ناسا مەن كاليفورنيا ۋنيۆەرسيتەتى عالىمدارىنىڭ بولجاۋىنشا، باتىس انتاركتيدا مۇزدىعى ەرۋىن توقتاتپاسا الەمدىك مۇحيت دەڭگەيى جاقىن ۋاقىتتا 4،5 مەترگە دەيىن كوتەرىلۋى مۇمكىن. مۇنداي قورىتىندىعا عالىمدار 40 جىلدىق باقىلاۋدان كەيىن كەلىپ وتىر. ولار امۋندسەن تەڭىزىنىڭ اۋماعىنداعى باتىس انتاركتيدا مۇزدارىن تولىق زەرتتەگەن. 

ساراپشىلاردىڭ ايتۋىنشا، مۇزدىقتاردىڭ ەرۋ پروسەسى باستالىپ كەتكەن جانە ونى توقتاتۋ ەندى مۇمكىن ەمەس. پروسەسس بىرنەشە ءجۇزجىلدىققا سوزىلادى دەگەن بولجام دا بار. زەرتتەۋ ناتيجەسى كورسەتكەندەي، ەرۋ ۇدەرىسى عالىمداردىڭ كۇتكەنىنەن دە تەز ءجۇرىپ جاتىر. سونىڭ سالدارىنان الداعى ونجىلدىقتا مۇحيت دەڭگەيىنىڭ كوتەرىلۋى بايقالادى دەيدى ولار. مۇزدىقتاردىڭ ەرۋىنە سەبەپ بولعان نەگىزگى ەكى جايت - عالامدىق جىلىنۋ مەن وزون تەسىگى. وسى فاكتورلار انتاركتيدالىق جەلدەردىڭ باعىتىن وزگەرتكەن. سالدارىنان اۋا تەمپەراتۋراسى جوعارىلاپتى. عالىمدار ءوز زەرتتەۋىندە مۇزدىڭ ەرۋ ديناميكاسىن تولىققاندى زەرتتەپ شىققان. ول ءۇشىن ماماندار جەردەن، ۇشاقتان جانە سپۋتنيكتەن تۇسىرىلگەن ماتەريالداردى پايدالاندى. ناسا عالىمدارى بۇدان كەيىن دە جەر كليماتىنىڭ وزگەرۋ پروسەستەرىن زەرتتەۋدى جالعاستىرماق.

ب ا ق.kz