Aqsý aýylynda Qasbolat degen aǵaı bar, ózi zeınetker. Eshbir janǵa zıany joq, momyn adam. Eshqashan daýysyn kóterip sóılemeıtin kisi. Áıeli Maǵrıpadan bir músheldeı úlkendigi bar.
Jıen bolǵan soń birde:
- Qaseke, osy sizdiń jeńgeımen tanysqanyńyzdy qurdastaryńyz qyzyq qyp aıtýda. Sol jaıly óz aýzyńyzdan estisem dep edim? - dep qolqaladym.
- Jıen-jan, bilgiń kelse aıtaıyn. Meniń de basymnan ótken oqıǵa bireýge qyzyq kórinetin shyǵar, -dep, nasybaıyn atyp jiberip, áńgimesin bastap ketti.
"Áskerden kelgenime onshaqty jyl ótken kez. Aýylda traktir aıdaımyn.
Ata-anam: "Qolymyzdy uzartyp, kelin túsirseıshi?" - dep, kúnde qulaǵymnyń qurtyn jeıdi. Onyń ústine qurdastar da mazalap qoıar emes. Ózi uıalshaq adamǵa, ásirese, qyzben sóılesý degeniń qıynnyń-qıyny eken.
Birde, bir týysymnyń úıine shóp túsirip berdim. Ol kezde týystyń ǵana emes, dos-jaran, kórshi-qolań, tipten tanymaıtyn adamdardyń da sharýasyn eshqandaı aqysyz, tegin istep beresiń. Tek alǵys-batasy men asyn, qoıyp jatsa bir jartysyn iship ketesiń, tek ótinish aıtsa boldy, oryndaısyń. Oryndamasań, uıat!
Shópti túsirip bolyp, telejkimdi qaıta jalǵap, endi ketkeli tur edim, ósekshi-jeńgeı úıge kirip shaı ishýimdi ótindi. Jeńgeıdi renjitip almaıyn dep ishke kirdim. Sóıtsem, osy úıdegi mektepti bıyl bitirgen qaryndasymyz tehnıkýmǵa oqýǵa túsken eken. Ol kezde tehnıkýmǵa túsý degen - úlken mártebe. Al ınstıtýtqa túsý rábbaıda ǵana bolatyn jańalyq edi.
Sol qyz kishigirim toı jasap, jastar "veshiri" bolyp jatyr eken. Úlken zalda plasınkamen áıgili "Abba" men "Haddýba" degen mýzyka oınap tur. Jastar dastarhanǵa endi otyrǵaly tur eken.
Ósekshi-jeńshem traktir kıimimmen meni tórge shyǵartty. Uıattan jerge kirip kete jazdap otyrmyn. Qyzdardyń bári tap-taza kıinip, bastaryn pıgýdımen buıralatyp, ústerine hosh ıisti átir sepken. Jigitter de aq kóılek, qara shalbar kıgen. Meniń qolym maı-maı. Uıalǵannan eshteńe jeı almaı, qolymdy dastarhan astyna tyǵyp otyrdym. Bir kezde osy aýyldaǵy inishekterdiń biri:
- Aǵa, tilek aıtyńyz, - dep, "ahańnan" quıdy da, qyrly ystyhandy aldyma qoıdy.
Qaıbir tilek aıta biledi deısiń,
- Qaryndasym, oqýda ozat bol?! - dep tartyp jiberdim.
Sálden sol taǵy quıyldy. Áp-ádemi qyzyp alǵan soń, aldymdaǵy astan ala bastadym.
Baıqaımyn, dastarhannyń sol jaq jıeginde top-tompaq, kózi dop-domalaq bir qyz maǵan kóz qyryn salyp otyr eken. İshke "ahań" kirgen soń, batyldanyp álgi qyzben sóıleseıin desem, aramyzda bes-alty qyz-jigit otyr. Bir yńǵaıyn taýyp:
- Qaryndas, atyń kim? - dedim tórde otyryp.
Anadaı jerde otqan qyz daýysymdy birden estidi de:
-Maǵrıpa! - dedi.
Odan keıin sóıleskemiz joq.
Jastar dastarhannan turǵan soń, bıleımiz degende, úıge baryp kıinip kelgim keldi.
Úıge kele sala anamnyń legenge toltyryp qoıǵan kirin tún ortasynda sabyndap turyp jýa bastadym. Qolymnyń maıy ketti-aý degende kıinip aldym da, ósekshi-jeńgeıdiń úıine tartyp otyrdym.
Kelsem "veshir" tarqaı bastapty. Syrttaǵy jigitter bir jarty "Pshendikti" ("Pshenıchnyı" araǵy) juqalap otyr eken. Ortalaryna alyp, bir ystahan quıdy. Tartyp jiberdim de:
- Maǵrıpa degen qyz qaı jaqtiki, rýy ne? - dedim inishekterden.
- Jalaǵashtiki, rýy - Móńke.
- Ol kimniń úıine kelgen qyz?
- Osy úıge.
- Maǵan sol qyzdy shyǵaryp berińdershi. Traktirshi aǵaı keldi deseńder, ózi shyǵady, - dedim.
Maǵrıpa kóp kúttirgen joq. Ústine uzyn etekti, belbeýi bar ádemi kóılek kıse, aıaǵynda kablýk aıaqkıim. Men basyma aq qalpaq, aıaǵyma platforma týflı men kalakala shalbarymdy kıip, qolyma kostúmimdi ilip shyqtym.
- Maǵrıpa, serýendep qaıtaıyq? - dedim qyz shyǵysymen.
- Aǵaı, Aqsýda qaıda serýendemekpiz? - dedi qyz.
Ol kezde aýyldaǵy klýb áli salynbaǵan kez. Jalǵyz magazınimiz saǵat altyda jaýyp ketedi. Basqa barar jer joq.
- Áıtekke kettik! - dedim.
Sóıtsem, ol qyz Áıtek kanalyn bir qyzyq nárse shyǵar dep, sońymnan ere ketken eken.
Ol kezde Áıtekte kópir joq, arǵy betke parommen ótesiń. Sol mańǵa ákeldim de, Áıtek kanalynyń boıynda, sýǵa túsken aı sáýlesine qarap únsiz otyra berdik. Ústimdegi kostúmdi ıyǵyna japtym. Qushaqtaýǵa bata alar emespin. Aramyzǵa taǵy bir adam sıyp ketetindeı aralyqta otyrmyz.
Jigit-qyz bolyp erinderinen súıip alaıyn desem, ómiri súıisip kórmegen basym qalaı súıisý kerektigin de bilmeımin. Ol da bilmeıdi eken. Ne isterimizdi bilmeı otyra berdik. Masa jaýdaı. Alaqanymyzben qaǵyp-qaǵyp, otyra beremiz. Áı, sol túni Áıtek jaǵasyndaǵy eki-úsh myń masany ekeýlep óltirgen shyǵarmyz!" - degen Qasekeń bir kúldirip aldy da, áńgimesin odan ármen jalǵaı tústi: "Temekini qaıta-qaıta tartam. Onsyz da áńgime aıta almaıtyn adam qyzdyń qasynda otyrǵan kezde tili múldem baılanyp qalady eken. İshimdegi bále boıymdy qyzdyryp barady, biraq shydap otyrmyn. Birdeńe desem, qyzdy úrkitim alam ba dep qorqamyn. Óıstip, bir saǵattan astam ýaqyttaı otyrdyq.
Bir kezde qashan kórgenimdi qaıdam, bir kınoda eki ǵashyq tóbeden yldıǵa qaraı qushaqtasa aýnaǵany esime túse ketti de:
- Maǵrıpa, aýnaıyqshy, - dedim kúıip turǵan alaqanyn qolymmen shap berip.
- Qalaı aýnaımyz? Aýnaǵany nesi? - dedi qyz.
- Kel, kórseteıin, - dep qyzdy qushaqtap aldym da, tómen qaraı qosaqtasa jatyp alyp, aýnaı kettik. Jıekke túsken soń, qolustasa qaıta kóterilemiz. Tóbege shyǵamyz da, tómen qaraı qaıta aýnaımyz. Óıstip, ústimiz ábden bylǵanǵansha aýnadyq. Shamamen, onshaqty ret aýnadyq-aý. Sosyn úıge qaraı qaıttyq."
- Naǵasheke, súıisken joqsyzdar ma?
- Joq. Tek aýnadyq.
- Qyzyq eken, - dep kúlip jiberdim.
- Bala deıtindeı bala emespin, otyzdan asqan kezim. Qaıdan bileıin, ómiri qyzǵa baryp kórmegen basym, ne isterimdi bilmeı jasaǵan áreketimniń túri ǵoı. Eger ishimdegi "ahań" men álgi kıno esime túspegende, aýnaýdy da bilmeımin ǵoı men sorly," - dep jastyq shaǵyndaǵysyn esh qospasyz oqıǵasyn aıtyp berdi Qasekeń.
- Sodan keıin ol qyzben kezdesip turdyńyz ba?
- Joq.
- Endi qalaı úılendińiz?
- Ósekshi jeńshemniń úıne jaqyndap qalǵanda: "Maǵan áıel bolasyń ba?" - dep edim: "bolamyn" - dedi. "Olaı bolsa, erteń úıińe ketpe. Men seni osy úıden úıime alyp baraıyn. Áke-sheshemniń shymyldyǵy daıyn," - dedim.
- Qyz ne dedi?
"Iá" - dedi.
- Osylaı úılendińizder me?
- Iá.
- Keremet!
- Jurt sıaqty shaltaı-baltaı bolmaı-aq, birden úılenip aldyq.
Árkimniń basyndaǵy taǵdyr bir-bir kitap degeni ras-aý. Bylaıynsha qarasań, eshqandaı da romantıka joq sıaqty bolǵanymen, ózinshe tańsyq qyzyq oqıǵa.
Qazir Qasekeń qyz-uldarynan nemereleriniń ortasynda shóbereden dámetip otqan jaıy bar.
Eger aýnamaǵanda bulaı bolar me edi?

Marat Shómekeı