"Ákeniń jaqyndyǵy jezdedeı-aq". Osyǵan kelisesiz be?

/uploads/thumbnail/20190218110739629_small.jpg

Qys kezi bolatyn. Birimiz - stýdentpiz, birimiz - jumystamyz. Bir synyptasymnyń ákesi qaıtys bolyp, qalada júrgen synyptastar jınalyp, eki kólikpen aýylǵa tarttyq. Sýyq. Qar borap tur. Aıaqasty estigendikten, jumystan shyǵa sala, túndeletip júrip kettik. Qyzdardan men ǵana. Bir kóliktiń aldyna otyrdym. Jol boıy óńkeı jastar qyzyq qýyp, bir fleshka úshin jol qýalasyp bardyq. Kólikterimen jolǵa talasyp, bizdiń áýen tyńdap kele jatqan fleshkamyzdy alyp alǵan ekinshi kóliktegiler jetkizer emes. Olardy qýǵanda dál aldynda otyrǵan men shopyrmen birge tejegishti basyp otyrdym. Ekinshi kólik anandaı jerge baryp toqtaıdy da, shopyr-synyptasym fleshkany alyp shyǵady. Bizdiń shopyr kólikten túsip endi jete bergende, kólikterine otyra salyp, qashady. Qoıshy, áıteýir sóıtip júrekti alyp, jańa jaýǵan taıǵaq qarda «oınaqtap», barlyq ánderge qosylyp shyrqap, jettik áreń úıge, túnniń bir ýaǵynda. Saǵat shamamen birden asty. Úıdegilerge habarlamaǵan em. Dostarym meni úıdiń janynan tastap, úılerine ketti. "Ákesi qaıtys bolǵan dosymyzdyń úıine ertesine baramyz" dep tarastyq. Qar álem jaýyp tastaǵan. Borbańdap úıge jetip, dalannyń eshbir jaryqsyz, aısyz, juldyzsyz appaq, jap-jaryq bolyp, aınalamnyń bári aıdan anyq kórinip turǵanyna qarap tabıǵattyń tamashasyna bir tańdanyp, Allahtyń qudiretine taǵy bir márte basymdy ıip, jańa jaýǵan qardyń tap-taza, «jupar» ıisin tanaýym tesilgenshe ıiskep biraz turyp qaldym esik aldynda. Jaýraı bastaǵan soń úıge kirmek boldym. Ákeme "tosynsyı jasaıtyn boldym-aý" dep máz bolyp kele jatqan men, esikke jete bergende ǵana baryp, esikte turǵan qulypty kórdim. Júregim muzdap ketti. Jańaǵy tońǵan túk emes, dál sol sátte turǵan ornymda qatyp qaldym. Ón boıym dirildeı jóneldi. Eshqashan, eshqashan... men stýdent bolǵaly kelgenimde bizdiń  úıdiń esiginde qulyp turǵan emes! Eshqashan! ...mama bar kezde... Eńkildeı jóneldim. Toqtaı almadym. Otyra ketip jyladym. Ne úshin jylap jatqanymdy bilemin. Qansha otyrǵanymdy bilmedim. Bir kezde "ákem qonaqqa ketip, inilerimdi syrtynan qulyptap ketken shyǵar" degen oı keldi. Atyp turyp, esikti qaǵa jóneldim. Ashpady. Uzaq ári qatty qaqtym. Ashpady. Taǵy jylaı bastadym, kimge, nege ekenin bilmeımin, áıteýir ursyp jatyrmyn, ursyp jatyrmyn, esikti qaǵyp jatyrmyn. Tońǵan boıymdy jylytýǵa yq izdeı bastadym. Sol kúıi eshkim ashpady...

         Telefonym esime túsip, saǵatqa qarasam, eki bolypty. Kórshi úıde turatyn ákemniń inisiniń úıine barýdy jón kórdim. Zattarymdy esik aldyndaǵy yqqa qaldyryp, basyp qalǵan qarmen borbańdap kókemniń úıine jyljydym. Jańa ǵana keremetteı, kirshiksiz, tynyshtyq álemindeı kóringen qystyń túngi kelbeti endi maǵan qorqynyshty kórine bastady. Tiri pendi joq. Tipti ıt te. Bir ózim túnniń jarymyndy eki úıdiń ortasyn kezip júrmin. Kókemderdiń de esigin on mınýttaı qaǵyp eshkim ashpaǵan soń, úı jaqqa oraldym. Amalyn taba almadym. Jylaýǵa da shama joq. Jol júrip, ábden jylap, jaýraǵan meniń álim de qalmady. Tońǵannan dirildeı bastadym... İshimnen «mamam bolsa, shaıyn qoıyp, meni kútip otyratyn edi, ákeniń jaqyndyǵy jezdedeı-aq degen ras eken» dep ózimmen-ózim kúbirlep qoıamyn. Bir jaǵynan «kelem dep aıtpaǵan ózińsiz ǵoı» dep, ózimdi de jazǵyrýdamyn. Qoıshy, sonymen sabylyp taǵy 10-15 mınýttaı júrdim...

Kenet esime ákemder jatatyn bólmeniń syrtqy áıneginiń joǵarǵy jaǵynyń kishkene jeri synǵan terezesi esime túskeni (kúzde úı áktegende ózim syndyrǵanmyn ǵoı, jýamyn dep, túıe deýshi edi ǵoı meni). Jantalasyp terezege umtyldym. Sóıtip, sol synyq arqyly ishki terezeni ishke ıterip, sosyn syrtqysyn ıterip... Iá, tereze arqyly aldymen sómkelerimdi ishke laqtyryp, sosyn pyshpyńdap ózim kirdim. As bólmeniń jaryǵy janyp tur. Jatyn bólmede eki inim aýyzdary ashylyp uıyqtap jatyr. Úıdi tonap, tank basyp ketse de oıanbas, sirá. Ákem syrttarynan qulyptap, qonaqqa ketken eken. Peshte azdap jylý qalypty. Tamaq izdep, sórelerdi bir aqtaryp, ony-muny jep, jylynyp aldym. Uıqym keler emes. Saǵatqa qarasam, úshten ketipti. Ál jınap alyp, qonaq bólmege kirip, álbomdardy, anamdyń otyz jyl eńbek etken qaǵaz-kitaptaryn aqtaryp shyqtym. Kıimderin ıiskep, oramalyn oranyp... taǵy da, ıá, taǵy da jylaýǵa kóshtim... Sóıtip, men, jalǵyz, ózim - úsheýmiz bolyp biraz saǵynyshymyzdy basyp aldyq. Saǵat tórtke taıaǵanda tósek salyp, anam men ákemniń tósegine qol-aıaǵymdy baýyryma alyp, anamnyń oramalyn qushaqtaǵan kúıde uıqyǵa kettim...

         - Tańerteń «Óı, kim ol jatqan? Qursyn! Kim kirip alǵan úıge?» - dep shyqqan ákemniń daýysyn estip jatsam da, qozǵalmaı qoıdym. Teris qarap, kórpeni búrkengen kúıde jata berdim. Ákem aqyryn kelip, kórpeniń bas jaǵyn eppen asha bastady. «Váááá» dep aıqaı saldym. Ákem shoshyǵannan sekirip ketti. Meni kórip: «óı, ákeńniń qyzy, qaıdan júrsiń» - dep, mańdaıymnan súıdi...

       Joq, túndegi ákeme renjigenim oryndy bolmapty. Ákemniń ystyq alaqanymen eki betimnen qysa, mańdaıymnan súıgeni... saǵynyshyn sezdire... Sonda baryp, «ákeniń jaqyndyǵy jezdedeı-aq» degen meniń ákeme aıtylmaǵan eken ǵoı dep oıladym...

N.ǵ.: ...dál sol kezde jarysa barǵan ekinshi kóliktiń shopyry - synyptasym biraz ýaqyttan keıin taǵy bir synyptasymmen birge kólik apatynan ajal qushatynyn ol kezde bilmegen ek... Sol bir qýanyshty, kóńildi sát esimde qalypty, sol synyptastarym da...

 Maqpal Sembaı       

Qatysty Maqalalar