ساياساتتانۋشى: وزبەكستان بيلىگى پرەزيدەنتتىڭ تۋىستارىنا بۇيىرمايدى

/uploads/thumbnail/20170709062051283_small.jpg

تامىزدىڭ 28ء-ى كۇنى وزبەكستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇكىمەتى پرەزيدەنتتىڭ دەنساۋلىعى ناشارلاعانىن حابارلاسا، ەرتەڭىنە يسلام كارموۆتىڭ كىشى قىزى لولا كاريموۆا-تيلليايەۆا اكەسىنىڭ "ينسۋلت الىپ، رەانيماسياعا تۇسكەنىن" جازىپ، ونىڭ بولاشاعى تۋرالى بولجام جاساماۋدى سۇراعان بولاتىن.

ال بۇگىن 2 قىركۇيەكتە Reuters اگەنتتىگى "ءۇش ديپلوماتيالىق دەرەك كوزىنە" سىلتەمە جاساپ، پرەزيدەنت يسلام كاريموۆتىڭ دۇنيە سالعانىن مالىمدەدى.

ال قازاقستاندىق ساياساتتانۋشى ەرلان كارين ءوزىنىڭ فەيسبۋك پاراقشاسىندا وزبەكستاندا بيلىك اۋىسۋىنىڭ ىقتيمال ءۇش سەنارييىن اتادى. 

"وزبەك ساياساتىنىڭ جابىقتىعىن جانە جەرگىلىكتى ساياسي ەليتا قۇرىلىمىنىڭ ەرەكشەلىگىن ەسكەرە وتىرىپ، بيلىكتىڭ قانداي سەنارييلەرىمەن اۋىساتىنىن بولجاۋ اسا قيىن. ءازىربايجاندىق دەپ اتالاتىن سەنارييدىڭ - ياعني، بيلىك وكىلەتتىگىن وتباسى مۇشەسىنە بەرىلۋى – ەكىتالاي، ءتىپتى بۇل سەناريي ىسكە اسپايدى دەپ سەنىممەن ايتۋعا بولادى. وزبەكىستاندا وتباسى ساياسي ىقپالدىڭ فاكتورى رەتىندە قالىپتاسا المادى"، - دەپ جازادى ساياساتتانۋشى. 

ساياساتتانۋشى ەردان كاريننىڭ پىكىرىنشە، ىقتيمال دەگەن نەگىزگى كەلەسى سەنارييلەردى كەلتىرۋگە بولادى:

ءبىرىنشى – «ارناۋلى قۇرىلىمدار». ەليتاداعى بىردەن-بىر ۇيىمداسقان توپ – ارناۋلى قۇرىلىمدار وكىلدەرى قازىرگى كەزدە توپتاسىپ جۇمىس جاساۋعا قابىلەتتى جالعىز كۇش. جەرگىلىكتى ارنايى قىزمەت – ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك قىزمەتى وزبەك بيلىك جۇيەسىندەگى نەگىزگى قۇرىلىم بولىپ تابىلادى، جانە دە سىرتقى كۇشتەرمەن بايلانىستار وسى قۇرىلىمدار ارقىلى جۇزەگە اسىپ كەلگەن بولاتىن، ال قازىرگى جاعدايدا بۇل دا ماڭىزدى فاكتور.

ەكىنشى - «كونسەنسۋستىق فيگۋرا». وزبەك ليدەرىنىڭ دەنساۋلىعى تۋرالى رەسمي اقپاراتتى پرەزيدەنت باسپاسوز-قىزمەتى نەمەسە پرەزيدەنت اكىمشىلىگى قۇرىلىمدارى ەمەس، ۇكىمەتتىڭ تاراتۋى جەرگىلىكتى بيلىك يەرارحياسىندا پرەمەر-مينيستردىڭ قانداي دا ءبىر ىقپالدى ءرولى بار ەكەندىگىن جانە ونىڭ تاق مۇراگەرى رەتىندە سايلانۋى مۇمكىن ەكەندىگىن بايقاتادى.

ءۇشىنشى – «كونستيتۋسيالىق». بۇل سەنارييدىڭ بولۋى ەكىتالاي، دەسەك تە، ونى مۇلدەم شىعارىپ تاستاۋعا دا كەلمەس. 2011 جىلى وزبەكستاننىڭ نەگىزگى زاڭىنا مەملەكەت باسشىسىن اۋىستىرۋ سحەماسىن ناقتىلايتىن ءبىرقاتار وزگەرىستەر ەنگىزىلدى: «پرەزيدەنت ءوز مىندەتتەرىن اتقارا الماعان جاعدايدا، ونىڭ قۇزىرەتتەرى ۋاقىتشا وزبەكستان رەسپۋبليكاسى جوعارعى ءماجىلىس سەناتىنىڭ ءتوراعاسىنا جۇكتەلىپ، «وزبەكستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتىن سايلاۋ تۋرالى» زاڭعا سايكەس ءۇش ايدىڭ ىشىندە سايلاۋ وتكىزىلۋى ءتيىس».

وسى اتالعان ءۇش سەنارييدى كەلتىرە وتىرىپ، ەڭ ىقتيمالى، ول ارالاسقان ارالاس نۇسقاسىنىڭ جۇزەگە اسۋى - ياعني كۇشتىك قۇرىلىمداردىڭ باقىلاۋى ارقىلى ەكىنشى جانە ءۇشىنشى سەناريي جۇزەگە اسۋى مۇمكىن ەكەنىن ايتادى ساياساتتانۋشى.

قاتىستى ماقالالار