تۇڭعىشباي جامانقۇلوۆتىڭ ەلباسىنان اراشا سۇراعان ۆيدەوسى جاريالاندى

/uploads/thumbnail/20170709144220301_small.JPG

ينتەرنەتتە جاقىندا عانا «قارجى جىمقىردى» دەپ تۇتقىندالعان تۇڭعىشباي جامانقۇلوۆتىڭ، قاماۋعا الىناردان بىرنەشە كۇن بۇرىن ەلباسىنا ارناپ جازعان ۆيدەو مالىمدەمەسى پايدا بولدى، دەپ حابارلايدى «قامشى»  پورتالى  قازاقپاراتقا سىلتەمە جاساپ.

ۆيدەودا اكتەر مادەنيەت ءمينيسترى ارىستانبەك مۇحامەديۇلىمەن باس ارازدىعىنىڭ بولعانىن، فيلمگە بولىنگەن قاراجاتتى «قازاق ەلى» سەريالىنا اۋدارىپ جىبەرگەنىن، تالعات جانىبەكوۆتىڭ شالىس باسىپ، ءمينيستردى ايىپتاپ اعات قىلىق جاساعانىن، ءوزىنىڭ ەڭلىك سىدىقوۆانى قورعاپ، جۋرناليسكە ۆيدەو سۇحبات بەرگەنىن، ارىستانبەك مۇحامەديۇلىمەن ءتۇسىنىسۋ ءۇشىن استانادا كەزدەسكەنىن، كەشىرىم سۇراعانىن مويىنداي وتىرىپ، ءبىراق مادەنيەت ءمينيسترىنىڭ مامىلەدەن باس تارتقانىن، «بالا-شاعاڭ قاڭعىرىپ قالادى» دەپ قوقان-لوققى كورسەتكەنىن، قيسىنسىز ايىپ تاعىپ، تالاپ قويعانىن ايتقان.

ەسكە سالساق، 2 قاراشا كۇنى «69 ميلليون تەڭگە جىمقىردى» دەگەن ايىپپەن حالىق ءارتيسى، تانىمال اكتەر تۇڭعىشباي جامانقۇلوۆ قاماۋعا الىندى. بۇعان دەيىن جامانقۇلوۆ پروديۋسەرلىك ەتەتىن "فەنيكس" كوركەم فيلمىنە قاتىستى داۋ تۋىنداپ، بىرنەشە تەكسەرۋ بولعان.

كينو مەن تەاتر ساحناسىندا جۇزدەگەن ءرول سومداعان اكتەر جامانقۇلوۆ بۇعان دەيىن مادەنيەت جانە سپورت ءمينيسترىن ايىپتاعان ەدى. وعان ەڭلىك سىدىقوۆا ەسىمدى قىزدىڭ ءمينيستردى ايىپتاعان مالىمدەسى تۇرتكى بولعان بولاتىن.

تۇڭعىشباي جامانقۇلوۆتىڭ ەلباسىنا ارناعان ۆيدەوداعى «اراشا سۇراۋ حاتى»:

 «اسا قۇرمەتتى پرەزيدەنت مىرزا! ءقادىرلى ەلباسى! قىمباتتى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى!

مەن تۇڭعىشباي جامانقۇلوۆ، ءوزىڭىز جاقسى بىلەتىن، قازاقستاننىڭ حالىق ءارتىسى مەملەكەتتىك سىيلىقتىڭ لاۋرەاتى، قازاق ونەرىنە قال-قادىرىنشە قىزمەت ەتىپ جۇرگەن باۋىرلارىڭىزدىڭ ءبىرىمىن.

وسى ۆيدەو ارناۋ ارقىلى سۇحبات جۇرگىزۋىمە ءبىر ماسەلە بولىپ تۇر. ول - مادەنيەت ءمينيسترى ارىستانبەك ءىنىمىزدىڭ مەنىڭ تۇبىمە ءتوندىرىپ وتىرعان قارا بۇلتتارى جايىندا. ءوزىڭىز بىلەسىز، مەن 2 جىل بۇرىن ءسىزدىڭ قابىلداۋىڭىزدا بولعاندا ارىستانبەك ەكەۋمىزدىڭ ارامىزداعى قارىم-قاتىناس جايىندا سۇراعانىڭىزدا، مەن، ءسىزدىڭ كادرىڭىز بولعاندىقتان، مينيسترلىك جۇمىسىن ەندى باستاپ جاتقاندىقتان ارتىق ەشتەڭە ايتپاعان ەدىم. ويتكەنى، ول، ەلدىڭ ءقادىرى، ءسىزدىڭ قادىرىڭىزگە بايلانىستى بولعاندىقتان، جۇمىستى جاڭا باستاعان سوڭ جاۋاپتى ىستەيتىن شىعار دەگەن ويدا بولدىم.

ارينە، باسقا جۇمىستارىنىڭ ءبارى جاقسى بولىپ جاتقان شىعار. ءبىراق، مەنىڭ توڭىرەگىمدە بولىپ جاتقان ىڭعايسىز جاعدايلاردى ءسىزدىڭ قۇلاعىڭىزعا شالدىرىپ، ەسىڭىزگە سالعاندى ءجون كورىپ وتىرمىن:

مىنە ءبىر جىلدان استى. ارىستانبەك مۇحامەدي ۇلى مەنىڭ بارلىق جۇمىستارىمنىڭ الدىنا توسقاۋىل قويىپ، تۇسىرىلە باستاعان كينوما شەكتەۋ جاساپ، مەملەكەتتىڭ بولگەن اقشاسىن بىزگە جىبەرتتىرمەي، ءار ءتۇرلى سىلتاۋلاردى ايتىپ، توقتاتىپ، اقىرى ول اقشانىڭ توقساننان استام پروسەنتىن «قازاق ەلى» سەريالىنا اۋدارىپ جىبەردى. بۇل ماسەلە جونىندە ماعان ءوزى ەرتەرەك ايتسا، ماعان وسى كەرەك بولىپ جاتىر دەسە، مەن ەشقانداي دا قارسىلىق بىلدىرمەس ەدىم، ويتكەنى بۇل ەلىمىزدىڭ ابىروي ءۇشىن ءتۇسىرىلىپ جاتقان دۇنيە.

ءبىراق، كۇندە ەرتەڭمەن، ەرتەڭ، تاعى ءبىرازدان كەيىن، اقشا جىبەرەم توساسىزدار دەگەن سىلتاۋمەن سوزا كەلىپ، اقىرى اياعى وسىنداي بولدى. كەيىندەرى ءبىزدىڭ توڭىرەگىمىزدەگى جۇمىس ىستەپ جۇرگەن جيىرما شاقتى ادام ايلىقسىز قالىپ، اسا قيىن جاعدايدا جۇرگەن كەزدە «فەنيكس» ءفيلمىنىڭ رەجيسسەرى جانە سەناريي اۆتورى تالعات جانىبەكوۆ دەگەن باۋىرىمىز جاستىقپەنەن، اشۋمەنەن بايقاماي تەلەديداردان اۋىر ءسوز ايتىپ قويدى. ونىڭ وزىنە «ۇيات بولدى» دەپ ايتقان بولاتىنمىن. كەيىنىرەك تۇسىنىسكەندەي بولىپ ەدى، ءبىراق ءبارىبىر سوتقا بەرىپ ونىڭ ءجۇنىن جىقتى.

سول كەزدەردە اياق استىنان «ونەر اكادەمياسىندا» وقىعان ءبىر قىزدىڭ ۆيدەو مالىمدەمەسى شىعىپ، ايعاي-شۋ شىعىپ كەتكەنىن جۇرت بىلەدى. مەن جەتى قارىنداستىڭ اعاسى بولعاندىقتان، مەنىڭ دە قىزىم بولعاندىقتان، بۇل قىز بالا جىلاپ جاتىر، وسىعان قىسىم جاسالىپ جاتىر دەگەن سوزدەر ايتىلعان سوڭ ءجۋرناليستپىن دەپ كەلگەن ءبىر قىزعا «ونداي وسەكتى ەستىپ ەدىم» دەپ ۆيدەو ينتەرۆيۋ بەرىپ قويىپ ەدىم. ول كىنامدى مويىندايمىن.

ءبىراق، مەن كەيىن ارىستانمەن تۇسىنىسپەك بولىپ الدىنا بارىپ سويلەسكەن كەزدەردىڭ بارىندە «ماقۇل، ماقۇل» دەپ مەنىڭ ءسوزىمدى قۇپتاماي، ءىسىمدى وڭعا باستىرماي قويدى. كەيىن، قىساستىقپەن قاستاندىق جاساپ مەنىڭ باسقارىپ وتىرعان «قازاقستان تەاتر قايراتكەرلەرى» وداعىن ىدىراتىپ، ونىڭ الماتىداعى تەاتر ديرەكتورلارىنىڭ بارىنە قوقانلوقى جاساپ، «وداقتان شىعىڭدار» دەگەن اڭگىمە جۇرگىزىپ، وسىنداي ىڭعايسىز جاعداي جاسادى. الماتىدا التى تەاتر بولدى، ەلىمىزدەگى باسقا وڭىرلەردەگى 48 تەاتردىڭ قىزمەتشىلەرىنىڭ ءبارى مەنىڭ جاعىمدا. ولار مەنىڭ بۇل وداقتى قالاي كوتەرگەنىمدى بىلەدى. سوندىقتان ماعان دەگەن ولاردىڭ ىقىلاسى ەرەكشە.

بۇل – ءسىزدىڭ ارقاڭىزدا ماعان كەلگەن ابىروي-اتاق دەپ ەسەپتەيمىن. مەن ءاربىر ارتىق سوزىمدە ەلىمىزگە ەشقانداي دا نۇقسان كەلتىرەتىن ءسوز ايتقان ەمەسپىن. سىزگە دەگەن ەرەكشە ىقلاسىمدى ىلعي دا الدىما ءسوز قىپ ايتىپ جۇرەمىن. ءسىزدىڭ ەلىمىزگە سىڭىرگەن ەڭبەگىڭىزدى ىلعي دا اسپانداتىپ جۇرەمىن. ءقازىر ءبىزدىڭ قازاق مەملەكەتى جەر دۇنيەگە ءماشھۇر بولعان ۇلكەن مەملەكەت بولعانىن ماقتانىشپەن ايتىپ جۇرەمىن. مەن ەشقانداي ءبىر ساياسي توپتارعا، باسقا دا ءبىر وسەك اڭگىمەگە ارالاسقان ەمەسپىن. ەشقانداي حاتتارعا، قولداۋلارعا قول قويعان ەمەسپىن. تەك ءسىزدىڭ عانا ساياساتىڭىزدى قولداپ، ءسىزدىڭ قاسىڭىزدا ءجۇرۋدى ارمانداپ جۇرگەن ونەر ادامىمىن.

ءبىراق، كەيىگى كەزدە ارىستانبەك مۇحامەدي ۇلى ءوزىنىڭ مۇمكىندىكتەرىن پايدالانىپ، سول فيلمگە ءبىر جىلدان استام جاراتىلعان قارجىنى جەرگە شاشتىڭدار دەپ، ناحاقتان كىنا تاعىپ، ءبىر ەمەس ونشاقتى رەت تەكسەرتىپ، اقىر اياعى باس پروكۋراتۋراعا ارىز جازىپ، ءبىزدى استانالىق قارجى پوليسياسىنا تەكسەرتىپ جاتىر. مىنە ونشاقتى كۇن بولدى، قارجى پوليسياسىنىڭ ەڭ ءبىر قاتال تەرگەۋشىلەرى كەلىپ، مەنىڭ توڭىرەگىمدەگى ادامداردى بوپسالاپ، زورلاپ، بولماعان نارسەنى بولدى دەۋگە دەيىن جەتكىزىپ، قاتتى قيناپ جاتىر. 2 ايەل ادامدى وتىرعىزىپ، 3 كۇننەن بەرى ولاردى بولماعان نارسەلەردى بولدى دەپ ايتقىزىپ جاتىر. بۇنداي ىڭعايسىز جاعدايدى سىزگە ايتۋىما تۋرا كەلىپ وتىر.

ەندى، كەشە عانا، 26 قازان كۇنى، مەنى بۇرىنعى شاكىرتىم، اۋەزوۆ تەاترى ەرلان ءبىلال مەن ءوزىنىڭ مينيسترلىكتەگى «قازاق اۋەندەرى» دەپ اتالاتىن اكسيونەرلىك قوعامنىڭ پرەزيدەنتى اسحات مايامەروۆ ەكەۋى مەنى ارىستانبەك شاقىرىپ جاتىر، سويلەسكىسى كەلەدى، ماملەگە كەلگىسى كەلەدى دەپ استاناعا الىپ باردى. تۇستە ۇشىپ بارىپ، كەشكە دەيىن كۇتىپ وتىرىپ، كەشكى ساعات جەتى جارىم، سەگىزدەردە «كافەستار» دەگەن رەستوراندا كەزدەسىپ، ءبىر ساعاتتاي اڭگىمەلەستىك. مەن سول جەردە ءوزىمنىڭ جىبەرگەن كىشكەنتاي قاتەلىگىمدى، الگى قىزدى قولداپ، «ۇيات بولعان» ەكەن دەگەن ءسوزىم ءۇشىن كەشىرىم سۇرادىم. ءبىراق، ول ونى قابىلداماي، مەنى ول جەردە تۇسىنىسۋشىلىككە، ماملەگە ەمەس، ماعان قوقانلوقى جاساۋ ءۇشىن، مەنى پايدالانىپ، الگى قىزدى تاۋىپ الىپ «ايتقانىن تەرىستەپ، مەنەن كەشىرىم سۇرايتىن» ۆيدەو مالىمدەمە جاساتاسىڭ دەپ كۇشتەدى. مەن ول قىزدى بىلمەيتىنىمدى، كورمەگەنىمدى ايتتىم. ول مەنى تىڭداي ما، مەن ۇيىمداستىرماسام قالاي بولادى دەگەن سوزىمە كونبەي، «مەن سەنى قۇرتامىن، ادامدارىڭنىڭ ءبارى كىنانى سەنىڭ موينىڭا ارتىپ جاتىر، ەرتەڭ سوتتالاسىڭ، 6 جىلعا وتىراسىڭ، ايەلىڭ، بالا-شاعاڭ قاڭعىرىپ قالادى» دەگەن سياقتى قوقانلوقىلار جاسادى. وسىنىڭ ءبارىن مەن جاسىم ۇلكەندىكپەن، بەتپاقتانباي ءوزىمدى ۇستاپ تۇسىنىستىكپەن تىنىش وتىردىم. ءبىراق، الگىندەي سوزدەردەن كەيىن، اناۋ قىزدى ۇيىمداستىرعان سەنسىڭ، ونى جازعان، جازدىرعان سەن دەگەن ناقاق كۇيە جاقتى. سەن ساياسات جاعىنا كەتتىڭ، سەن وپپوزيسيونەرلەرگە دە قوسىلىپ جاتسىڭ دەگەندى ايتتى. مەن ءتىپتى تىلدەن قالىپ وتە قيىن جاعدايدا وتىردىم. وسىنداي سوزدەردى ايتىپ، «ساعان 2 كۇن رۇقسات بەرەمىن، 2 كۇندە جاڭاعى تاپسىرمانى ورىنداماساڭ، قىزدى تاۋىپ تەلەديدار ارقىلى كەشىرىم سۇراتپاساڭ باسىڭا «كۇن تۋادى»» دەپ مەنى قورقىتىپ، بوپسالاپ وسىنداي جاعدايعا جەتكىزدى، اعا!

مەن سىزدەن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ازاماتى رەتىندە، ءوزىڭىز مەنىڭ ونەرىمدى جاقسى كورەتىن ءىنىڭىز رەتىندە ماعان ازاماتتىق قورعان بولۋىڭىزدى، اراشا ءتۇسۋىڭىزدى سۇرايمىن. ويتكەنى وسىنشا جىلداردان بەرى جيناعان ابىروي اتاعىم، حالىقتىڭ ماعان دەگەن سۇيىسپەنشىلىگىنەن ايرىلىپ ۇياتقا قالايىن دەپ وتىرمىن. ارينە، مەنىڭ ەشقانداي جازىعىم جوقتىعىن باسا ايتقىم كەلەدى. مۇمكىندىگىڭىز بولسا مەنى قابىلداپ، كوزبە-كوز سويلەسسەڭىز دەپ ەدىم. الدىن الا 2-3 رەت وسى جايىندا اراشا سۇراعان حاتتارىمدى سىزگە جىبەرىپ ەدىم، جەتپەگەن كورىنەدى. وكىنىشكە وراي، سىزگە وسى ۆيدەو سۇحباتىمدى جەتكىزبەكپىن. اراشا بولىڭىز اعا! وتىنەم سىزدەن!

ءبىزدىڭ جازىعىمىز جوق، تەك قانا جاقسى كينو تۇسىرەيىك. قازاقستاننىڭ ابرويىن كوتەرەيىك، قازاقستان كوسموناۆتيكاسىنىڭ ابىرويىن دۇنيەجۇزىلىك جاعدايعا جەتكىزەيىك دەگەن ىزگى ءۇمىتىمنىڭ اياقاستى بولعانىنا قاپالى بولىپ وتىرمىن. مەن ارىستانبەكتى ونشا جاۋ كورمەيمىن. ىستەپ جاتقان جۇمىستارى بار شىعار. ارامىزدا قانداي قارا مىسىقتىڭ جۇگىرگەنىن، نە سەبەپ بولعانىن تۇسىنە الماي دالمىن. ونى ءوزىڭىز بىلەسىز. مەنى ونشا ۇناتىڭقىرامايتىن تۇلعالى ازاماتتاردى ماعان قارسى قويىپ، 6 تەاتردىڭ ديرەكتورىمەن قوسا ءاسانالى اعامىزدى ماعان قارسى قويىپ، مەنىڭ سىرتىمنان عايبات ءسوز ايتقىزىپ وسىنداي نارسەگە بارىپ ءجۇر. بۇل الدىمەن ءبىزدىڭ ەلىمىزگە سىن. مادەنيەتىمىزگە ونەرىمىزگە سىن بولادى، تۇپتەپ كەلگەندە ءسىزدىڭ ابرويىڭىزعا سىن بولاما دەپ الاڭدايمىن. ماعان كومەكتەسىڭىز اعا، اراشا ءتۇسىپ، قورعان بولۋىڭىزدى ءوتىنىپ سۇرايمىن.

ءىنىڭىز تۇڭعىشباي جامانقۇلوۆ

ايتا كەتەر بولساق، 2 جىل بۇرىن، 2014 جىل 21 تامىزدا مەملەكەت باسشىسى تەاتر قايراتكەرلەرى وداعىنىڭ ءتوراعاسى تۇڭعىشباي جامانقۇلوۆتى قابىلدادى.

كەزدەسۋدە تەاتر ونەرىن دامىتۋدىڭ نەگىزگى اسپەكتىلەرى، تەاترلاردىڭ رەپەرتۋار ساياساتى جانە ولاردىڭ شىعارماشىلىق دەڭگەيىن ودان ءارى كوتەرۋ ماسەلەلەرى قارالدى.

نۇرسۇلتان نازاربايەۆ ەلدەگى مادەنيەت پەن ونەر سالاسىنىڭ جۇيەلى دامۋىن اتاي كەلە، تاريحي تاقىرىپتارعا ارنالعان قويىلىمداردىڭ ماڭىزدىلىعىن ايتقان بولاتىن. 

قاتىستى ماقالالار