Alty jyl boıy «QazTAG» halyqaralyq aqparat agenttigi memlekettik aqparattyq saıasatty iske asyrý boıynsha lottardy zańsyz alyp kelgen,- dep málimdedi «Mataevtar isi» boıynsha sot otyrysynda kýáger Shyńǵys Esjanov. Qarjy mınıstrliginiń qarjylyq baqylaý komıtetiniń mamany Sh. Esjanov sotqa bergen jaýabynda Baılanys, aqparattandyrý jáne aqparat komıteti men «QazTAG» halyqaralyq aqparat agenttiginiń arasyndaǵy sharttar zańsyz jasalǵany týraly áńgimeledi.
«2010 jyly memlekettik aqparattyq saıasatty buqaralyq aqparat quraldary arqyly iske asyrý jóninde memlekettik satyp alýdy ótkizýge konkýrs jarıalandy. Konkýrstyń nátıjesinde keıbir lottar boıynsha ol ótkizilmegen bolyp esepteldi. Óıtkeni atalǵan lottar boıynsha konkýrsqa qatysýǵa eshkim jiberilgen joq. Odan keıin uıymdastyrýshylar konkýrsqa múldem qatyspaǵan «QazTAG» halyqaralyq aqparat agenttigi» JSHS-men «bir kózden» qarjylandyrý tásilimen konkýrs ótkizýge zańsyz sheshim qabyldaıdy. Osylaısha «QazTAG»-pen zańsyz shart jasalady»,- dedi kýáger sottaǵy sózinde.
Shyńǵys Esjanov 2011 jyly da osyǵan uqsas jaǵdaı qaıtalanǵanyn aıtty. «2011 jyly memlekettik aqparattyq saıasatty buqaralyq aqparat quraldary arqyly iske asyrý jóninde memlekettik satyp alýdy ótkizýge konkýrs jarıalandy. Ol konkýrs ta ótkizilmegen bolyp sanaldy. Odan áride memlekettik satyp alýdy «bir kózden» qarjylandyrý týraly sheshim qabyldanady. Sóıtip taǵy da «QazTAG» halyqaralyq aqparat agenttigine konkýrsqa qatysýǵa shaqyrý jiberiledi»,- dep áńgimeledi kýáger. Onyń aıtýynsha, tenderlerdi zańsyz bólý 2015 jylǵa deıin qaıtalanyp otyrǵan. Onda da artyqshylyq tek «QazTAG»-qa ǵana berilip kelgen.
Buǵan deıin sotta sóılegen kýágerler Seıitqazy Mataevtyń ıeligindegi «QazTAG» halyqaralyq aqparat agenttiginiń shartta kórsetilgen talaptardy oryndamaǵanyn habarlady. Máselen, agenttik Baılanys, aqparattandyrý jáne aqparat komıtetimen jasalǵan sharttarda kórsetilgendeı, kún saıyn memleket ómiri men elimizde iske asyrylyp jatqan memlekettik baǵdarlamalar jónindegi aqparattardy ashyq jarıalap otyrýǵa mindetti bolǵan. Biraq osy talap oryndalmaı kelgen. Muny Qarjylyq baqylaý komıtetiniń mamany Dárıǵa Álpeıisova rastady. Ol materıaldardyń qazaq jáne orys tilderinde jarıalanýy tıistigin, biraq ondaı talaptyń da buzylǵanyn habarlady. «Agenttiktiń bergen esebi men atqarylǵan jumystar týraly aktilerin alyp qarasaq, barlyǵy 199 materıal jarıalanǵan. Árıne bul az.
Mysaly, kún saıyn kem degende 5-7 saraptamalyq materıaldar shyǵýy tıis bolǵan. Biraq ondaı materıaldar múldem shyqpaǵan. Aı saıyn kem degende 12 suhbat jaryq kórýi kerek bolatyn, qarap otyrsaq bar-joǵy 5 suhbat jarıalanǵan. Aıtarlyǵy, materıaldar qazaq jáne orys tilderinde jarıalanýy tıis bolǵan, biraq bul talap ta oryndalmaı kelgen»,- dep túsindirdi mán-jaıdy Dárıǵa Álpeıisova. Aýdıttik tekserý barysynda anyqtalǵan taǵy bir jaıt, 2011 jylǵy sáýir aıynda shart boıynsha 300-450 jańalyq jarıalanýy tıis bolǵan. İs júzinde bar-joǵy 150 jańalyq jarıalanǵan. Mamyr aıyndaǵy jaǵdaı da osyǵan uqsas.
Aıta ketelik, sotqa deıingi tergeýden anyqtalǵandaı, 2010-2015 jyldar aralyǵynda Seıitqazy Mataev óz uly – «QazTAG halyqaralyq aqparat agenttigi» JSHS-iniń bas dırektory Áset Mataevpen birge aldyn-ala bir top adamdarmen sóz baılasyp, aldaý men senimdi teris maqsatqa paıdalaný jolymen memlekettik satyp alý salasyndaǵy iri kólemdegi búdjet qarajatyn jymqyrdy dep aıyptalýda. Urlanǵan aqshanyń kólemi 169 mln. teńgeni quraıdy.
Ámirlan Álimjan
