قۇرامىنا قازاقيا مەن قىرعىزستان، رەسەي مەن بەلورۋسسيا جانە دە ارمەنيا كىرەتىن ەۋرازيا ەكونوميكالىق وداقتىڭ قۇرىلعانىنا ءبىر جىل تولدى. وسى ءبىر جىلدىڭ ىشىندە ەكونوميكالىق وداقتان قانداي پايدا تاپتىق؟ وكىنىشكە وراي، اتالعان وداقتان قازاق ەلى زيان شەكپەسە ەشقانداي دا پايدا كورگەن جوق. بۇعان ءبىر عانا تەڭگەنىڭ 85 پايىزعا قۇنسىزدانىپ كەتكەنى دالەل بولا الادى.

وتكەن جىلدىڭ باسىندا 5 مەملەكەتتىڭ باسشىلارى ماسكەۋدە كەزدەسىپ، ەكونوميكالىق وداقتىڭ جۇمىسىن قورتىندىلادى. مىنە سول جيىندا مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازاربايەۆ ەۋرازيا ەكونوميكالىق وداقتىڭ العاشقى جىلىن قيىن وتكەردىك دەپ مالىمدەدى. الايدا، سوعان قاراماستان پرەزيدەنت اتالعان وداقتىڭ قۇرىلعانىنا وڭ باعاسىن بەرىپ، ونىڭ بولاشاعىنان كوپ ءۇمىت كۇتەتىنىن جەتكىزدى.

قوش، سونىمەن قۇرامىز دەپ قۇلشىنعان ەكونوميكالىق وداعىمىز تاريح سانحناسىنا شىقتى. الايدا، ونىڭ العاشقى جىلى وداقتاس مەملەكەتتەرگە اۋىر تيگەنىن پرەزيدەنتتىڭ ءوزى مويىنداپ وتىر. سونداي-اق، الداعى ۋقىتتا دا ەكونوميكالىق وداقتان شەكەمىز شىلقىماسى انىق. ايتسە دە، ءبىزدى پايدادان بۇرىن رەسەيدىڭ قازاق ەلىنە تىم ءجيى تيىم سالۋى الاڭداتىپ وتىر. بۇل تيىم سالۋلار ەكنوميكالىق وداقتىڭ كەڭەس وداعىنان ايىرماشىلىعىنىڭ شامالى ەكەنىن اڭعارتادى.

ماسەلەن، جۋىردا رەسەي پرەزيدەنتى ۆ.پۋتين ۋكراين تاۋارىن قازاق ەلىنە تاسىمالداۋدى رەتتەيتىن جارلىققا قول قويدى. بۇل دەگەن ءسوز ەلىمىزگە ۋكراينادان جۇك تاسىمالداۋ تەك بەلورۋسسيا ارقىلى جۇزەگە اسىرىلاتىنىن اڭعارتادى. اتالعان جارلىققا سايكەس، تاۋار تيەلگەن كونتەينەرلەر ارنايى سايكەستەندىرۋ قۇرالدارىمەن جابدىقتالىپ، جۇكتەر تۇگەل پلومبالانعان، گلوناسس عالامدىق ناۆيگاسيالىق باقىلاۋ جۇيەسىنە قوسىلعان كولىكتەر ارقىلى عانا تاسىمالدانۋى كەرەك. بۇل ءبىر.

ەكىنشىدەن، رەسەي اۋىلشارۋاشىلىق قاداعالاۋ كوميسسياسى قازاق ەلىنە اقش-تان قۇس ەتىن اكەلۋگە تىيىم سالدى. رەسەيلىك ۆەدومستۆو ءوز شەشىمىن، حەب رەسمي دەرەكتەرى بويىنشا، اقش-تىڭ 17 شتاتى اۋماعىندا جوعارى پاتوگەندى قۇس تۇماۋىن (ن5N1، ن5N2 جانە ن5N8 كىشى تيپتەرى) 157-دەن استام جۇقتىرۋ وشاعى تىركەلگەندىگىنە نەگىزدەپ وتىر. ويتكەنى، اقش اۋىلشارۋاشىلىق دەپارتامەنتى دەرەگى بويىنشا، جويىلعان جانە ولگەن قۇس سانى 33،3 ملن باسقا جەتكەن جانە كوبەيىپ كەلەدى.

جالپى وتكەن جىلدىڭ باسىنان باستاپ رەسەي تاراپىنان قازاق ەلىنە بىرنەشە رەت تيىم سالىندى. وكىنىشكە قاراي بۇل تيىم سالۋلارعا ەتىمىز ۇيرەنىپ بارا جاتقان ءتارىزدى. قۇددى ءبىر ەكونميكالىق شەكتەۋلەر جاساي بەرۋگە رەسەي بيلىگى قۇقىلى سياقتى. الايدا قازاق ەلى ءوز الدىنا ءبىر تاۋەلسىز مەملەكەت ەمەس پە؟ ەندەشە رەسەيدىڭ ءبىزدىڭ ەلگە جاسايتىن تيىمدارىن تەز ارادا تيعان ءجون. ايتپەسە، ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداقتىڭ كەڭەس وداعىنان ايىرماشىلىعى بولماي قالادى.

وسى رەتتە وداقتاس ەل رەتىندە قازاق ەلى رەسەيگە تيىم سالا الا ما دەگەن زاڭدى سۇراق تۋىندايدى. ويتكەنى، ەلىمىز 1 قاڭتاردان باستاپ ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداق ورگاندارىنا ءتوراعالىق ەتەدى. سونداي-اق، مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازاربايەۆ جوعارى ەۋرازيا ەكونوميكالىق كەڭەستى باسقاراتىنى بەلگىلى بولدى. مىنە، وسى ءتوراعالىقتى پايدالانا وتىرىپ پرەزيدەنت  رەسەيدىڭ الدەبىر مەملەكەتپەن ساۋدا-ساتتىق جاساۋىنا تيىم سالا الا ما؟ ال، رەسەي بيلىگى بولسا ەكونوميكالىق وداقتاس مەملەكەتتەرگە شەكتەۋ سالۋدى ادەتكە اينالدىرىپ بارادى.

سەرىك جولداسباي

استانا