Perzenthanada jatqanda Nazarbaevqa qatty renjidim

/uploads/thumbnail/20180205112703118_small.jpg

Kópten beri qolyma qalam almappyn deıin desem, ótirik bolady eken ǵoı. Shyndyǵynda, noýtbýk jaryqtyqty qosyp, pernetaqta boıynda saýsaqtarym zyr júgirmegenine biraz bolypty. Meniń dekrette ekenimdi jarty Qazaqstan biletin shyǵar. Qalǵan jartysy meniń telefon nómirimdi óz uıalylaryna «Aıtýǵa ońaı» dep saqtap alǵan. Bir jaǵynan kúlkim keledi, bir jaǵynan jynym keledi. Ańǵal halyqpyz ǵoı. Endi, mine, uıatty ysyryp qoıyp, perzenthanadaǵy kúnderim jaıly áńgime shertpekshimin. Jigitterdiń bastary qosylsa boldy, ásker jaıly ádemi áńgime aıtatyndary ras qoı. Bile bilseńiz, perzenthana da – tap sol ásker. Oǵan bir ret barǵan qyzyqqa batyp qaıtady. Bir kúni on kúnge tatıdy, basynda qorqyp barsa, keterde qımaı qoshtasady. Endeshe kimnen kembiz, Qudaı-aý, Darıǵadaı ápkemiz aman turǵanda perzenthana týraly memýardy (estelikti, bylaısha aıtqanda) Parlamenttiń minberinen aıtsam da, aýzyma eshkim qaqpaq bola qoımas. Ázirge qudaı bere salǵan «Qamshym» bar, sony qanaǵat tuttym.

Qurmetti jamaǵatym, perzenthana salasyn zerttegeni úshin «Batyl ana» degen medaldi berseńizder, bas tartpaımyn. Báribir medal kórimdik suraýdan basqa dymǵa jaramaıtynyn sizder menen artyq bilesizder. Al maǵan, shymkenttik ákim aıtpaqshy, «prıatno» ǵoı. Sebebi eki balany dúnıege ákelemin dep ol jaqta bes-alty ret jatyp shyqqanym shyndyq. Oı, men perzenthanada jatqanda ne kórmedim? Balammen birge dúnıege qaıta kelgendeı boldym. Áı, myń ret estigenshe, bir ret kózińizge elestetip kórińizshi. Boldy, men transqa kirip baram. 10, 9, 8, 7, 6, 5, 4, 3, 2, 1…….

Perzenthananyń aınalasynda qaptaǵan jedel járdem mashınalary. Biri ketip jatyr, biri kelip jatyr. Ahilep-ýhilep júkti áıelder túsedi kelip. Kózderinde qorqynysh. Mashınadan túse salyp bosanyp jeńildeımin degeni iske aspaǵan olar 5-6 saǵattan keıin qorqynyshtan arylyp, batyldana túsedi. «Sharshadym, báribir bosaný qajet qoı, sondyqtan búgin bosansam ǵoı, myna jerden tezirek shyqsam ǵoı», – dep armandaı bastaıdy. Úıde qalaǵan tamaǵyn jep úırenip qalǵan beısharalar perzenthananyń asqanasyn kórgen kezde tań qalǵannan sileıip qatyp qalady. Sebebi as máziri mynandaı: tańda botqa, túste borsh jáne palaý nemese qaraqumyqtan sorpa jáne kartop, keshke sútke pisirilgen makaron nemese botqa. Bir aıta keterligi, asqanashy jaqsy bolsa, kúndizgi tórtterde bir staqan alma shyrynyn nemese bir staqan sút pen kishkentaı irimshik ákep beredi. Óz basym ondaı meıirimdi asqanashyny bir ret qana (onyń kezekshiligi eki kúnge ǵana sozyldy) kórdim. Eń qyzyǵy, júkti jáne jańa ǵana bosanǵan áıelderge usynylatyn taǵamdardyń barlyǵynan bir kesek et tappaısyz. Palaýdan mýláj sıaqty ótirik etti baıqap qalǵanym ras. Aýyzǵa sala salyp, raqattana shaınaı bastaısyz da, onyńyzdan túk shyqpaǵan soń túkirip tastaısyz. Aıtpady demeńiz, birtúrli júregińizge qaıaý túsedi. Jaraıdy, bizdi qoıyńyzshy, kúnine eki mezgil tamaqty ystyq kúıinde ákep beretin úıde otyrǵan ata-enemiz bar, anaý-mynaýǵa tábet ashylsa, jumystan keıin júgirip keletin joldasymyz bar.  Al jaqyndary joq, bálkim dúkenge shapqylaı berýge shamasy joqtar qaıtpek? Olardyń kózinshe jemis-jıdekti jeý de múmkin emes. Qysqasy, dıetaǵa otyrasyz nemese bólisesiz. Ekinshi nusqany tańdadyńyz dep úmittenemin. Perzenthanada jatqanda Qazaqstanǵa taǵy bir qazaq týyp beretinińizdi oılap, ózińizdi beıne bir hansha sıaqty sezingińiz keledi. Oılanyp qarańyzshy, eshbir arna durys kórsetpeıtin, sıfrly Qazaqstandaǵy sıfrly emes teledıdardy, beli, arqasy shanshyp aýyratyn bolashaq analarǵa arnalǵan qatty, eski temir tósekti (jumsaǵy da kezdesedi, biraq barlyq palatada emes), ystyq sýdyń ornyna qanjylym sý aǵatyn rakovınany kórgende kózińiz baqyraıady. Keıin ishetin dári, demdeıtin sháı, oǵan qosatyn qant, sút, tipti, bir jutym taza sý da óz qaltańyzdan shyǵatynyn bilgende búkil qıal álemińiz byt-shyt bolady. Balany týsań, óziń úshin týasyń degen oı durys. Álbette, solaı. Biraq ózińdi qajet adam seziný degen keremet sezim emes pe? «Qazaqstannyń eń basty baılyǵy – adam» degendi siz de bir jerden oqyp qaldyńyz ba? Qalaı aıtsam eken, 17 mıllıonshy qazaqty (18 mıllıonshynyń joly bolyp ketti) dúnıege ákelgen anaǵa shyraıly Shymkentten bir bólmeli páterdiń kilti tabys etilmegennen keıin jumǵan aýzyńyzdy ashpaısyz. Qazaqstan bıliginen qaıtpasa da, Qudaıdan qaıtatynyna senińiz de, on eki múshesi saý bala týsyn dep duǵa qylyńyz. Aıtpaqshy, tolǵaq bastalǵanda eń birinshi kezekte ne oılaımyn, ne isteımin dep boljaısyz? Qudaıǵa syıynamyn deısiz be? Joǵa, ol kezde «qaltama aqsha salýdy umytpadym ba, beretinim az bolmaı ma, birden bereıin be, sosyn bereıin be?» degen oılardan ary asa almaısyz. Qysqasy, perzenthanada degenińiz qyp-qyzyl shyǵyn eken dep aldyma kelesiz.

Eki balanyń anasy retinde perzenthana qyzmetkerlerin jamandaýdan aýlaqpyn. Allaǵa shúkir, asqanashylarmen ǵana urysyp qalyppyn (negizi ózimdi barynsha sabyrly ustaýǵa tyrysqan bolatynmyn. Ózderi ǵoı tamaqty birinshi kezekte pasıentterge emes, dárigerlerge tasıtyn. Bireýinen «Nege sóıtesiz? Dárigerlerden tamaqty aıap jatqan joqpyn, degenmen bul – shekten asý», – desem, «Maǵan solaı úıretken!» demesi bar ma!»). Qalǵan qyzmetkerlerge aıtar ókpe-nazym joq. Alǵys qana. Jýrnalıserge aıtýǵa bolmaıtyn shyndyqty dekrette otyrǵan úı sharýasyndaǵy áıel aıtatyndaı ne kórinipti!?  Qurmetti meniń halqym, men tek bir nársege ókinemin. Átteń, men jatqan perzenthana Nazarbaev kóshesiniń boıynda emes. Sol úshin de Nazarbaevqa qatty renjidim.

Qatysty Maqalalar