پاتيما!

مەنىڭ سەنى ءسۇيۋىم حاق. قاي حاتىمدا بولسا دا جازعانىمنىڭ ءبارى شىن. ءبىرىن ءبىرى بەكىتەدى، ءبارى بىرەۋ-اق. الدىڭعى حاتىمدى سوڭعى حاتىم راستايدى. الدىڭعى سوزىمنەن سوڭعى اشىعىراق. ءسۇيۋىمنىڭ شىندىعىنا كۇدىكتەنۋگە ورىن بار، ءبىراق ەكى ماعىنادا دەپ ۇعىنۋدىڭ ورنى جوق. ءسۇيۋىم شىن، ءسۇيۋىم ءبۇتىن. جانىم دا، ءتانىم دە سول جۇرەگىمنىڭ جەتەگىندە. سىرلاسايىن، سويلەسەيىن، سۇيەيىن — ءبارى ءبىر ءسۇيۋ (ليۋبوۆ). بولەك-سالاق بالۋ، جالعىز ءوزىم — سوزگە، سىرعا، سۇيۋگە ءبولىپ-جارىلۋعا قولىمنان كەلمەيدى. سەنەن دوس ىزدەگەندە، ماحاببات ىزدەگەندە جۇرەگىم ىزدەيدى، جانىم تىلەيدى. اقىلىم، ايلام، جىگىتشىلىگىم ىزدەمەيدى، ىزدەپ، تاۋىپ بىتكەم. ەكىنشى، مەنىڭ سەنى ءسۇيۋۋىم — ءوز جۇمىسىم. ءسۇيۋىم — سەنى ءبىر نارسەگە دە مىندەتتەندىرمەيدى. ءسۇيۋ، سۇيمەۋ — سەنىڭ جۇمىسىڭ.

مەنىڭ حاتتارىم — جۇرەگىم جۇمىسى. مەنىڭ ماحابباتىم — سەنسىڭ. مەنىڭشە، ادامنىڭ ادامشىلىعىنا سەنەتىن كىسىگە ماسەلە اشىق. حاتتارىم دا وسىنى ايتادى. اسىرەسە سوڭعى حاتىم — سەنى سۇيگەندىگىمنىڭ شەگىنەن اسىپ جازىلعان حات. ءسۇيۋ — كوڭىل جۇمىسى. ادامنىڭ اجالى، نە اۋرۋى سياقتى بەلگىسىز ءبىر نارسە. ومىردە ۇزاققا سوزىلىپ، سۇيەگىمەن بىرگە كەتەتىن بولادى. جاۋىندى كۇنگى جاسىنداي جارىق بەرىپ وتە شىعاتىنى بولادى. مەنىڭشە، ول ادامىنا، ادامداردىڭ كوڭىلىنە بايلانىستى. سۇيۋگە سروك كەسۋ— بەنكەنىڭ بەكىسى، مەكەمەنىڭ قىزمەتى ەمەس شىعار. ال ءوزىمدى العاندا — بولاشاقتى بولجاپ ايتۋ اقىلدىڭ ءىسى ەمەس. مەن وتكەنىمدى، ۇستىمدەگى ءومىرىمدى، بۇگىنگى كوڭىلىمدى عانا ايتا الام. وتكەنىمدى ايتسام — مەن سۇيگەن كىسىمىن. 2،5 جىلدان بەرى جىلدان بەرى سەنىڭ وتىڭا كۇيگەن كىسىمىن. بۇرىنىراق ماحاببات بار ما دەگەنگە كۇدىكتى قاراعان، باعالاماعان، جابايى قازاقپىن.

سوڭعى جىلداردا بارلىعى تۇگىل، سونىڭ جان قورلىعىن تارتىپ جۇرگەن سورلىمىن. ءبىراق سول ءومىردىڭ ىشىندە سەنى سۇيەتىنىمدى جارىققا شىعارىپ، ساعان ارسىزدىق (ناحالستۆو) ىستەگەنىم جوق. سىرتتان ساعىنۋمەن كەلەم. مۇمكىن قادارى سەنى كورمەسكە، «جالداستىق» ادەتىن سىندىرماسقا وتكەن جىل جارىمداردا تىرىسقامىن. كەرەك دەسە، جانىمنىڭ جاۋابىن، جۇرەگىم سىرىن ساعان اشقانىم دا جوق. اياعى بولمادى، ەرىكسىز اينالدىم. جانىم جاي تاپپاي، سەنى ءسۇيۋىم جىلدان-جىلعا ەسەيدى. كۇنەن-كۇنگە كۇشەيدى. اياعىندا شىدامادىم. شەكتەن شىقتى. ەسكى ءتارتىپتى، ادەتتى بۇزدىم. ساعان اشىق سويلەدىم. حاتتارىمدا وسى سارىن جازىلا باستادى. سوڭعى حاتىمدا انىعىن ايتتىم. وسىعان قاراعاندا، مەنىڭ ءسۇيۋىم جىگىتشىلىك تە ەمەس. اقىنداردىڭ ايەلگە اۋەستىگى دە ەمەس. مەنىڭ، سەنى ءسۇيۋىم — وزىمە تاڭداۋلى، تاۋاندى ماحاببات. ۇزاق ءومىردىڭ ءسۇيۋ سارىنى سياقتى.

18. IV. 1932 جىل

جانىم ءپاتىشىم!

مەن كەتىپ بارام. ءبىز شىققالى 27ء-ىنشى ساعات. ونىڭ كوپشىلىگى سەنى ويلاۋمەن ءوتىپ كەلەدى. اققان وزەن، ءيىر-يىر جاعا، كەيدە قوشقىل تاۋلار، قوجىر-قوجىر تاستار. كوز الدىمدا سەن... مەنىڭ قازىرگى ويىم، قيالىم — وسىنداي ادەمى. كەلەشەك جارىق، نۇرلى سياقتى. سەنىمەن ءومىر وزگەشە قىزىق سياقتى! ءوزىمىز ارگە ءجۇزىپ كەلەمىز! كوڭىل دە ورگە ءجۇزىپ كەلەدى! سەنىمەن سوڭعى ءتۇنى تولعاسىپ، سويلەسە الماي كەتتىم. سەن ماعان تۇتقيىلدان (نەوجيداننو) اۋىر ۇسىنىس جاسادىڭ. سەن بۇعان ءوزىڭدى كۇنى بۇرىن دايىنداعان شىعارسىڭ. مەن دايىن ەمەس ەدىم. ويتكەنى مەن سەنى بۇل ويدا دەپ، بۇعان كەلەدى دەپ قيالىما كەلتىرگەن جوق ەدىم. ول سەنى قيماعاندىعىمنان، سەنىڭ قاباعىڭا قاراعاندىعىمنىڭ سالدارى ەدى! مەنەن سەن باتىل شىقتىڭ، مەن قۋاندىم! اڭگىمەنى سەن اشتىڭ. مەن قانشا دايىندىعىم بولماسا دا، سەنىمەن قول الىستىم، شىنىڭ با؟ دەپ، ەكى قايىردىم.

«شىنىم» دەدىڭ. سوندا مەنىڭ كوزىمنەن جىلى جاس تامىپ كەتتى. ارينە وتىرعان جەرىم قاراڭعى ەدى عوي. سونان كەيىن نە بولعانىمدى كوپكە شەيىن بىلگەنىم جوق. سەنىمەن قالاي قوشتاسقانىمدى دا بىلمەيمىن... ءسويتىپ، ءبىز ماسەلەنىڭ نەگىزىن شەشتىك. ءبىز جالعىز كوڭىلدىڭ عانا ەمەس، ءومىر ماسەلەسىن شەشتىك! ەندى اڭگىمە، ءبىتتى عوي... مەن قانداي «جاقسىم» بولسا دا، سەن ءۇشىن قۇربان ەتەم دەگەمىن... ەندىگى ءىستى، جۇمىستى، بار تىرشىلىكتى وسىعان دايىندىققا قاراي ىڭعايلاي بەرۋ كەرەك... ءپاتىشىم! ءومىردىڭ كەلەشەگى نۇرلى ەلەستەيدى. مەنەن جاڭا قايرات، جاڭا قۋات تۋاتىن سياقتى. وتكەن ءومىردىڭ ەسكى قورشىلىعى، ارمانى ءبارى ءبىتىپ، ءبارى تولىپ، كوڭىل دە، ءومىر دە جاڭادان قايتا وسەتىن سياقتى! باقىتتى بولاتىن سياقتىمىز! سەن ماعان ءالى سوزگە ساراڭسىڭ. ءوز كوڭىلىڭ، ءوز ويىڭ قالاي، ءالى اقتارعان جوقسىڭ. ءبىز ايتپاعان ءسوز قالعان جوق، ەندى شىنداپ سويلەسۋدىڭ، ءسۇيىسۋدىڭ، بىلايشا ايتقاندا ءومىردى قىزىقتاۋدىڭ ەكەۋمىزدىڭ ارامىزداعى پەردەسى اشىلىپ ءبىتتى.

شىن سەزىمدى ايتىسىپ، جازىسىپ، سويلەسۋدىڭ، ءسۇيىسۋدىڭ ءوزى — ولجا ءومىر، قىزىق ەمەس پە؟ مەن سەنەن حات كۇتەم! ءوزىم تاعى دا حات جازارمىن. مەن، ءار ۋاقىت سەنى ويلايمىن. ويىم، سەزىمىم — ءبارى دە سەنىمەن اۋرە! مىنە، ءبىر ولەڭدى داپتەرىمنەن كوشىرىپ جىبەردىم. بۇل ءوزىڭ سۇيگىزەتىن ءتۇنى ۇيىقتاي الماي جاتقانداعى جازىلعان. جانىم، قوش، قاتتى قىسىپ ءسۇيدىم! ءسۇيدىم!

سۇيىكتى پاتيما!

حاتىڭدا الىپ، حات جازۋعا اسىعىپ وتىرمىن. سەنەن حات السام، جاۋاپ جازۋعا اسىعام. ويتكەنى سەنى ساعىنام. سەنى ويلايمىن... مەن جاردەمدى سەنەن كۇتەم. سەن – ماعان ۇلكەن قۋاتسىڭ. سەنىمەن سويلەسكىم كەلەدى، سەنىمەن حابارلاسقىم، حاتتاسقىم كەلەدى. مەنىڭ ساعان جازعان حاتتارىمدى وسى سارىننىڭ بارلىعىن جاسىرۋعا بولمايدى. سەن مەنىڭ بۇل سوزىمنەن الدە نارسە ويلاۋىڭ مۇمكىن، ءبىراق ونىڭ ءبارى قاتە. مەن سەنەن ەش نارسە دە كۇتپەيمىن. مەنى قالاي باعالاساڭ، نە دەسەڭ – سەنىڭ ءوز ەركىڭ.

مەن سەنى قاتتى جاقسى كورەم، قاتتى سۇيەم، ءبىراق مەنىڭ بۇل ءسۇيۋىم سەنى ەش نارسەگە مىندەتتەندىرمەيدى... مەن سىقىلدى مەنى دە ساعىنۋدى، ءسۇيۋدى، سىيلاۋدى — مەن سەنەن كۇتپەيمىن. سەن ونى ىستەمە... مەنەن گريازنىي نارسە جانە كۇتپە... وندا قاتالاسقانىڭ... مەنى بوسقا كۇيدىرۋشى بالما... ماعان كەرەگىڭ — جاردەمىڭ، دوستىعىڭ. مەن تەك، ساعان جانىمدى جەڭىلتىپ، سىرىمدى سويلەيتىن بولايىن. سەن مەنىڭ ءسوزىمدى كوتەرەدى، تۇسىنەدى دەپ ويلايمىن. ەگەر سەن مەنىڭ ساعان ايتقان بۇل سىرلارىمدى باعالاساڭ — مەنىڭ ومىرىمدە ءبىر تەرەڭ ءىز قالدىراتىن ءبىر جاقىنىمسىڭ. وسى تۋرالى تولىق جاۋاپ جاز. ءوز پىكىرىڭدى ايت، شەشىلە ايت. ءبىر-بىرىمىزدى ۇگىتپەن ۇعىندىرىپ جاتاتىن كىسى ەمەسپىز عوي. اشىق جاۋاپ كۇتەم...

ءىلياس. 22/ III

دەرەككوز: ادەبيەت پورتالى