2026 jyly kasalyq chek jaı qaǵaz bolýdan qaldy: ol taýardyń sıfrlyq «pasportymen» baılanysyp, salyq jınaýdyń ózegine aınaldy. Chek saqtaýǵa endi tek utys úshin emes, ámıan men zań aldyndaǵy qaýipsizdik úshin de stımýl paıda boldy.
Ulttyq taýarlar katalogy iske qosyldy
1 qańtar 2026 jyldan bastap elde Ulttyq taýarlar katalogy mindetti túrde jumys isteı bastady. Bul jobany birneshe ret tanystyryp kelgen ulttyq ekonomıka mınıstri Serik Jumanǵarın reformany jedeldetti.
Katalogta naryqtaǵy ár taýarǵa biregeı ulttyq ıdentıfıkator (NTIN) berildi. Tizimge kirmegen ónimdi legaldy satý múmkin bolmaı qaldy. Óndirýshiler, ımporttaýshylar, dıstrıbútorlar jáne satýshylar qujat aınalymyn, sonyń ishinde kasada satý prosesin osy derekqormen baılap júrgizedi.
Chek endi taýar «pasportymen» tigilip tur
Júıe kasalyq apparattarmen, fıskaldyq derekter operatorlarymen jáne elektrondy shot-faktýralarmen biriktirildi. Ár chek joly memlekettik katalogtaǵy naqty NTIN-kodqa túıistiriledi.
Nátıjesinde baqylaý kúsheıdi: chekte durys kórsetilmegen taýardy anyqtaý jeńildedi, óıtkeni kasadan túsken aqparat tirkelgen nomenklatýramen avtomatty salystyrylady. «Chek — salyq jınaýdyń negizi» degen ustanym osy jyly tehnıkalyq faktige aınaldy.
Salyq túsiminde basty irkilis chek berilmegen roznısada jatqanyn buǵan deıin Úkimet moıyndaǵan edi. Dál osy tusty eń álsiz býyn dep sıpattaǵan bolatyn vıse-premer.
Chek jınaǵanǵa qaıtarym: Salyq keshbek
2025 jyly lotereıa ispetti ıdeıalar talqylansa, 2026 jyly naqty qural retinde Salyq keshbek jobasy júrdi. Fıskaldyq chekterdi júıege júktegen satyp alýshylarǵa shyǵynnyń bir bóligi qaıtarylady.
Odan ózge, bankter men memlekettik qurylymdar tarapynan chekterdi jappaı yntalandyratyn aýqymdy baǵdarlamalar ázirge kórinbedi. Bankterdiń óz klıentterine beretin ádettegi keshbekteri bólek júrip jatyr.
Chek — endi qorǵanys qujaty
Qarjy mınıstrligi tabysty janama baǵalaý tetigin iske qosty. Endi adamnyń shyǵyny resmı tabysymen salystyrylyp otyrady. Shyǵyn kiristen asyp ketse, salyq qyzmeti túsinikteme surata alady. Mundaıda iri satyp alýlar men mańyzdy tólemderdi dáleldeýge chekter kómektesedi.
Nazarǵa múlik, aktıvter, bank shottaryndaǵy qozǵalys, saparlar jáne basqa da eleýli shyǵyndar túsedi. Mundaı tásildi vedomstvo synap kórdi: 2025 jyldyń basynda blogerlerge tekseris júrgizilip, 500-den asa adamda shamamen 53 mlrd teńge kóleminde sáıkessizdik anyqtaldy.
Alda tehnıka, em-dom, demalys, meıramhana, qymbat taýarlar, shetel saparlary, tipti taksı paıdalaný belsendiligi boıynsha shyǵyndar esepke alynady. Munyń bárin algorıtmder men jasandy ıntellekt avtomatty taldaıdy.
Bankter qosylsa, utys ta bolýy múmkin
Serik Jumanǵarın bankırlermen kezdesýde azamattardy chek alýǵa yntalandyratyn jańa sharalardy talqylaýdy usyndy. Chek derekteri boıynsha utys oıyndary — yqtımal nusqalardyń biri retinde aıtyldy.
Kaspi.kz basshysy Mıhaıl Lomtadze daıyn ıdeıalar baryn jáne olarmen bólisýge ázir ekenin jetkizdi. Demek, chekti talap etetin tutynýshy kóbeıedi, al bıznes pen memleket sıfrlyq esepti qataıtyp, kóleńkeli aınalymdy qysqartýdy jalǵastyrady.
Bul týraly Qamshy.kz aqparat agenttigi habarlaıdy.
