Musylman bolsam degen sheshimim, sheshim qabyldaǵannan keıingi júrip ótken uzaq jolym – kóp adamdy tolǵandyratyn taqyryp. Sol haqynda aıtyp bereıin. Meniń de áńgimem adamdardyń osy joldy tańdaýyna septigin tıgizer degen úmittemin.
Men amerıkalyq qarapaıym otbasynda tárbıelendim. AQSH-ta týyp-óstim. Áke-sheshem, sińlim tórteýmizden turatyn otbasymyzdyń jaǵdaıy da ortasha edi. Ákem áskerı adam bolǵandyqtan únemi kóship-qonyp júretinbiz. Aqyrynda Vırdjınıa shtatyna qonys teptik.
Otbasym hrıstıan dinin ustanatyn. Áke-sheshem kúni boıy jumysta bolǵandyqtan bizdi shirkeýge aparýǵa ýaqyttary bola bermeıtin. Dindi tek mereke kúnderi, ıakı ata-ájemizdikine qydyryp barǵanda ǵana eske alatynbyz.
Bala kúnimde jeksenbilik mektepke baratynymdy jaqsy bilemin. Onda bizge Isa paıǵambar jaıly aıtyp beretin. Hrıstıandyqtyń negizgi alǵysharttary men jaqsylyǵy týraly sóz bolatyn. Alaıda, jasóspirim kezimde ol aıtylǵannyń bári maǵan jat bop kórindi. Men ol aıtylǵannyń bárin moıyndamadym, ómirimde qoldana da bermeıtinmin.
Islammen alǵashqy tanystyq
Alǵash ret Islam týraly 9-synypta bildim. Dúnıejúzi tarıhyn oqý barysynda synyp bolyp Vashıngtonǵa bardyq. Ondaǵy Islam ortalyǵyna kirip shyqtyq. Kóktemniń tamasha kúni edi. Kún ysyp turdy. Bárimiz qysqa balaq shorty kıip, jeńi sholaq fýtbolkamen shyqqan ekenbiz. Meshitke kire beriste bir áıel bizdi toqtatty da: «Allanyń úıine myna túrlerińmen kire almaısyńdar» dedi. Sodan soń ol áıel bizge aq beldemsheler men oramaldar ákep berdi. Sol kezde uldar bizge qarap qatty kúlgen edi. Qyzyq, onda turǵan ne bar eken dep oılaǵanmyn. Aǵylshynsha jaqsy sóıleı almaıtyn bir kisi bizge ne isteý kerektigin aıtyp berdi. Biraq maǵan onyń áńgimesi áser ete qoımady. Men alańǵasar jasóspirim edim. Ol shaqta din meniń sanamnan tym alys bolatyn.
Sol oqıǵadan arada bir jarym jyl ótken soń bizdiń úıdiń janyna jańa kórshiler kóship keldi. Keshqurym ádettegideı ıtimdi qydyrtyp júrgenmin. Jańa kórshim Ýmmý Álı meniń jaqyndaǵanymdy kórip, esik aldyna shyǵyp amandasty, kirip keshki astan aýyz tıýimdi surady.
Jazdyń kúni edi. Kesh tússe de, ystyq áli basyla qoımaǵan. Al meniń aldymda bastan-aıaq oranyp alǵan beıtanys áıel turdy. Men úshin osynyń bári jat edi. Ol az bolǵandaı “úıge kir” deıdi. Aqyry meni kóndirip, úılerine kirdim. Artynan nege sonsha tabandylyqpen shaqyrǵanyn suraǵanymda, ol: «Islam bizge kórshimen tatý bolýdy úıretedi. Endi sen meniń kórshimsiń. Meniń saǵan qurmet kórsetýim kerek», - dedi.
Onyń aıtqanyn estip, tań qaldym. Biraq úndemedim. Bul áıeldiń lebizinen tek shynaıylyqty sezdim. Sol keshten bastap Ýmmý Álı ekeýmiz erekshe dos bolyp kettik. Ekeýmiz úshin de bul dostyq tańsyq edi. Onyń musylman emes jaqyn dostary bolmaǵan eken. Al meniń musylman dostarym bolmapty. Bir-birimizdi qatty qurmettedik. Onyń balalaryn da jaqsy kórip kettim, olarǵa týǵan inilerime qaraǵandaı qaraıtynmyn. Ol ázildeskendi unatatyn, ekeýmizdiń kúlkimiz bitpeýshi edi.
Ara-tura din týraly áńgimelesetinbiz. Biraq eshqashan daýlaspaıtynbyz. Men onyń kıim kıisi, namazy týraly suraıtynmyn. Ol oraza bastalǵan saıyn aýzym berik bolmasa da meni aýyzasharǵa shaqyratyn. Ol meni óz dinine sózben emes, ispen shaqyrdy.
Men ony adam retinde, áıel ári ana retinde qatty qurmetteı bastadym. Onyń óz jan álemimen úılesimdi ómir súretini kórinip turatyn. Ol kezde men áli jas edim. Degenmen, ishim jylıtyn. Jan dúnıemde ózgeris bastalǵanyn sezdim. Bul jaı ǵana qyzyǵýshylyq ne tańdanys emes, Islamdy túsinýge degen qumarlyq edi.
“Musylman bolǵaly ózimdi tolyqqandy adam sezindim”
Ýnıversıtetke túsken soń ómirdiń máni týraly, baǵyty men maqsaty haqynda oılana bastadym. Ómirde eń mańyzdy ne nárse? Nege men osy ǵalamsharda ómir súrip jatyrmyn? Sol oıdyń jetegimen hrıstıandyq tamyryma kóz jiberip edim, olar maǵan jat bolyp kórindi. Sondyqtan izdenisimdi bastadym.
Iýdaızm, býddızm, ındýızmge mán berdim. Izmderi kóp. Biraq qaı-qaısynan da kemshilik tabyldy. Sol ýaqyttyń bárinde Ýmmý Álı meniń qasymda boldy. Oıym shashyrap, jańa dúnıeni izdep júrgenimdi ol bildi. Meniń ár nárseden kóńilimniń qalǵanyn, úreılengenimniń bárin teńdeı bólisti. Biraq oǵan sypaıylyq tán edi. Ol tańdaýdy ózimniń enshime qaldyrdy. Meni eshteńege májbúrlemedi. Árdaıym tek janashyrlyq tanytyp, qamqor bola bildi.
Ol ýaqyt men úshin dúrbeleń keshken kezder edi. Bir kúni tús kórdim. Aınalam tastaı qarańǵy – túnek eken deımin. Kóz ushynda bir jaryq jarqyraıdy. Jaryqtyń astynda qurbym tur. Ol meni ózine shaqyrady. Men jete alar emespin. Oıanǵanda qatty qoryqtym. Kóp kúngi oıdan keıin túsimdi ózim jorydym. Qarańǵy túnek – meniń ómirim. Jaryq - Islam. Sony túsingen sátte Islamdy qabyldaımyn, sháhadat aıtamyn degen sheshim qabyldadym. Aldymen Ýmmý Álıge bardym. Artynan meshitke baryp, resmı túrde musylman atandym.
“AQSH-ta týyp-ósken sen nege Islamdy qabyldadyń?” degen suraqtar maǵan jıi qoıylady. BAQ ta Islamdy qaralaýyn qoıǵan emes. Áıelge qatysty tustaryn tipti ásirelep jiberedi. “Islamdy qabyldadym” degende kóptegen adamdar tań qalady. Meni eshkim májbúrlegen emes. Bul – meniń tańdaýym. Ózge dinnen tappaǵanymdy Islamnan taptym. Ómirge kóńilim toldy, Allanyń jaratqan álemine, ózime rızamyn. Ómirimniń máni nede ekenin, ómirge ne úshin kelgenimdi túsindim.
Islam meniń kókeıimde pisip-jetilip kele jatqan barlyq suraqqa jaýap berdi. Óıtkeni, Islamnyń túsindire almaıtyn qubylysy joq. Bári ashyq, anyq, tolyq. Sondyqtan adamǵa jan tynyshtyǵy pen úılesim syılaıdy. Islam maǵan áıel retinde erkindik berdi. Iá, erkindik! Erkindik, sebebi Islam áıeldiń mártebesin bıiktetedi. Áıelge barlyq quqyqty bergen: áleýmettik, saıası, ekonomıkalyq jáne t.b. Alla ózi jazyp qaldyrǵan quqyǵy. Bir de bir adam, ne úkimet ony joqqa shyǵara almaıdy. Musylman bolǵaly beri ózimdi tolyqqandy adam retinde sezinip júrmin. Sol úshin Allaǵa myń márte alǵys aıtamyn. Meni týra jolǵa salǵanyna da alǵysym sheksiz!
Meniń jańa ómirime otbasymnyń kózqarasy
Jıi qoıylatyn saýaldyń biri – “musylman bolýyma otbasym qalaı qaraıdy?” boldy. Jalpy alǵanda meni qabyldaý qıyn bolǵan joq. Islamdy qabyldaǵanda jasym nebári 19-da bolǵandyqtan otbasym meniń bul áreketimdi jaı ǵana áýestik sanady. Eseıý jolynan ótip jatyr dep eseptedi. Ózi jalyqqan kezde qaıtyp qalpyna túser dep úmittendi.
Alǵashynda otbasymnan Islamdy qabyldaǵanymdy jasyrdym. Basty qateligim de sol boldy. Olar mendegi ózgeristi syrt adamdardan estigen kezde jaǵdaı ýshyqty. Anam ekeýmiz kóp sóılestik, pikir talastyrdyq. Baǵyma qaraı, otbasym menen bas tartqan joq, dinimnen bas tartýǵa da májbúrlemedi. Bir jyldan keıin turmysqa shyqtym. Altyn uıamdy qıyp kettim. Tek sol kezde ǵana otbasym meniń Islamdy qabyldaýym oıyn emes, ómirlik tańdaý ekenin túsindi-aý deımin. Óıtkeni, meniń kúıeýim de musylman edi.
Islamdy qabyldaǵaly beri ómirim kúrt ózgerdi. Árıne, jaqsy jaqqa qaraı. Qazir eshteńege kóńilim qalmaıdy, eshteńege abyrjymaımyn. Ómirdiń mánin túsnidim, ózimniń bul fánıde ne úshin bar ekenimdi bildim. Oılap qarasam, buryn ýaqytymdy zaıa ketirgen shaqtarym kóp bolǵan eken. Ne isterimdi bilmeı, jaǵajaıda qydyryp, kıno kórip, konsertke barýdy ǵana bilippin. Allanyń razylyǵy úshin eshteńe istemeppin. Tek ózim úshin ómir súrippin. Ne degen aqymaqtyq ekenin endi ǵana paıymdap otyrmyn.
Búgingi tańda meniń basty paryzym – Allanyń razylyǵy úshin ómir súrý, Oǵan qulshylyq etý. Buryn tek ózimdi ǵana oılaıtyn ózimshil edim. Qazir jasym 31-de. Áldeqaıda eresekpin, estıarmyn. Sabyrmen birge parasat ta kele bastady. Islamdy qabyldaǵan soń toǵyz aıdan soń turmysqa shyqtym. Alla bergen eki qyzym bar. Ómirim tolysty. Musylmandyqty tańdaǵan túnnen beri janym jaı tapty. Eshqashan artyma qaıyrylyp qaraǵan emespin. Búginime rızamyn!
Meniń Islamǵa bastaǵan saparym uzaq ári qıyn boldy. Degenmen, Allaǵa degen senimim nyq. Alla árdaıym ózi qoldap otyrdy!
Aýdarǵan Shynar ÁBİLDÁ
Materıal islam.kz saıtynan alyndy
