پەدوفيلدەردى قالاي جازالاۋ كەرەك؟ (ۆيدەو)

/uploads/thumbnail/20170709060010371_small.jpg

قوعامدى دۇرلىكتىرگەن سۇمدىق جاعداي وسىدان بەس كۇن بۇرىن بولدى. اقتاۋدىڭ  ءبىرىنشى ىقشاماۋدانىندا ورنالاسقان «يۆانىچ» دۇكەنىنە اپاسىمەن ەرىپ بارعان التى جاسار ءبۇلدىرشىندى، الدەكىمدەر ۇرلاپ اكەتىپ، قورلاپ، قانسىراعان كۇيىندە دالاعا تاستاپ كەتكەن. العاشىندا بالاقايدى اتا-اناسى ءوز كۇشتەرىمەن ىزدەپ، ۋاقىت وتكىزىپ العان. 2،5 ساعاتتان كەيىن پوليسياعا حابار بەرىپ، ىشكى ىستەر ورگانىنىڭ قىزمەتكەرلەرى ءبۇلدىرشىندى قالا ماڭىنداعى جاعاجايلاردىڭ بىرىنەن تاۋىپ العان. جانە وقيعا ورنىندا كۇدىكتى بولۋى مۇمكىن ءبىر ازامات قولعا تۇسكەن، - دەپ حابارلايدى Qamshy.kz 31-ارناعا سىلتەمە جاساپ.

اماندىق مۇقاشيەۆ، ماڭعىستاۋ وبلىستىق ءىىد باستىعىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى:

- ءبىزدىڭ پاترۋل قىزمەتكەرلەرى  كولىكتەرىمەن كەلگەندە، ول ازامات سول جاقتان شىعىپ كەلە جاتقان. پوليسيا قىزمەتكەرلەرىن كورە سالا، وقيعا ورنىنان قاشۋعا ارەكەتتەنىپتى. ۇستادىق، جانە سول ساتتە ۇستالعان ازاماتتىڭ شالبارى مەن بەتى قان بولعان.

ارنايى قۇرىلعان جەدەل -ىزدەستىرۋ توبى اتىشۋلى قىلمىستىق ىستەگى باستى كۇدىكتىنى قالا ىرگەسىندەگى قۇرىلىسى بىتپەگەن نىسانداردىڭ بىرىنەن تاۋىپتى. بۇگىنگى كۇنى ۇستالعان ازامات  سۇراۋعا الىنۋدا. ءقازىر ونىڭ بۇل قىلمىسقا قانشالىقتى قاتىسى بارىن انىقتاۋ ماقساتىندا ءبىرقاتار سوت-مەديسينالىق ساراپتاما تاعايىندالدى. كۇدىكتىنىڭ وزبەكستان ازاماتى بولۋى مۇمكىن. ءبىراق پوليسيا تەرگەۋ جۇمىستارى بىتپەيىنشە، تولىققاندى اقپارات بەرۋدەن باس تارتىپ وتىر.

ايتا كەتۋ كەرەك، ءدال وسىنداي،  ادامنىڭ ايتۋعا اۋزى بارمايتىن اسا اۋىر قىلمىستاردىڭ قاتارىن سيرەتۋ ماقساتىندا بيىل ەلىمىزدە تۇڭعىش رەت پەدوفيلدەر تۋرالى ارنايى مالىمەت كارتاسى ازىرلەندى. وندا 1991 جىلدان بەرى ءدال وسىنداي اۋىر قىلمىس جاساعان 120 ادامنىڭ ءاتى-جونى ەنگىزىلگەن.  بۇل قۇجات بويىنشا، ماڭعىستاۋ وبلىسىنان 23 پەدوفيل ەسەپتە تۇراتىنى كورسەتىلگەن.

دەگەنمەن ارامنيەتتى ادامداردىڭ، قارشاداي بالالاردىڭ تاعدىرىن تالقان ەتكەن جاۋىزداردىڭ ءاتى-جونىن جاريالاۋ  ارقىلى - بۇل سوراقى قىلمىستىق قاتارىن قانشالىقتى سيرەتە الامىز؟ ويتكەنى، عالامتوردان حابارى جوق اۋىل ادامدارى بۇل كارتانى كورەتىن وركەنيەتتەن سوناۋ الىستا جاتىر. ويىن بالاسىنا ويىنا كەلگەنىن ىستەپ، ول ازداي، ءولىمشى كۇيدە كوشەگە تاستاپ كەتەتىن، نە ادامنىڭ، نە ايۋاننىڭ قاتارىندا جوق قىلمىسكەر اتاۋلىنى نەگە قالتامىزدان قاراجات شىعارىپ، تۇرمەدە باعۋىمىز كەرەك دەپ ورە تۇرەگەلگەندەر كوپ بولدى وسى اپتادا. قوعام - پەدوفيلدەردىڭ ءومىر سۇرۋىنە تۇبەگەيلى قارسى. ال، ءبىزدىڭ ەلدىڭ زاڭى تەك 2018 جىلدان باستاپ، مۇنداي قىلمىس جاسايتىندارعا حيميالىق كاستراسيا جاساۋ ءتاسىلىن قولدانباق.

ءبىرعانىم ءايتىموۆا، ق ر پارلامەنتى سەناتىنىڭ دەپۋتاتى:

- بۇل ءبىر رەتتىك ەكپە. ياعني ءبىر رەت ەكپە سالىپ، ونىڭ كۇشى ءومىر بويى ساقتالادى دەگەن ءسوز ەمەس. جانە سوت مەديسينالىق ساراپتاماسىنىڭ قورىتىندىسىنان كەيىن ناقتى شەشىم قابىلدانادى. مەنىڭ ويىمشا، ەگەر ءدال وسىلاي ءبىز ءبىر بالانىڭ ءومىرىن ساقتاپ قالا الاتىن بولساق، بۇل ءىستى مىقتاپ قولعا الۋىمىز كەرەك.

زاڭگەرلەر بولسا، حيميالىق ادىسپەن ارامنيەتتىلەردىڭ قاتارىن ازايتۋ مۇمكىن ەمەس دەپ وتىر. كەرىسىنشە، جاعدايدى ۋشىقتىرىپ الارمىز دەيدى.

كاميشا ەسمۇحامبەت قىزى، زاڭگەر:

- بۇل زاڭنىڭ شيكىلىگى بار. مۇنى ءالى دە قاراستىرۋ كەرەك. نە ءۇشىن حيميالىق كاستراسيامەن، ونىڭ ءارى قاراي ءومىر سۇرۋىنە مۇمكىندىك بەرۋىمىز كەرەك. ول بۇگىن شىعىپ الىپ، جىنىستىق قاتىناستا بۇرىن بولسا، ەندى باسقالاي تالاپ ەتۋى مۇمكىن. بىلمەيمىز عوي ونىڭ نە ىستەيتىنىن.

Lemon Tree قازاقستاندىق ءبىرىنشى  ءموبيلدى قوسىمشاسىنىڭ "ءسوزدىڭ شىنى كەرەك" جوباسى ءۇشىن ارنايى جۇرگىزگەن ساۋالناما ناتيجەسىنە كوز جۇگىرتسەك، قاتىسۋشىلاردىڭ باسىم بولىگىنىڭ پەدوفيلدەرگە ءولىم جازاسىن سۇراعانى بايقالادى. پەدوفيلدەرگە قانداي جازا تاعايىندالۋى ءتيىس دەگەن ساۋالعا،  ساۋالناماعا قاتىسقانداردىڭ 56 پايىزى "ءولىم جازاسى" دەگەن جاۋاپتى تاڭداعان. باس بوستاندىعىنان ايىرۋ جازاسىن - 19،  حيميالىق كاستراسيانى 25 پايىزى قولداعان.

ەكى كۇننىڭ بىرىندە وسىنداي جاعىمسىز، ءارى اۋىر جاڭالىق ەستۋدەن جالىققان "قامشى كز" پورتالىنىڭ باس رەداكتورى دارحان مۇقان پەدوفيلدەرگە اتۋ جازاسىن قولدانۋ قاجەت دەگەن پىكىردە. ءبىراق كۇدىكتىنىڭ قىلمىسى تۇبەگەيلى دالەلدەنگەن جاعدايدا دەيدى. دەگەنمەن تاياقتىڭ ەكى ۇشى بار، ءبىزدىڭ جۇيەدە قىلمىسكەردىڭ ءدال ءوزى ۇستالاتىنىنا كۇمان كەلتىرۋشىلەردىڭ كوپتىگى دە ەسكەرىلسە ەكەن دەيدى جۋرناليست.

دارحان مۇقان، "قامشى" سايتىنىڭ باس رەداكتورى:

- پەدوفيلدىك بەلگىسى انىقتالعان، ءبىراق قىلمىس جاساماعان، جاس بالالارعا تەرىس قىلىق كورسەتۋگە وقتالعان ادامدارعا كاستراسيا سياقتى حيميالىق جولداردى قولدانۋعا بولاتىن شىعار. ءبىراق كەشەگى اقتاۋدا بولعان جانتۇرشىگەرلىك جاعدايدان كەيىن قىلمىسى انىقتالعان، دالەلدەنگەن ادامعا ءولىم جازاسىن قولدانۋعا بولادى دەپ سانايمىن. بۇل وتە جاۋىز ادامدار عوي. مەنىڭشە ءولىم جازاسىن بەرۋ كەرەك دەپ ويلايمىن.

الگى، اتى جەر جارعان، ءالى ەكى جىل زارىعا كۇتۋىمىز قاجەت كاستراسيا دەگەنىڭىز - قىلمىسكەردىڭ جىنىستىق بەلسەندىلىگىن ازايتاتىن پرەپاراتتىڭ كومەگىنە جۇگىنۋ عانا. ال، تۇرمەدەن شىققان پەدوفيلدىڭ سوڭىنان "ينەڭدى قۇيىپ ال" دەپ كىم جۇگىرىپ جۇرەدى؟ ونسىز دا تۋبەركۋلەزدىڭ اشىق تۇرىمەن اۋىراتىنداردى دارىگەرلەر ءماجبۇرلى تۇردە ەمدەتە الماي، ارتتارىنان قۋىپ جۇرگەنىن ءبارىمىز بىلەمىز. ءقازىر مىنە، "ازعىنداردى ءولىم جازاسىمەن جازالاۋ كەرەك!" دەپ داۋرىعىپ جاتىرمىز. قوعام پەدوفيلدەردىڭ ءومىر سۇرۋىنە تۇبەگەيلى قارسىلىق تانىتۋدا. ءبىراق داۋىستارى باسەڭ. ەرتەڭ نەمەسە ارعى كۇنى بۇل داۋىس تا باسىلادى. ال، ويىن بالاسىن ۇيدە بايلاپ ۇستاۋ قيىن. انا زاڭ، مىنا جازا قاجەت دەپ جۇرگەندە، ۋاقىت وتكىزىپ الماساق، بارماعىمىزدى تىستەپ قالماساق بولعانى...

قاتىستى ماقالالار