Elbasy Nursultan Nazarbaev jumys saparymen Shyǵys Qazaqstan oblysyna bardy. Memleket basshysy Óskemendegi áleýmettik jáne ónerkásiptik nysandardy aralap, ondaǵy jumys barysymen tanysty. Prezıdent aımaqtyń aıaq alysyna oń baǵa berip, óńir basshylaryna birqatar mindet júktedi, - dep habarlaıdy Qamshy.kz 24.kz -ke silteme jasap.
Bul – bir jylda 5 myńǵa jýyq naýqasqa ómir syılap otyrǵan Qan ortalyǵy. Ótken jyly iske qosylǵan ǵımaratqa Elbasy alǵash ret kelip otyr. Sońǵy tehnologıamen jabdyqtalǵan nysanda kúnine 100-den asa turǵyn qan tapsyrady. Búgin de ózgege kómekteskisi kelgender tańerteńnen beri kelip jatty. Olardyń biri óńirdegi áskerı bólimniń sarbazdary. Qaıyrymdy iske qulshyna kelgen jaýyngerlerdiń rıasyz peıilderine shyn rızashylyǵyn Memleket basshysy da bildirdi.
Ortalyqqa jylyna 24 myń lıtr qan jınalady. Olar óńirdegi barlyq aýrýhanalardy janǵa qymbat suıyqtyqpen qamtyp otyr. Aǵzaǵa qajetti qandy der kezinde naýqasqa quıý úshin munda 300-ge jýyq maman táýlik boıy talmaı qyzmet etýde. Prezıdent olarmen de tildesip, atqaryp otyrǵan isteriniń mańyzdylyǵyn aıtty.
«Ortalyq úshin eń mańyzdysy – donorlar jaǵdaıy», - dedi ol. Sondyqtan árqaısysynyń kóńil-kúıin surap, qan tapsyrý saýapty ári densaýlyqqa paıdaly ekenin eske saldy.
Arhat Tólesov qyzyl tirshilik kóziniń qadirin biledi. Hal ústindegi oǵan dál ózi sıaqty beıtanys adamnyń arasha bolǵanyn eske alady. Aýrýdan aıyqqan soń birden qan tapsyrýdy ádetke aınaldyrypty. Sodan beri eki jyl boıy úzilissiz ortalyqqa kelip turady. Jańa ǵımaratqa kóńili tolatynyn bildirip, maqtanatynyn aıtty.
Arhat Tólesov, qan tapsyrýshy:
- Aı saıyn jańa ortalyqqa kelip qan tapsyryp júrmin. Endi meniń qanym basqa da adamdarǵa kerek bolady. Sodan keıin óz qanym basqalarǵa da ekinshi ómir syılaıdy dep.
Rafhat Qaıyrbekov, qan tapsyrýshy:
- Eki aı saıyn tapsyramyn. Azamattyq boryshym dep esepteımin ózim. Ramazan aıynda saýap bolsyn dep tańerteńnen kelip tapsyryp jatqan jaıym bar. Ár azamat kómegin aıamaıdy dep oılaımyn. Densaýlyǵymyz jetkenshe tapsyramyn dep oılaımyn.
Gúldar Mataeva, SHQO qan ortalyǵynyń zerthana meńgerýshisi:
- Osy zalymyzda qural-jabdyqtarymyz zamanǵa saı. Eń birinshi bizdiń maqsatymyz – donordyń kóńilinen shyǵý. Árbir donor bizdiń maqtanyshymyz.
Nysannyń halyq úshin paıdaly tustary kóp. Munda arnaıy jasaqtalǵan tońazytqyshtar bar. Onyń ishinde sırek kezdesetin qan túrleri qajetti kólemde ondaǵan jyldar boıy saqtalady. Buǵan deıin ondaı múmkindik bolmaıtyn. Odan ózge arnaıy qural-jabdyqtar kez kelgen ınfeksıa túrin anyqtap, 100% qaýipsizdikke kepildik beredi.
Haırýlla Jıgıtaev, SHQO qan ortalyǵynyń dırektory:
- Jylyna 30-32 myń adam keledi. Solardyń qanyn alamyz. Shynyn aıtqanda, halqymyz túsinip kelip jatyr. Óz qanyn bergender óz janyn bergendeı. Sol kisiler kelip qandaryn tapsyrady.
Keshen salynǵansha Qan ortalyǵy qaladan shettegi eski ǵımaratta bolǵan. Dárigerler ol jerdegi qural-saımandardyń da tozyǵy jetkenin aıtyp talaı dabyl qaǵyp edi. Qan eski ádispen alynyp, oǵan uzaq ýaqyt ketetin. Al qazir ol kúnder artta qaldy.
Aǵzamyzdaǵy eń qajetti suıyqtyq sý jańa quralmen tekseriledi. Buryn tapsyrylǵan qandy tolyq saraptamadan ótkizý úshin dárigerler jarty kúnderin sarp etetin. Al qazir qurylǵy nebári jarty saǵatta-aq qannyń jaramdy ne jaramsyz ekenin anyqtaıdy. Demek qorytyndy tez shyqqan saıyn qajetti qan naýqasqa da erterek jetedi.
Memleket basshysy ekonomıka úshin mańyzdy sala avtokólik óndirisiniń jumysymen de tanysty. Oblystaǵy «AZIA AVTO» kompanıasy órisin keńeıtip, úlken zaýyt qurylysyn bastapty. Jańa jobamen tanyspas buryn Nursultan Nazarbaev osy ýaqytqa deıin elimizde shyǵarylǵan temir tulparlardy kórip shyqty.
Kompanıa nebári 3 jylda 260 myńnan asa kólik shyǵaryp úlgergen. Bul naryqtyń 51%-yn quraıdy. El qorjynyna osy ýaqytqa deıin 350 mln AQSH dollardaı salyq túsirgen. Buryn tek qańqasyn jetildirýmen aınalysyp kelgen kásiporyn endi damýdyń jańa satysyna kóterildi. Mekeme basshysy Nursultan Nazarbaevqa qurylysy bastalǵan jańa zaýyttyń jobasyn kórsetti.
Jospar boıynsha kásiporyn iske qosylsa, JİÓ-ge 1,1 mlrd AQSH dollarǵa deıin ósim beredi. Qosymsha 12 myń adam jumys tabady. Jyl saıyn túsken tabystan salyq esebinde el qorjynyna 30 mlrd teńge salynady. Avtokólikterdi jınaýǵa qajet qural-saımandardyń 50%-y otandyq ónim bolady.
Erjan Mandıev, «AZIA AVTO Qazaqstan» kompanıasynyń bas dırektory:
- Salynyp jatqan zaýyt qosymsha jumys oryndaryn beredi. El qazynasyna salmaqty salyq tóleıdi. Ekinshiden, qarapaıym halyq úshin bizdiń avtokólikterimiz qoljetimdi bolady. Sapasy da basqa avtokólikterden kem bolmaıdy. Qaýipsizdik talaptaryna saı, ekologıalyq taza ónim shyǵaramyz. Temir tulparlar syrt kelbeti jaǵynan da álemdik brendterden kem túspeıdi.
Tizilgen kólikter arasynan sońǵy kezde sánge aınalǵan elektromobıldi de baıqaýǵa bolady. «Suranys bolsa, kóliktiń ol túrin de jasaýǵa qaýqarymyz jetedi», - deıdi kompanıa basshylary. Eń bastysy, árbir ónim tutynýshylar úshin qoljetimdi baǵada shyǵarylyp otyr.
Almas Toqtaýbekov, «AZIA AVTO Qazaqstan» kompanıasynyń mamany:
- Men jumys istep otyrǵan 5 jyldyń ishinde biz shyǵaryp otyrǵan brendterdiń ishinde modeldik toptamamyz birneshe esege kóbeıdi. Meniń jumysym óte jaýapty. Óıtkeni avtokólik jınalǵannan keıin onyń qaýipsizdigine men jaýap beremin.
Jaqynda ǵana Elbasy keńeıtilgen otyrysta qalany kóriktendirý úshin taksılerdi retke keltirýdi tapsyrǵan bolatyn. Al búgin «AZIA AVTO» kompanıasy biryńǵaı taksı úshin arnaıy kólik úlgisin kórsetti. Tapsyrys bolyp jatsa, aldaǵy ýaqytta olar jańadan boı kóterip otyrǵan zaýytta qurastyrylatyn bolady.
Shyǵys Qazaqstan oblysynyń ǵana emes, búkil el ekonomıkasynyń qozǵaýshy kúshine aınalatyn kólik zaýytynyń qurylysy 2 jyldan soń aıaqtalady. Dál qazir qyzý jumys júrip jatyr. İri kásiporyn 500 gektar jerdi alyp otyr. Munda jylyna 120 myń avtomobıl shyǵarylady degen jospar bar.
Shyǵys Qazaqstan oblysy – ındýstrıaldy aımaqtyń biri. Sońǵy jyldary Memleket basshysynyń tapsyrmasymen ınvestorlardy tartýda alda keledi. Óńir ekonomıkasy álemdik ózgeristerge qaramastan qarqyndy damýda. Ótken jyldyń ózinde turalap qalǵan 100-den asa áleýmettik nysannyń 95-i aıaqtalǵan. Jyl saıyn bir yqshamaýdan paıda bolyp otyr. Bul halyq sanynyń ósip, óńirdiń keńeıýin bildiredi.
Prezıdent jalpy aımaqtyń aıaq alysyna oń baǵa berdi. Biraq áli de istelinetin jumystardyń barshylyq ekenin qaperge saldy. Sondaı-aq Elbasy Táýelsizdik jyldary árbir aýdan mereıtoı jyldy dál osylaı jemisti aıaqtaý qajettigin jetkizdi.
