– نۇرتورە اعا، «ايقىننىڭ» 10 جىلدىعى قۇتتى بولسىن! – راحمەت! سىزدەردىڭ «تۇركىستان» دا 20 جىلدىق بەلەسكە كوتەرىلدى، وكشەلەرىڭىزدى باسىپ كەلەمىز، سىزدەرگە دە مەرەيتوي قۇتتى بولسىن! – اللا رازى بولسىن! سونىمەن... – سونىمەن قانداي سۇراق قويعىڭ كەلەدى. – «ماڭگىلىك ەل» يدەياسىنا كوزقاراسىڭىز قالاي؟ – قازاق قوعامى ۇلتتىق يدەيا تۋرالى تالايدان باس قاتىرىپ كەلەدى. ۇلتتىق يدەيا رەتىندە «ماڭگىلىك ەل» ۇعىمى ۇسىنىلدى. «ايقىن» گازەتىنىڭ بيىلعى العاشقى نومىرلەرىنىڭ بىرىندە "مىڭ قۇمىرسقا جانە ءبىز" دەگەن ماقالا جازدىم. ەلباسى جولداۋى­نان ءۇش كۇن بۇرىن شىقتى. سوندا ۇلتتىق يدەيا رەتىندە امان قالۋ جانە كوبەيۋ دەگەن ويدى ۇسىنىپ ەدىم. ەلباسىنىڭ «ماڭگىلىك ەل» دەگەن ۇلتتىق يدەياسىنىڭ ار جاعىندا وسى ەكى ماسەلەنىڭ قۇلاعى قىلتيىپ تۇرعانى انىق. ماڭگىلىك ەل بولۋ ءۇشىن بىرىنشىدەن، وسى ەلدىڭ امان بولعانى كەرەك. ەكىنشىدەن، امان-ساۋ بولىپ تۇرىپ كوبەيمەسەڭ، نە بولادى؟ مىناۋ قازاقتىڭ جالپاق دالاسىندا كىم الشاڭ باسىپ جۇرەدى؟ بوس كەڭىستىك قاشاندا ىرعىن جۇرتتىڭ ىقىلاسىن وياتادى. ءقازىر كەيبىر اكىمدەر «بوس جاتقان جەر» دەگەندى ءجيى ايتادى. قازاقتا بوس جاتقان جەر جوق. ءاربىر ۇلتاراقتاي جەر ءۇشىن اتام قازاق قانىن بەردى، جانىن بەردى. بۇل – بولاشاق ۇرپاقتىڭ نەسىبەسى. ال ول نەسىبەنى وڭدى-سولدى ساۋداعا سالۋدىڭ اقىرى جاقسىلىققا اكەلمەيدى. سوندىقتان، بۇگىنگى قازاق بالاسى ەل بولام دەسە، ءبىرىنشى كەزەكتە كوبەيۋدىڭ امالىن جاساۋ كەرەك. ساپا ساننان شىعادى. – بۇل ويىڭىز دۇرىس تا شىعار. دەگەنمەن، قالادا پاتەردەن پاتەر جاعالاپ، كورىنگەننىڭ بوساعاسىن ساعالاپ وتىرعان قانداستارىمىز قالاي كوبەيەدى دەپ ويلايسىز؟ بۇگىنگى تاڭدا جاستارىمىز ءۇشىن ءبىرىنشى كەزەكتە باسپانا ماسەلەسى وزەكتى بولىپ وتىر. ءبىر بالاسىن زورعا باعىپ وتىرعان جاس وتباسىعا نەگە تۋمايسىڭ، نەگە كوبەيمەيسىڭ دەپ ايتا الامىز با؟ – قازاق ۇكىمەتى 20 ميلليوندىق مەجەگە جەتۋ تۋرالى تاماشا ءسوز ايتتى. قازىرگى قارقىنمەن، الەۋمەتتىك ماسەلەلەردىڭ قوردالانعان قالپىمەن بۇل مەجەگە جەتۋ وڭاي ەمەس. ءبىراق قازاقستان سياقتى اسا قۋاتتى، سۇمدىق باي ەلگە باسپانا ماسەلەسىن شەشۋ سونشالىقتى قيىن دا ەمەس. ءقازىر ەل-جۇرت قالاعا اعىلدى. بۇرىن قازاقتىڭ ءوسىمىن اۋىل قامتاماسىز ەتەتىن. اۋىل بۇل فۋنكسيادان ايرىلىپ قالدى. ءبارىمىز ونشاقتى بالاسى بار ۇيدەن شىقتىق. ءقازىر جەتى بالا تاپقان اناعا التىن القا بەرىپ جاتىرمىز. سول التىن القانىڭ اتى بولماسا، زاتى بار ما؟ كوپ بالالى اناعا قانداي ناقتى جاعداي جاسالىپ وتىر؟ ەشقانداي! ءبىز دۇنيەجۇزىلىك سپورت جارىستارىندا ءبىر ادامنىڭ تۇمسىعىن بۇزىپ كەلگەن سپورتشىعا قانداي قۇرمەت كورسەتەمىز: 250 000 دوللار سىياقى ءبىر بەرىلەدى؛ ارتىنان وبلىستىق جانە قالالىق اكىمشىلىكتەر جەڭىمپازعا پاتەر، قىمبات كولىك، اقشالاي جانە باسقاداي باعالى سىي-سياپات بەرىپ، ءۇيىپ تاستايدى. ەلىمىزدىڭ كوك بايراعى كوتەرىلگەنى جاقسى، ارينە. الايدا، سونىمەن قاتار كوپ بالالى انانىڭ شاڭىراعىندا كونە تارتقان كوك كورپەسى جاڭارسا، ايىپ پا؟ قازاققا قۇر التىن اكەلگەننەن، سول جىلتىر مەتالدان مىڭ ەسە ارتىق التىن ۇرپاق اكەلەتىن انالاردىڭ جايىن كىم ويلايدى؟ ارى-بەرىدەن سوڭ، جالتىراعان التىن ارتىق پا؟ جارقىراعان حالقىڭ ارتىق پا؟ قازاق بيلىگىنىڭ مىقتاپ ويلاناتىن جەرى وسى. نەگە ماسەلەن، التىن القالى اناعا الەۋمەتتىك جەڭىلدىكتەر پاكەتىن جاساماسقا؟ كوپ بالا تۋعانى جازىعى ما؟ ءبىزدىڭ التىن القالى انالارىمىز شەتەلگە شىعىپ كورىپ پە؟ جىل سايىن ەۋروپانىڭ، ازيانىڭ، ءتىپتى مىناۋ تۋىسقان تۇركيانىڭ جانعا جايلى دەمالىس ورىندارىنا بارىپ قايتقان قانشا انا بار ەكەن؟ سانايىقشى. ويلانىپ قالاسىز. ءبىزدىڭ ەلدىڭ بيۋدجەتىن تەسپەي سورىپ، تەندەردەن تەڭ-تەڭ تەڭگە جەپ جۇرگەن پىسىقايلارىمىز بارلىق تاپقان-تايانعانىن ءبىر ساپاردا سول ەلدەرگە تاس­تاپ كەتەدى. شەتەلگە ساپارلاعىش جاڭا قازاقتاردىڭ قالتاسىنان شىعاتىن قارجىعا قانشاما اناعا قامقورلىق جاساۋعا بولار ەدى. ءبىزدىڭ بايشىكەشتەر ءبىر جولعى دەمالىسىنا كەم دەگەندە 5-10 مىڭ دوللار كولەمىندە قارجى جۇمسايدى. ال ەندى وسىنشا قارجىنى كوپ بالا تۋعان اناعا ارناساق قالاي بولادى؟ بىرنەشە جىلدا قۇرساعى امان قازاق ايەلدەرى پىتىرلاتىپ تۋىپ تاستارى انىق. دەمەك، مەملەكەت كوپ بالالى اناعا دەگەن بۇگىنگى مۇرنىن شۇيىرگەن كوزقاراسىن وزگەرتۋى ءتيىس. انا مەن بالاعا مەملەكەتتىڭ جاسايتىن قامقورلىعى كۇندەلىكتى تىرشىلىكتەن كورىنىپ تۇرۋى كەرەك. بۇل نە؟ التىن القالى اناعا كەز كەلگەن جەردە كەزەكتەن تىس قىزمەت كورسەتىلۋى كەرەك. التىن القالى انا ۇلى وتان سوعىسى ارداگەرلەرىنە تەڭەستىرىلىپ، كولىكتە، كوممۋنيكاسيادا، مەديسينادا ارنايى جەڭىلدىكتەر بەرىلۋى قاجەت. قازاقستاندا جەتىم بالالاردىڭ وقۋعا تۇسۋىندە بەلگىلى ءبىر جەڭىلدىكتەر بار. كوپ بالالى وتباسىلاردان شىققان تالانتتى تالاپكەرلەرگە مەملەكەتتىك گرانت كەدەرگىسىز بولىنسە بولماي ما؟ التىن القالى اناعا تۇرعىن ءۇي كەزەگىندە ايرىقشا جەڭىلدىك جاسالعانى ءجون. التىن القالى اناعا نەسيە جەڭىلدىگى ەڭ تومەنگى پايىز مولشەرىندە بەرىلسە، قانەكي. ايتالىق، التىن القالى انا كەز كەلگەن بانكتەن نەسيە الاتىن بولسا، 30 جىلعا 1-اق پايىزدىق ۇستەمەمەن بەرۋگە بولماي ما؟ بولادى. ەگەر شىن مانىندە كوبەيۋدى كوكسەسەك، شىن مانىندە ماڭگىلىك ەل بولامىز دەسەك، وسىنداي كەشەندى شارالار ازىرلەپ، قابىلداۋ سونشالىقتى قيىن با؟ – شىنىندا قيىن با؟  – قيىن ەمەس. تەك نيەت كەرەك. رەسەي بيلىگى بۇل ماسەلەنى كەڭىنەن ويلاستىردى. ءار تۋعان بالاعا مەملەكەت تاراپىنان جەتكىلىكتى مولشەردە قارجى بولىنەدى. سونىڭ ارقاسىندا ورىس حالقىنىڭ تۋۋ كورسەتكىشتەرى ەپتەپ تۇزەلىپ كەلەدى. رەسەي قۇرامىنداعى باشقۇرتستاندا مىناداي ءبىر تاجىريبە بار دەپ ەستىدىم. وتاۋ قۇرعان جاس وتباسى مۇشەلەرىنە پاتەر كىلتى بەرىلەدى. پاتەردىڭ قۇنىنان ءبىر بالا تۋسا، 10 پايىزى، ەكى بالا تۋسا 20 پايىزى، 3 بالا تۋسا 30 پايىزى شەگەرىلىپ وتىرادى. ءتورت بالادان اسسا، نەسيە مۇلدەم الىنىپ تاستالادى. وسىنداي شارالار جاساۋعا بىزگە نەگە بولماسقا؟!. – ءبىزدىڭ ەلدە بۇل مۇمكىن ەمەس سياقتى. مەملەكەتتىڭ «قولجەتىمدى باسپانا» دەگەن باعدارلاماسى بولعان كۇننىڭ وزىندە قانشاما جاس وتباسى، جۇزدەگەن جاستار باسپانالى بولۋ مۇمكىندىگىنەن ايرىلىپ، ۇمىتسىزدىككە سالىنىپ وتىرعاندا، بۇل ايتقاندارىڭىز ەرتەگى سياقتى ەكەن. – كەز كەلگەن ەرتەگىنىڭ وزەگىندە ءومىر جاتادى. ەگەر ءبىزدىڭ ەلىمىز شىن مانىندە ماڭگىلىك ەل بولسىن دەسەك، قوردالانعان ماسەلەلەردىڭ شەشىمىن تابۋعا كوپ بولىپ ۇمتىلۋىمىز قاجەت. «قولجەتىمدى باسپانا» دەگەن دە جەمقورلىق پەن پاراقورلىقتىڭ ورداسىنا اينالدى. بيىك مىنبەردەن مەملەكەت باسشىسى بۇل باعدارلاما توڭىرەگىندەگى بىلىق-شىلىقتاردى ورىندى سىنادى. جىل سايىن قازاقستاندا تۇرعىن ءۇي سالىنباي جاتقان جوق. سوعان قاراماستان تۇرعىن ءۇي كەزەگى كوبەيمەسە، ازاياتىن ءتۇرى كورىنبەيدى. «جەتىم بۇرىش» اناۋ – قالاعا كەلگەن قازاقتىڭ ءبارى ءالى كۇنگە دەيىن سول ورامدى جاعالاپ ءجۇر. ەكونوميكامىز ءوستى، وركەندەدى دەگەندى ءجيى ەستيمىز، ءوزىمىز دە ءجيى جازامىز. اكىمدەر دە «انانى ىستەدىك، مىنانى بىتىردىك» دەپ ەسەپ بەرىپ جاتىر. ايماقتاعى ءومىر ءسۇرۋ كورسەتكىشى قالاي؟ حالىقتىڭ تۇرمىس دەڭگەيى قانشالىقتى جاقساردى؟ ولشەم وسى بولۋى كەرەك. ءبىز قاپتاتىپ قانشا ءۇي سالعانىمىزبەن، تۇرعىن ءۇي كەزەگىن ازايتا الماي وتىرمىز. نەگە؟ ءبىر باسىنا ءبىر ەمەس، ۇشتەن، بەستەن، وننان پاتەرى بار ادامدار تولىپ جاتىر. استانادا ءبىر وزىندە جۇزگە تارتا پاتەر راسىمدەگەن ازامات بار ەكەن دەگەندى ب ا ق بەتىنەن وقىپ جاعامىزدى ۇستاعانبىز. تۇرعىن ءۇي – تازا بيزنەس. قازاققا زاۋىت سالۋدىڭ، جاڭا كاسىپ ءتۇرىن يگەرۋدىڭ ەش قاجەتى جوق. امالىن تاۋىپ، بىرنەشە پاتەر جاساساڭىز ءبىتتى، جالعا بەرەسىز دە پايداعا شاش-ەتەكتەن كەنەلەسىز دە وتىراسىز. پايدا تابۋدىڭ وڭاي جولى وسىلايشا كەڭ ءورىس الىپ وتىر. استانا مەن الماتىدا ۇلكەن كوشەلەردىڭ، ۆوكزالدار مەن كوپشىلىك جۇرەتىن ورىنداردىڭ الدىندا ءبىر قولىنا بىرنەشە پاتەردىڭ كىلتىن ۇستاپ جۇرگەن قىز-كەلىنشەكتەردى كورگەن دە شىعارسىز. شىنايى پاتەر يەلەرى وسىنداي دەلدالدار ارقىلى وراسان پايداعا كەنەلىپ وتىر. مەملەكەت شىنداپ قالاسا، بۇل ماسەلەنى ءبىر كۇندە رەتتەي الادى. ءبىراق جوعارىدا ايتقانىمداي، بۇعان دا ەشقانداي نيەت بايقالمايدى. – ءسىز ايتقانداي، راسىندا بىرەۋ بىرنەشە بالاسىمەن پاتەر جالداپ، بەيشارانىڭ كۇنىن كەشىپ ءجۇر. باسقا بىرەۋلەر بىرنەشە پاتەردى جالعا بەرىپ، قىزىعىن كورىپ وتىر. جالپى تۇرعىن ءۇي ماسەلەسىن جەدەل شەشۋدىڭ مۇمكىندىگى جوق پا؟ – قازاقستاندا قانشا ادامنىڭ باسىندا باسپانا جوق؟ قانشا ادامنىڭ بىرنەشە باسپاناسى بار؟ مۇنى ناقتى انىقتاۋ قۇزىرلى ورگاندار ءۇشىن ەش قيىندىق تۋدىرمايدى. سول سياقتى جاس وتباسىلارعا كەزىندەگى «حرۋششيەۆكا» ءتارىزدى، ءبىراق كولەمى وڭتايلى، باعاسى قولايلى ءۇي سالىپ تاستاۋدىڭ دا ەش قيىندىعى جوق. ءقازىر جاپپاي ۋربانيزاسيانىڭ ارقاسىندا قازاق بىتكەن قالادا تۇرۋعا باسىمدىق بەرىپ وتىر. اۋىل – اۋىل بولۋدان قالدى. «ديپلوممەن – اۋىلعا» دەپ ۇرانداتتىق. اۋىلعا بارىپ، ۇشپاققا كەنەلگەن جاس مامان بار ما؟ الدىنا التىن توستاعان قويساڭ دا، قازىرگى جاستار اۋىلعا بارۋعا ىقىلاسسىز، ودان دا پاتەردە جۇرسە دە قالادا تۇرعىسى كەلەدى. ال قالا – قازاقتار ءۇشىن ازىرگە قايعى عانا. – مۇنىڭىز قىزىق ەكەن. قايعىسى قالاي؟ – قايعى دەيتىنىم ۇلكەن ماعىنادا. ءبىز قالاعا قاپتاپ كەلگەنىمىزبەن، قازاق بولا الماي وتىرمىز. قالادا قازاقتانۋ قاعيداسى قالىپتاسپاي وتىر. قالاعا كەلگەن قازاق – جاتباۋىر. بۇرىننان تۇرعاندارى – تاسباۋىر. قازاق قالاعا اعىلۋ ارقىلى ءوزىنىڭ قانشاما عاسىردان بەرى قالىپتاسقان سالت-داستۇرىنەن ايرىلدى. ونىڭ سەبەبى – قالا قازاقتارى تۇيىق شەڭبەردە ءومىر سۇرەدى. ءبىر پودەزدە تۇرسا دا، بىرەۋدىڭ بىرەۋمەن ءىسى جوق. قاۋىمداسۋ، قوعامداسۋ، قازاقتانۋ سيپاتى بىلىنبەيدى. قالادا قازاقتىڭ داستۇرىنەن ساقتالىپ تۇرعانى – جانازا عانا. قالعان جەردىڭ بارىندە ءسالت-داستۇر ۇمىتىلدى، وزگەردى، جويىلدى، جوعالدى. – سوندا قانداي ءسالت-داستۇر جوعالدى دەپ ويلايسىز؟ اتاپ ايتىپ بەرە الاسىز با؟ – ءوزىم دە وسىعان كەلە جاتىرمىن. قازاقتىڭ ۇلكەندى سىيلاۋ دەگەن تاماشا ءداستۇرى بار ەدى. قالادا سول جويىلدى. قازاقتىڭ نامىس دەگەن ۇلكەن ۇعىمى بار ەدى. قالادا سول جوعالدى. قالا جاستارى ءقازىر مىناۋ ۇلكەن ەكەن دەپ جاسى ەگدە تارتقان ادامنىڭ ءوزىن دە، ءسوزىن دە سىيلامايدى. «مامبەت» دەپ مازاق قىلادى. قازاقتىق قاسيەتتىڭ ءبارى ءقازىر وسى ءبىر-اق اۋىز «مامبەت» دەگەن سوزگە سىيعىزىلدى. مامبەت دەگەن س.ع.س. مۇحاممەد پايعامباردىڭ ەسىمىنىڭ دىبىستىق وزگەرىستەرگە تۇسكەن ءتۇرى. قالاداعى قازاق جاستارى ءوز ءدىنىن ادام قۇساپ قۇرمەتتەي الماي تۇر. سوسىن نەسىن سۇرايسىز؟ قازاقتى قازاق قىلىپ كەلە جاتقان ەكى نارسە ەدى. مۇنى قاراسوزىندە اباي اتامىز قاداپ تۇرىپ ايتىپ كەتكەن. «ءبىرى – ۇلكەندى سىيلاۋ، سوزگە توقتاۋ»، «ەكىنشىسى – نامىسشىلدىعى» دەپ. وسىنىڭ ەكەۋى دە جوعالىپ بارادى دەپ زار قاعىپ ەدى، جارىقتىق! قازىرگى قالا قازاعىندا وسى ەكەۋى، ەڭ الدىمەن، نامىس جوق. – كوپكە توپىراق شاشقىڭىز كەلە مە؟ – اقيقاتتى ايتىپ وتىرمىن. «ويباي، ءبىز مىقتى حالىقپىز» دەپ كەۋدە قاعۋدان مەن دە قاشپايمىن. ءبىراق شىنايى جاعدايعا كەلەيىكشى. قالا كوشەلەرىندە ءتانىن ساۋداعا سالعان قازاق قىزدارىنىڭ ءبارى قايدان شىقتى؟ سولاردىڭ ءبارى تۇلدىر جەتىم بە؟ ولاردىڭ اكە-شەشەسى، تۋىس-تۋعانى، اعايىنى جوق پا؟ اعاسى، جەزدەسى، ناعاشىسى، اپاسى، اپكەسى جوق پا؟ ءبارى بار. ءبارىمىز مۇنىڭ ازعىندىق ەكەنىن جاقسى بىلەمىز. ازعىندىقتىڭ اقىرى تەكسىزدىككە اكەلەدى. تەكتىسى ازايعان ەلدىڭ كەكتىسى كوپ بولادى. ات توبەلىندەي قازاق وسىنداي پۇشايمان حالگە قالاي ءتۇستى؟ ءوز قىزى، ءوز بالاسىنا دارمەنى جۇرمەيتىن بەيشارالىقتىڭ سەبەبى نەدە؟ قالاعا كەلگەن قازاق ەلدىگىنەن ايرىلدى. «ەل» دەگەن ۇلكەن ۇعىم ەدى. قازاقتىڭ شالدارى جاس بالادان ءجون سۇراعاندا، «قاي ەلسىڭ؟» دەپ سۇرايتىن ەدى. بالا ءوز رۋىن، شىققان تەگىن ايتاتىن. ءجاي عانا تايپالىق تۇسىنىك ەمەس. ۇلكەن ەلدىك ۇعىم. مىنە وسى ۇعىم قالا قازاعىندا «ولۋگە» قارادى. نەگە؟ ويتكەنى قالادا قازاقتىڭ ءومىر ءسۇرۋ قاعيداسى جوق. قۇندىلىقتار اياققا تاپتالدى. وتباسى قۇندىلىعى قۇرۋعا اينالدى. ەڭ باستىسى – قالاداعى قازاق نامىسسىز توبىردى قۇراپ وتىر. وزبەكتەردە «ماحاللا» دەگەن بار. بىزدىڭشە، كۆارتال دەگەن ءسوز عوي. ءار كۆارتالدىڭ ءوز ۇلكەنى بار، جاسى كىشى ادام سوعان توقتايدى. وزىندىك ءتارتىپ بار. سوعان ساي ءداستۇر وزگەرگەن جوق. ۇلت رەتىندە وزبەكتىڭ نامىسى ولمەدى. بىزدە ءبارى كەرىسىنشە. ۇلكەن سىيلاۋ ءداستۇرى جوعالىپ بارا جاتقانىن ايتتىم. نامىسسىزدىق ءورشىپ تۇرعانىن ەكىنىڭ ءبىرى بىلەدى. قازاقتى قۇتقاراتىن نارسە – وسى ەكەۋى. ءوزىنىڭ تەگىن ءبىلۋ ماڭىزدى. ءبولىنۋ ءۇشىن ەمەس. ءوزىنىڭ ەل ەكەنىن ءبىلۋ ءۇشىن. سول ەل ءۇشىن نامىسقا تىرىسۋ. ۇلتتىق رۋح دەگەن سول. باسقا ەشقانداي جول، امال-ايلا ءبىزدى تىعىرىقتان الىپ شىعا المايدى. قازاقتا «تاياق ەتتەن وتەدى، ءسوز سۇيەكتەن وتەدى» دەگەن ءسوزدىڭ بارىن بىلەسىڭ. ساعان سۇراق قويايىن، وسى نەگە ايتىلعان؟ – تاياقتىڭ ەتتەن وتەتىنى بەلگىلى. «ءسوز سۇيەكتەن وتەدى» دەگەنى ادامنىڭ تەرىس قىلىعى، نەمەسە ىس-ارەكەتى ۇمىتىلمايدى دەگەندى بىلدىرەتىن شىعار. – وتە دۇرىس ايتاسىڭ. تاياق تيسە ازار بولسا، دەنەڭ كوگەرەر. ال «ءسوز سۇيەكتەن وتەدى» دەگەن ناعىز تىيىم. ياعني، مۇسىلماندىق، ادامدىق قاعيدانىڭ تازا قازاقتىق ولشەمى. ادام – پەندە. جازا باسپاي، جاڭىلىسپاي تۇرمايدى. اركىم ىستەگەن ءىسى مەن ايتقان سوزىنە اللا الدىندا ءوزى جاۋاپتى. ەگەردە كىمدە-كىم ار جولىنان، ادامدىقتان، ادىلدىكتەن عايىپتان تايىپ كەتسە، ونىڭ جامان اتى ءوزى ومىردەن ءوتىپ كەتسە دە قالمايدى. «پالەنشەنىڭ ارعى اتاسى ۇرى ەدى»، «تۇگەنشەنىڭ ءتورتىنشى اتاسىنىڭ موينىندا ادام قانى بار ەدى» دەگەن سياقتى ءسوز ۇرپاقتان ۇرپاققا جەتىپ وتىردى. بۇل – ۇلتتىڭ ساقتاندىرعىش قوندىرعىسى، ورىسشا ايتقاندا «پرەدوحرانيتەل» بولاتىن. كەز كەلگەن تەحنيكا كەنەت توك كۇشەيىپ كەتسە، كۇيىپ كەتەدى. «ساقتاندىرعىش» بولسا، كۇيمەيدى. قازاق ءۇشىن الگى ءسوزدىڭ ساقتاندىرعىش كۇشى بار ەدى. وسى «كۇيىپ» كەتتى. قازاق ۇلتىنىڭ اتالى سوزگە توقتامايتىندىعى سوندىقتان. بۇگىندە بىزگە ءبارىبىر سەكىلدى. «كۇل بولماسا، ءبۇل بولسىن» دەگەن ۇعىم. بۇل – ۇلتتىڭ وزەگىنە تۇسكەن جەگى قۇرت. بۇل قۇرت ۇلتتى ىشتەن جەپ بىتىرەتىن ىندەت. – تىم ۋايىمعا سالىنىپ، اسان قايعى بوپ كەتكەن سياقتىسىز. سوندا بۇگىنگى ۇرپاقتا ءۇمىت جوق پا؟  – ءبىر جاعدايدى ايتايىن. جاپونيادا يۋكيا ميسيما دەگەن كۇشتى جازۋشى بولعان. 40-قا تارتا كىتاپ جازعان. كينوعا تۇسكەن. جان-جاقتى تالانت يەسى. جاپونيا ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىستا جەڭىلگەننەن كەيىن بارار جەر، باسار تاۋ تاپپاي تىعىرىققا تىرەلگەن ەكەن. ەل-جۇرت ءوزىنىڭ اتادان كەلە جاتقان سالت-داستۇرىنەن جەرىنىپ، جاپپاي امەريكاندىق ءومىر ءسۇرۋ سالتىنا اۋىسا باستاعان. سونداي ءبىر قالىڭ ەل داعدارىسقا ءتۇسىپ، نە ىستەرىن، قالاي بولارىن، ءقايتىپ داميتىنىن بىلمەي داعدارعان تۇستا الگى يۋكيا ميسيما ءبىر توپ جاقتاستارىمەن توكيو تەلەارناسىن باسىپ الادى. تىكەلەي ەفيرگە شىعىپ، وزدەرىنىڭ مۇنداي ارەكەتكە نە ءۇشىن بارعانىن ايتادى. جالپى مازمۇنى مىناداي: «اينالايىن، حالقىم، جاپونىم. سەن كىم ەدىڭ؟ ەندى كىمسىڭ؟ سەنىڭ كەرەمەت ءسالت-داستۇرىڭ بار ەدى عوي. سودان نەگە جەرىندىڭ؟ سەنىڭ تاماشا تاريحىڭ بار ەدى، سەنىڭ عاجاپ ادەت-عۇرپىڭ بار ەدى. سونىڭ بارىنەن نەگە بەزىندىڭ؟ ەندى قايدا باراسىڭ؟ كىم بولاسىڭ؟ مىنا تۇرىڭمەن ەلدىكتەن ايرىلاسىڭ عوي. ەلدىگىنەن ايرىلعان ەلدە ەرىك بولا ما؟ بەرەكەسى كەتكەن ەلدىڭ بوساعاسى بەرىك بولا ما؟ ويلان! ويلان، جاپونىم. مۇنداي تىعىرىققا تىرەلگەن ساتتە بۇرىنعى اتا-بابامىز – سامۋرايلار نە ىستەيتىن ەدى؟ حاراكيري جاسايتىن. ەل بولام دەسەڭ، مىنە، مەن – ەركەك توقتى قۇرباندىق! قۇرباندىعىڭ بولايىن! ءبىراق سەن اقىلعا كەل! داستۇرىڭە، سالتىڭا قايتا ورال. سونىمەن عانا جاپونسىڭ. جاپون بولعىڭ كەلمەسە، جۇتىلاسىڭ دا كەتەسىڭ!» دەپ ءوزىنىڭ قارنىن جارىپ جىبەرەدى. قىپ-قىزىل قان. بۇكىل جاپونيا مۇنى تىكەلەي ەفيردەن كورەدى. ءسويتىپ، ەل ەسىن جيادى. اتا داستۇرىنە قايتادى. بىزگە ءويتىپ قارىن جارۋدىڭ قاجەتى بولماس. ءبىراق اتا داستۇرگە قايتۋىمىز قاجەت. – اۋىل ەمەس، قالادا نە ىستەي الامىز؟ سوزگە قۇلاق تۇرەتىن ادام بار ما؟  – قالا قازاقتارى كۇشتى بولۋى ءۇشىن قالادا قازاق مادەنيەتى كۇشەيۋى ءتيىس. ول نە دەگەن ءسوز؟ قالا تۇرعىندارى قازاق مادەنيەتىندە ءومىر سۇرە باستاۋى كەرەك. قازاقتىڭ ءسالت-داستۇرى، ادەت-عۇرپى قالادا قايتا جاڭعىرۋى كەرەك. ماسەلەن، ناۋرىز مەرەكەسىن-اق الايىقشى. جىل سايىن ناۋرىز كەلەدى. جىلدان جىلعا ونىڭ ءمانى جوعالىپ بارادى. باياعى دۇرمەك، باياعى جالپىحالىقتىق مەرەكە رەتىندە رۋحى اتويلاپ تۇرعان جوق. ونىڭ ورنىنا، قازاق ەلىندە جاڭا جىلدى دارىپتەۋ سۇمدىق قارقىن العان. تاۋەلسىزدىك تويىنىڭ ءوزى جاڭا جىلدىڭ تاساسىندا قالىپ قويدى. نەگە قالا كوشەلەرى ناۋرىز مەرەكەسى قارساڭىندا ءدال جاڭا جىل الدىنداعىداي بەزەندىرىلمەيدى؟ قازاقستانداعى ءىرى قالالاردىڭ بارىندە قازاق اكىمدەرى وتىر. ناۋرىزعا ۇلتتىق ناقىش بەرۋ سونشىلىق قيىن با؟ قيىن ەمەس. تاعى دا نيەت جوق. ءتىپتى نامىس جوق دەسەك تە بولادى. جوعارىدان نۇسقاۋ بولماسا، ەشكىم ءوز بەتىمەن قيمىلدامايدى. ناۋرىز كوجە دەگەن بار. ءار ءۇي ءوز بىلگەنىنشە جاسايدى. وسى ناۋرىز كوجەنى ءار پودەزدىڭ الدىندا بەرۋ كەرەك. ءدام تاتسىن ءبارى. ورىس تا، كارىس تە، نەمىس تە، ۋكراين دا ءبىر رەت ءدام تاتسا، ەكىنشى رەت «ناۋ­رىز كوگدا؟ گدە ناۋرىزكوجە؟» دەپ ەلپەڭدەپ تۇراتىن بولادى. ءتىپتى ءار مەرەكەدە ءار پودەزدىڭ الدىندا ءبىر قاپ ۇنعا تالاي شەلپەك پىسىرۋگە بولادى، جاپپاي ەلدىڭ بارىنە تاراتىپ بەر. ەلدى سىيلاتاتىن ءدام عانا. نەگە باياعى قاراشەكپەندى ورىستار قازاقتى قۇرمەتتەدى؟ نەگە قازاقستانعا جەر اۋدارىلىپ كەلگەن وزگە ۇلىس وكىلدەرى قازاقتى ولگەنشە سىيلايدى؟ ءوزى شيەتتەي بالا-شاعاسىمەن اش وتىرسا دا، الدىنداعى اسىن ءبولىپ بەرگەنى ءۇشىن! قوناقجايمىز دەپ شەتتەن كەلگەندەرگە جايى­لىپ جاستىق، ءيىلىپ توسەك بولا بەرمەي، ءدام تاتتىرۋ ارقىلى دا تالاي يگىلىكتى ءىستى جاساۋعا، ءسويتىپ قازاقتى سىيلاتۋعا بولادى. جاقىندا پاۆلوداردا بولدىم. قازاقتىڭ ءبارى «ماسلەنيسانى» تويلاپ ءجۇر. كەڭقولتىق ەلمىز عوي. ءوز ناۋرىزىمىزدىڭ قادىرىنە جەتپەي وتىرمىز. «ماسلەنيسانى» تويلايمىز... استانادا قازاق جىگىتتەرى «كرەششەنسكيي موروز» دەگەنگە مۇزدىڭ ويىعىنا ءتۇسىپ، ءماز بوپ جۇرگەنىن تەلەارنالار كورسەتتى. قازاقتىڭ داستۇرىنەن باسقانىڭ ءبارىن قابىلداۋعا ءازىرمىز. قازاقتىڭ ءسالت-داستۇرىنىڭ بارىنەن جيرەنىپ وتىرمىز. ءبارى بولعىمىز كەلەدى، ءبىراق قازاق بولعىمىز كەلمەيدى. بۇل – قۇلدىق سانانىڭ جويىلماۋى­نان بولىپ وتىر. قۇلدىق سانانىڭ ورنىنا ەلدىك سانا كەلۋى ءتيىس. مەملەكەتتىك مەرەكەنىڭ ءبارىن مەملەكەتتىلىكتى، ەلدىكتى كۇشەيتۋ شارالارىمەن بەكىتە بەرگەن ءجون. سوندا عانا ءۇمىت وتى جاعىلادى. ويتپەگەن كۇندە ءبىز ۇلت رەتىندە مىقتى ەلدەردىڭ شىرماۋىنا ماتالىپ، جۇتىلىپ كەتەمىز. ال جاپپاي جۇتىلۋدان ۇلتتىق قاينارعا قايتا ورالۋ عانا قۇتقارادى. – «قازاقستانداعى باسقا ۇلت پەن ۇلىس وكىلدەرىن قازاق مادەنيەتىنە ءوزىمىز ۇيىتا الماي، مويىنداتا الماي وتىرمىز» دەيسىز... نەگە؟ – ماڭگىلىك ەل دەگەندە ول قانداي ەل؟ قازاق ەلى مە؟ جوق، كوپۇلتتى دەگەن كولگىر ءسوزدىڭ ەلى مە؟ قازاقستاندا ەشقانداي دا كوپ ۇلت جوق. ءبىر-اق ۇلت بار. ول – قازاق ۇلتى. قالعانى دياسپورا. ولاردىڭ قازاق بولۋدان باسقا جولى جوق. تاياۋدا استانادا تۇراتىن جاپ-جاس ورىس جىگىتى «مەن قازاق بولىپ جازىلۋعا دايىنمىن»، – دەدى. «تۇركىستان» گازەتى جاقسى بەردى سونى. قازاقستاندى مەكەندەپ وتىرعان وزگە جۇرتتى قالاي قازاق ەتەمىز؟ ۇلتتىڭ ارتىقشىلىعىمەن ەمەس، تەك قانا تارتىمدىلىعىمەن! تارتىمدىلىق دەگەن نە؟ قازاقتىڭ بايىرعى ادەت-عۇرىپ، ءسالت-داستۇرىن ەرەكشە دارىپتەپ، بويعا ءسىڭدىرۋ. سوسىن ويعا ءسىڭدىرۋ. بىزدە اسسسامبلەيا بار. ءبارى ەلباسىنىڭ ساياساتىن جاقتايمىز دەيدى. ەلباسى ماڭگىلىك ەل يدەياسىن ۇسىندى. قازاقتىڭ ءبىر ءداستۇرىن قابىلدايىقشى دەگەن ءبىر جان بار ما؟ الىسقا بارماي-اق، قازاقتىڭ «تۇساۋكەسەر» دەگەن تاماشا ءداستۇرىن الايىقشى. بۇل – ءتاي-تاي باسقان جاس بالاعا اق جول تىلەپ، تۇساۋىن كەسۋ، ادالدىققا تاربيەلەۋ. ەندى وسى تۇساۋكەسەردى قازاقستاندا تۇراتىن ورىس، نەمىس، كارىس تاعى باسقا ۇلىس وكىلدەرى ءوز بالاسىنا جاساسا، ءبىر جەرلەرى كەمىپ قالا ما؟ بولماسا، «ءتىلاشار» دەگەن بار. مەكتەپكە بارعان بالاسىنا ارناپ «ءتىلاشار» جاساسا، وزگە ۇلىس وكىلدەرى قازاققا ءبىر تابان جاقىنداي تۇسەر ەدى عوي. ماڭگىلىك ەل بولامىز دەسەك، ءبىرتىن-بىرتىن قالعان جۇرتتى قازاقتىققا تارتا بەرۋ قاجەت. ويلاستىرساق، قازاقتىڭ نەبىر كەرەمەت ءسالت-داستۇرى، ادەت-عۇرپى بار. ادەپ، يبا، ۇلكەن سىيلاۋ، سوزدە تۇرۋ، ادالدىق، ادىلدىك سياقتى قۇندىلىقتار قاي حالىققا دا كەرەك. قازاق ءوز ادەبىن وزگە جۇرتقا وتكىزە دە، جەتكىزە دە الماي وتىر. وسىعان قاتتى ءمان بەرمەسە بولمايدى. – وزگەنىڭ قاڭسىعىن تاڭسىق كورۋ ۇلتتىق داعدىعا اينالىپ بارا جاتقانى جاسىرىن ەمەس. الىسقا بارماي-اق، تمد ەلدەرىنە قاراساق، وزبەك ءوز ءداستۇرىن، قىرعىز، تاجىك، تۇركىمەنگە دەيىن ەلدىك قاسيەتتەرىن ساقتاپ وتىر. ءبىر قازاق قانا بار اسىلىنان جيرەنىپ، ءتولتۋما مادەنيەتىنەن كۇن وتكەن سايىن قاشىقتاپ بارا جاتقانداي. مۇنىڭ سەبەبى نەدە؟ – بىزدە جاۋاپكەرشىلىك دەگەن قاسيەتتى ءبىر ۇعىم بار ەدى. سول جوعالىپ بارادى. بالالارعا ارنالعان دۇنيەلەرگە ءجىتى قاراپ وتىرامىن. ولەڭ، اڭگىمە، تاقپاق اتاۋلىدا ءبارى بار. جاۋاپكەرشىلىك ۇعىمى جوق. قازاق «ون ۇشتە وتاۋ يەسى» دەيتىن. بۇل ون ۇشكە تولا سالا ۇيلەنە سال دەگەن ءسوز ەمەس. بۇل – سول جاۋاپكەرشىلىك. ون ۇشكە تولعان جاس ۇلان ەلىنە، جەرىنە، سالت-داستۇرىنە، وزىنە جاۋاپتى بولۋى كەرەك دەگەن قاعيدا. ءبىزدىڭ كەي اعايىن جيىرما، وتىز، قىرىق، ەلۋدەگى ازاماتتاردى «ءالى جاس قوي» دەي سالادى. قايداعى جاستىق؟ «بولار بالا ون بەسىندە باسپىن دەر، بولماس ادام وتىزىندا جاسپىن دەر» دەگەن. مىناۋ شەشەن مەن ورىس اراسىندا تالاي قىرعىن بولدى. كاۆكاز جۇرتىنا وشپەندىلىكپەن قارايتىن سول ورىستىڭ ءبىر ساياساتكەرىنىڭ ايتقان ءسوزى بار ەدى. «قانشا دەسەك تە، مەنىڭ كاۆكازدىقتارعا قۇرمەتپەن قارايتىن ءبىر جەرىم بار. بۇلار وتباسىندا ەركەك تاربيەلەيدى. بىزدە سول جوق. كەز كەلگەن كاۆكازدىق ەركەك بوپ وسەدى. ەركەك بولۋ دەگەن ەڭ الدىمەن وزىنە، ەلىنە جاۋاپكەرشىلىك» دەگەن مازمۇندا. بار ماسەلە وتباسىندا جاتىر. ءبارى ۇلتتىق تاربيەگە كەلىپ تىرەلەدى. قازاق وتباسىلارى «ءاي دەيتىن اجا، قوي دەيتىن قوجا» جوقتىقتان وسى كۇنگە دارمەنسىز، پۇشايمان حالگە جەتتى. ەل نامىسى اۋلەت نامىسىنان تۇرادى. جەسىردى جىلاتپاۋ، جەتىمدى تەنتىرەتپەۋ – قازاقتى قازاق قىلعان ۇعىمدار. قازاقستاندا جەتىم بالالار قاي تىلدە تاربيەلەنەدى؟ ورىس تىلىندە. ءتىپتى ءبىزدىڭ ەلدە مۇگەدەك بالالارعا مەملەكەتتىك تىلدە تاربيە بەرەتىن بىردە-بىر مەكەمە جوق ەكەن. سۇمدىق ەمەس پە؟ بالا تاربيەسىمەن كىم اينالىسۋى ءتيىس؟ اكە مەن شەشە. اكەلەر جۇمىس تاپپاي سەندەلىپ، ساناسى سانسىراپ ءجۇر. اراقتىڭ سوڭىنا تۇسكەن ازامات كوپ. بۇل ولاردىڭ موينىنان «جاۋاپكەرشىلىك» ۇعىمىن الىپ تاس­تايدى. جۇمىسى بارلار «قارا قازان، سارى بالانىڭ قامى ءۇشىن» دەگەننەن ارى اسپايدى. ايەلدەر الا قاپ ارقالاپ، بازاردا تۇر. كۇنى بويى تابانىنان سىز ءوتىپ، جۇرەگىنەن مۇز ءوتىپ، ولمەستىڭ كۇنىمەن جۇرگەن انالار بالاعا قاراي ما؟ مەكتەپ بىتكەن ايەل ءمۇعالىم: مايىسقاق ۇل، قايىسقاق ەركەك سول تاربيەدەن شىعىپ جاتىر. بىلاي قاراساڭىز، بۇلىنگەن ەشتەڭە جوق، زامان ءتۇزۋ، ءبىراق ءبىز ءوزىمىزدىڭ ۇلتتىق تاربيە دەگەن ۇلى قۇندىلىعىمىزدان ايرىلىپ قالدىق. قازاق وتباسىلارىندا اتا مەن اجە ءقادىرسىز، اكە مەن شەشە سىيسىز، ۇلكەن دەگەن ۇعىمعا سەلكەۋ ءتۇستى. بۇعان قازاقتىڭ كەمپىرى مەن شالىن، ايەلى مەن ەركەكەگىن كىلەڭ كىسىقۇبىجىق ەتىپ كورسەتەتىن ساتيرالىق تەاترلار مەن وتاندىق تەلەفيلمدەر شەكتەۋسىز «ۇلەس» قوسىپ جاتىر. وتباسىنداعى قۇندىلىق قۇرۋعا اينالدى. وتباسىندا قۇندىلىق بولماعان سوڭ، وتاندا قۇندىلىق قالا ما؟ جاقىندا ءبىر توپ جاس ازاماتپەن اڭگىمەلەستىم. «قازاق جەرىنە سىرتتان الدەبىرەۋلەر كوز الارتىپ، قولىن سۇقسا، نە ىستەيسىڭدەر، قورعايسىڭدار ما؟»، – دەپ جورتا سۇرادىم. سوندا ولاردىڭ ايتقانى: «قازاق جەرىنىڭ ءبارى جەكەشەلەنىپ كەتتى، سوندا ءبىز تەرەششەنكونىڭ، كۋلاگيننىڭ، ۇلىبايەۆ، پۇلىبايەۆ دەگەندەردىڭ جەرىن قورعاۋىمىز كەرەك پە؟ بىرەۋدىڭ جەرى ءۇشىن جان بەرىپ، اقىماق بولدىق پا؟!». مىنە، بۇگىنگى جاستارىمىزدىڭ كوبىسىنىڭ وي-تولعامى وسىنداي. قازىرگى ۋكرايناداعى جاعدايدان قازاق قوعامى ساباق الۋى ءتيىس. قۇداي بەتىن اۋلاق قىلسىن، ەگەر دە قازاقستاننىڭ سولتۇستىكتەگى بەس وبلىسىنا ءبىر تۋعان باۋىرلارىنا ايبالتاسىن الا ۇمتىلىپ وتىرعان ەجەلگى قوڭسىمىز كەرزى ەتىگىمەن تەۋىپ كىرسە، «ماعان ءبارىبىر، نە بولسا، و بولسىن» دەپ بەيجاي قارايتىن جاڭا تولقىن تابىلاتىن سياقتى. سوندا نە بولدى؟ باتىرلىعىمىز، باتىلدىعىمىز، جاۋگەرلىگىمىز، ەرلىگىمىز، مىقتىلىعىمىز قايدا قالدى؟ ەستيار ەلدىك پەن مۇحتار مەملەكەتشىلدىكتەن نەگە ايرىلىپ قالدىق؟ بىزگە نە – الابوتەن قيىندىق كەلدى مە، جەردى ءسۇيۋ، ەلدى ءسۇيۋ دەگەن قۇندىلىقتار نەگە ازايدى؟ بۇدان دا قيىن زاماندار بولعان، سوندا دا ەلدىك قالپىمىزدى جوعالتقان جوق ەدىك قوي دەۋىڭىز مۇمكىن. راس. بولدى. قازاقتىڭ باسىنان تالاي ناۋبەت ءوتتى. «اق تابان شۇبىرىندى، القاكول سۇلاما»، وتكەن عاسىرداعى سابەت سالعان ىلاڭ: 3 ميلليوننان استام قازاقتى جالماعان اشارشىلىق، جاپپاي قۋعىن-سۇرگىن، ودان كەيىنگى سوعىس زارداپتارى قازاقتىڭ جادىندا قارا قاسىرەت رەتىندە تاڭبالانىپ تۇر. اناۋ ۋكراينا بىزدەن از قىرىلدى ما؟ باسقا قىرىلعان ەل از با؟ ەۆرەي جۇرتى نە كورمەدى؟ قانشا زوبالاڭ تۋسا دا ەۆرەيلەر ىشكى بىرلىگىن، ۇلتتىق ىرىلىگىن ساقتاپ وتىر.«اتا-بابامىز باتىر بولعان، ۇلان-بايتاق جەرگە يە بولعان، قىرىلعان، «مىڭ ءولىپ، مىڭ تىرىلگەن ۇلتپىز» دەگەندى ءجيى ايتامىز. تەك وتكەنمەن ماقتانۋ، وتكەنىمىزبەن ءومىر سۇرۋگە بولمايدى. سانادان «ءبىز كوپ قىرىلعان، قۇرۋعا قاراعان ەلمىز» دەگەندى شىعارىپ تاستاۋ قاجەت. وسەتىن، ونەتىن، بورداي توزاتىن ەمەس، بولاتىن ەلمىز دەگەندى نازاردا ۇستاۋ كەرەك. وتكەنمەن ەمەس، بۇگىنمەن ءومىر ءسۇرۋ كەرەك. جاقسى دا جايلى ءومىر بۇگىن كورىنىس بەرۋى ءتيىس. بىلتىر جاپونيا، وڭتۇستىك كورەيا ەلدەرىنە ساپار جاسادىم. ولار بىزدەن الدەقايدا وزىپ كەتكەن. «الەمدەگى ەڭ مىقتى وتىز ەلدىڭ قاتارىنا كىرەمىز» دەپ كۇشەنىپ وتىرمىز. ءبىز قۋىپ جەتكەنشە، وزىپ كەتكەن ەلدەر «قازاقتار كەلە جاتىر ەكەن» دەپ كۇتىپ تۇرا ما؟ ولار وسى قارقىنمەن دامي بەرەدى. «ۇلى سوزدە ۇيات جوق» دەگەن. ءبىز ارتىمىزعا قاراماي، الەمدى مويىنداتقىمىز كەلەدى. نە بولسا دا الەمدىك دارەجەمەن ولشەيتىن بولدىق. بىردەڭە سالساق، «الەمدە تەڭدەسى جوق قۇرىلىس سالدىق» دەپ جاھانعا جار سالامىز. «اتتىعا ەرەم دەپ جاياۋدىڭ تاڭى ايرىلىپتى» دەگەننىڭ كەرى كەلىپ جۇرە مە دەپ قورقامىن. قيت ەتكەن نارسە بولسا، الەم-الەم دەپ قيقۋ سالا بەرمەي، ءوزىمىزدىڭ الەم-جالەم تۇرمىسىمىزدى، كەتەۋى كەتكەن قيقى تىرلىگىمىزدى، ىقپالى كەمىگەن ىنتىماعىمىزدى، ىدىسى توگىلگەن ىرىسىمىزدى تۇگەندەپ الساق تا جامان بولماس ەدى. – سوزىڭىزگە قاراسام، ۋايىم-قايعىدان عانا تۇراتىن سياقتى. كوڭىل جۇباتار ەش جاقسىلىعىمىز جوق پا؟ – «مەن ءقاۋىپ ەتكەننەن ايتامىن» دەگەن ەكەن مۇرىن جىراۋ. سول ايتقان ءسوزدىڭ ىعىتىندا كەتكەن بولسام، ايىپ ەتپە. ءبىز دە ءقاۋىپ ەتكەننەن كەيىن ايتىپ وتىرمىز. ءماشھۇر ءجۇسىپ كورىپكەل كىسى بولعان عوي، «2016 جىلدان ارى قاراي قازاقتا «قوي ۇستىنە بوزتورعاي جۇمىرتقالايتىن زامان بولادى» دەپ ايتىپتى. لايىم ايتقانى كەلسىن! قۇلدىق سانانىڭ ورنىنا ەلدىك سانا، جەرشىلدىكتىڭ ورنىنا مەملەكەتشىلدىك ۇعىمى، وتباسىندا قازاقى تاربيە، ءومىر ءسۇرۋدىڭ ۇلتتىق قاعيداسى، ۇلتتىق ءتولتۋما مادەنيەت، قوعامدا ادامدىق قۇندىلىقتار بولسا، ءبىز دە وتپەلى كەزەڭنەن امان-ەسەن وتەرمىز، جاقسى كۇندەرگە جەتەرمىز! – اڭگىمەڭىزگە راحمەت!

سۇحباتتاسقان گۇلزينا بەكتاس

(تاقىرىپ وزگەرتىلىپ الىندى)