«Bul meniń sábıim emes!»
«Bul meniń balam emes, meniki emes», - dep aıqaı saldy Zoıa Turǵanova perzenthandaǵy ár dárigerge. Alaıda akýsherler ashýǵa býlyǵyp, ózderin balany aýystyryp aldy dep aıyptaǵan Zoıanyń ózin aıyptady.
Oqıǵa Chelábınsktegi perzenthanalardyń birinde oryn alǵan.
-Dál sol jyly men qyzymdy dúnıege ákeldim. Perzenthanada bolǵan barlyq jaǵdaı keshe ǵana bolǵandaı kóz aldymda: bosanbaq bolǵan áıelderdiń quqyqtarynyń qorǵalmaýy, dárigerlerdiń salǵyrttyǵy. Sol sebepti ómirlerinde túbegeıli ózgeris ornaǵan eki otbasynyń oqıǵasy maǵan jaqsy málim, - dedi ótken kúnderdi esine túsirgen Zoıa Týǵanqyzy.
Chelábınsk perzenthanasynda aýqatty otbasynda dúnıege kelgen sábıdi ishkish otbasyna berip jibergen. Oqıǵa 1987 jyly oryn alǵan edi, 40 jastaǵy 40 jastaǵy Zoıa Týǵanova 3 sábıin dúnıege ákeldi...
-Qyzdy boldyńyz, - dedi dárigerler sábıdi anasyna kórsetip.
-Aqshyl kelgen, kózderi úlken, - dep esine alady Zoıa Antonqyzy, - kelesi kúni qyzymdy tamaqtandyrýym tıis edi, qarasam, maǵan múldem basqa sábıdi ákelgen, qaratory, shyshy da qara. Men aıqaıǵa bastym, ózimniń qyzymdy ákelýlerin talap ettim, onyń ústine sábıdiń bet-álpeti orys ultyna kelmeıtin edi. Al olar maǵan kúıeýimniń tatar ekenin aıtyp, beker daý shyǵarmaýymdy buıyrdy.
Kórshi palatada Zoıanyń tegine uqsas áıel jatqan edi. Elvıra Tólegenova da qyzdy bolǵan. Zoıa balalardy salystyryp kórýin ótingenimen, talpynysy beker boldy. Ony daýger dep aıtyptap, psıhıatrıaly aýrýhanaǵa jatqyzamyz dep qorqytqan. Ol zamanda budan artyq qoqan-loqy joq edi.
Perzenthanadan shyǵararda dárigerler Týǵanovtardyń qyzy Katányń júreginde aqaýdyń bary anyqtalady.
-Ol jeti jasyna deıin aýyrdy. Biz ýaqytymyzdyń kóbin aýrýhanada ótkizetinbiz, emdeý ortalyqtaryna jıi baratynbyz. Katáǵa operasıa jasap, aýrýynan irjola aıyqty, - deıdi Zoıa Antonqyzy.
Qyz zerek bolyp ósti. 3 jasynda árip tanydy. Mektepti bitirgen soń baılanys ınstıtýtyna tústi. Ony támamdap temir jol akademıasynda oqydy. Qazirgi tańda temir jolda qyzmet atqarady. 8 jastaǵy ul balanyń anasy.
Alaıda Zoıa Týǵanova perzenthanadaǵy jaǵdaıdy esh ýaqytta umytpaǵan, óz balasynyń basqa otbasynda ósip jatqanyna ol senimdi boldy.
-Bul jaıynda eshkimge tis jaryp aıtpaǵanmyn. Kúıeýim Katány qatty jaqsy kórdi. Biraq, týystarymyz Katányń bizge uqsamaıtynyn jıi aıtatyn. Kúıeýim qaza tapqan soń bári ózgerdi. Men bir baǵdarlamadan balalardy aýystyryp alý jóninde kórip otyryp, óz-ózimdi toqtata almadym, jylaı berippin. Meniń bul áreketimdi baıqaǵan Katá suraq astyna aldy. Amal joq, bar shyndyqty aıtýyma týra keldi.
Ekaterına Týǵanova júregindegi aqaýmen dúnıege keldi. Alaıda anasynyń qamqorlyǵymen aýrýyn jeńip shyqty, baqytty ári densaýlyǵy myǵym qyz bolyp ósti.
«30 jyl buryn maǵan qaraǵan kózderdi birden tanydym»
Katámen bir kúnde dúnıege kelgen Lúsıa Tólegenova Chelábınskten 50 shaqyrym qashyqtyqta ornalasqan bashqurttar aýylynda ósti. Áleýmettik jeliden onyń sýretterin kórgen Zoıa men Katá esterinen tanyp qaldy: Týǵanovtardan aınymaıtyn qyz bala.
Shydamaǵan ana júregi Lúsıaǵa habarlama jazyp jiberedi. Sóıtip anasy men qyzy saraptamadan ótý úshin aýrýhanaǵa keledi.
-30 jyl buryn maǵan qaraǵan kózderdi men birden tanydym. Saraptama nátıjesine esh tańqalǵanym joq. Lúsıa meniń qyzym bolyp shyqty, - deıdi Zoıa Týǵanova.
Al ákesi Lúsıany alǵash kórgende, múldem senbedi. Qyzy ekenin moıyndamady, áıelin kózine shóp salǵan dep aıyptady.
Lúsıa berekesiz otbasynda ósti. Ata-anasy ishikish bolǵan, jumys ta istemegen. Ashtan ólmes úshin Lúsıa eki baýyrymen kóshelerde qaıyr tileýmen kún keshken.
13 jasqa kelgende ol baýyrlarymen jetimder úıine túsedi, sebebi ákesi kisi óltirgeni úshin túrmege qamalyp, ishkilikke salynǵan anasy kóz jumady.
Lúsıa bilim de almaǵan, turmysqa erte shyǵyp, búginde úsh balanyń anasy. Kúıeýi jumyssyz, balalarymen qulaýǵa shaq qalǵan úıde turady. Jalǵyz kiris – múgedektikke beriletin járdemaqy. Bala kezinde qulaǵyna zaqymdanǵan Lúsıany eshkim emdemegen, qazir ol estý múshesi zaqymdanǵan múgedek.
Zoıa men onyń týǵan qyzy Lúsıa
-Qyzyma eshqandaı kómek kórsete almaımyn. Jasym 70-ke taıady, bir zeınetaqyǵa qarap otyrmyn. Eger qyzdardy aýystyrmaǵanda, Lúsıanyń ómiri mundaı bolmas edi. Biraq, týǵan qyzymdaı bolyp ketken Katány da oılaımyn, ol ishkishter otbasynda ósetin edi, tipti, búginge deıin tiri qalmas pa edi, kim bilsin. Bul qatelik úshin jaýap beretin adamdar bar.
Zeınetker sotqa aryz berdi. Moraldyq zıan keltirgeni úshin dárigerlerden 3 mln. rúbl talap etip otyr. Bul qomaqty soma týǵan qyzynyń aıaǵynan tik turyp ketýine kómekteser edi.
Sholýshy: Gúlim Jaqan
