وسى اپتادا قازاقستان تەلەديدارىنا ورىستاندىرۋ ساياساتى تۋرالى دوس كوشىممەن بىرگە سۇحبات بەردىك. ەفيرگە 16-شى ماۋسىمدا شىعادى. شىنىمدى ايتسام سول اڭگىمەگە تولىقتاي ريزا بولمادىم. سەبەبى كەيدە ءتىلىم جەتپەدى، كەيدە سول ماڭىزدى تاقىرىپتى تەرەڭ تالقىلاي المادىم.
مەنىڭشە ءبىز ورىستاندىرۋ ساياساتىنا ءالى كۇنگە دەيىن ناقتى كەدەرگى جاساعان جوقپىز. تەلەديدارداعى (اسىرەسە كابەلدىك نەمەسە سپۋتنيك وپەراتورلارىنا قاراساق) قازاقشا كونتەنت 10-15% دان اسپايدى، جالعىز ۇلتتىق كىتاپ جۇيەسىندە - مەلومان دۇكەندەرىندە 95%-ى رەسەيدەن كەلگەن ورىس تىلىندەگى يمپورت. ال ورتا مەكتەپتەرىندە 1 ميلليون جۋىق وقۋشىلاردىڭ ىشىندە، 270 مىڭ قازاق ۇلتى بالالار وقىپ ءجۇر. الماتىدا، استانادا وتەتىن جينالىستارىندا، كەيدە قازاقتاردان باسقا ءبىر دە وزگە ۇلت بولماسا، جينالىس ورىس تىلىڭدە وتكىزىلىپ جاتىر. جەكە مەنشىك ءىرى كومپانيالاردىڭ ىشىندە تەك قانا قازاقشا سويلەسەڭىز ەش قانداي كارەرا جاسا الامايسىز، ويتكەنى باسشىلىق (اسفالتوۆىي قازاقتار بولسا دا) مەملەكەتتىك تىلدە ەش نارسە تۇسىنبەيدى، ەسەپتەرىڭىزدى نەمەسە حاتتارىڭىزدى قازاقشا قابىلدامايدى. باستىقتارمەن ەشقانداي كوممۋنيكاسيا جاساي الماساڭىز قالاي وسەسىز؟
ناتيجەسىندە قازاقتار ءوز جەرىندە ەكىنشى سورتتىق جۇرت سياقتى بولىپ جاتىر. سوندا سول سوراقى جاعدايعا نە جاساۋعا بولادى؟ وتكەن سۇحباتتا بىرنەشە ماسەلەلەردى تالقىلادىق، ءبىراق ەڭ ماڭىزدىنى مەن ءقازىر اتاپ ەتەيىن دەپ ەدىم.
ەڭ الدىمەن مەملەكەتتىك ءتىلدى ەنگىزۋ ءۇشىن، ونى پايدالانۋعا ماجبۇرلەيتىن زاڭ قابىلداۋ كەرەك. ءالى كۇنگە دەيىن قازاق ءتىلدى ەنگىزە المايتىنىمىزدىڭ سەبەبى -ونى پايدالانۋعا ەشقانداي زاڭدى قاجەتى جوق بولعاندىقتان. ونى ءتۇسىنۋىمىز كەرەك - ءتىل ادەمىلىگىندە ەمەس، كەرەگىندە ۇيرەنەدى. ال ەكىنشىدەن، مەنىڭ ويىمشا، قازىرگى كۇنى قازاقتاردىڭ سانى 70%عا جاقىنداسا، ءارى قازاق قازاقپەن تەك قانا قازاقشا سويلەسسە (وزگە تىلگە تۇسپەي ، جانە باسقا ۇلتتاردى زورلاماي) سوندا عانا وزگە ۇلتتار قازاق تىلىنە ءوز ەركىنمەن ۇيرەنەدى. ءقازىر قازاق تىلىنە كەدەرگى جاساپ جۇرگەندەر كوبىندە وزگە ۇلتتار ەمەس، ءوزىمىزدىڭ قازاقشا سويلەي المايتىن قازاقتار بولىپ جاتىر. ولاردان باستاۋ كەرەك - ۇرىسپاي، كەرىسىنشە كومەكتەسىپ ءجۇرۋ كەرەك. ماقساتى سول قازاقتاردىڭ 70% قازاقشا سويلەپ كەتۋ كەرەك. ولار قازاقستاندى قازاقشالاۋعا كىلت.
«قازاق وسىلاي ايتپايدى» ءسوزدى مۇددەم ۇمىتۋ كەرەك. ءوزىڭىز جاقسى سويلەي بەرسەڭىز، ورىس ءتىلدى قازاقتار ۋاقىتىمەن ۇيرەنەدى. ءوز قازاقتارىمىز قازاقشاسىن مەڭگەرمەسە، باسقا ۇلتتاردان مەملەكەتتىك ءتىلدى تالاپ ەتۋگە قۇقىعىمىز قانداي؟ سونداي ويىمدى ناقتىراق جەتكىزگىم كەلىپ تۇر.
