حالىقارالىق كورمە داعدارىسقا قارسى شارالارعا جان بىتىرەدى

/uploads/thumbnail/20170708232206261_small.jpg

ەلىمىزدە كەلەر جىلى حالىقارالىق «ەكسپو-2017» كورمەسى وتەتىنى بەلگىلى. 1851 جىلدان بەرى الەمنىڭ الدىڭعى قاتارلى مەملەكەتتەرىندە ءداستۇرلى تۇردە ۇيىمداستىرىلىپ جۇرگەن بۇل كورمەنىڭ ءبىزدىڭ ەلىمىز ءۇشىن دە بەرەرى مول، - دەپ حابارلايدى "قامشى" پورتالى.

ەڭ الدىمەن «ەكسپو-2017» شاراسى قازاقستاندىقتار ءۇشىن بولاشاقتىڭ ەنەرگەتيكاسىن دامىتۋ ءۇشىن جاڭا تەحنولوگيانى تاڭداپ، ونى يگەرۋگە اسا قاجەتتى بولىپ تابىلادى. مەنىڭ ويىمشا، كورمەنى وتكىزگەننەن كەيىن ءتىپتى ونى سىنعا الىپ جۇرگەن ەڭ ادامدار وزدەرىنىڭ قاتەلىكتەرىن سەزىپ، ستەرەوتيپتىك تار ويلارىنىڭ تۇتقىنىنان شىعادى دەپ ويلايمىن. ءبىزدىڭ ەلىمىزگە دە ءبىر ءۇشى تيەتىن الەمدە بولىپ جاتقان جاھاندىق داعدارىسقا قاراماستان، ءبىز جاڭا وبەكتىلەردى ىسكە قوسىپ جاتىرمىز، ونداعان مىڭ جۇمىس ورىندارىن اشۋدامىز، قۇرىلىسقا جۇزدەگەن وتاندىق كاسىپورىندار تارتىلدى، تۋريستىك كلاستەر قارقىندى كوتەرىلۋدە، استانا قالاسىنىڭ جانە دە ەلىمىزدىڭ باسقا وڭىرلەرىندەگى قالالاردىڭ ينفراقۇرىلىمدارى جاڭارۋدا، وسىنىڭ بارلىعى ەلىمىزدەگى شاعىن جانە ورتا بيزنەستەگى دامۋىنا سەرپىن بەرەدى.

جالپى العاندا، ەگەر مەن «ەكسپو-2017» - بۇل ناعىز داعدارىسقا قارسى جول كارتاسى» دەپ ايتاتىن بولسام ەشقانداي ارتىق ايتقاندىق بولمايدى. الايدا، ەڭ باستىسى، ءبىزدىڭ ەلىمىزدىڭ پايداسىن، ۇپايىن تۇگەندەۋگە عانا باسىمدىق بەرۋگە بولمايدى. استانا كەلەسى جىلى ادامزاتتىق ەڭ نەگىزگى، باستى پروبلەمالارىن شەشەتىن ورتالىققا اينالادى. بۇنى ءبىز دۇرىس ءتۇسىنۋىمىز كەرەك. «ەكسپو-2017» بۇكىل مەملەكەتىمىز ءۇشىن قاجەت.

بۇگىندە كورمەگە قاتىسۋشى-مەملەكەتتەر سانى تۇراقتى ءوسىپ جاتىر. ءدال وسى جاعىنان كەلگەندە «ەكسپو» كورمەسىن وتكىزۋگە نيەتتى ەلدەر قاتارىندا ايتارلىقتاي باسەكە بارى جاسىرىن ەمەس.  

قازاقستان حالىقارالىق كورمەنى قابىلداي وتىرىپ، پايدا تابۋعا مۇمكىندىگى بار. وسى ماقساتتا جاسالعان كوپتەگەن قادامدار، العا ەسەپتەلگەن باستامالار بار. بۇل جەردە ءبىزدىڭ مەملەكەت باسشىسىنىڭ ەكى باستاماسىنا توقتالۋ كەرەك. وتكەن جىلدىڭ اياعىندا وتكەن نيۋ-يوركتەگى بۇۇ باس اسسامبلەياسىندا ءسوز سويلەگەن نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى نازاربايەۆ «ەكسپو-2017» كورمەسىنىڭ ينفراقۇرىلىمى نەگىزىندە جاسىل تەحنولوگيانى دامىتۋ بويىنشا حالىقارالىق حاب اشۋدى ۇسىندى. بۇل وتە ماڭىزى زور وقيعا.

ويلاپ قاراڭىز، بۇل ورتالىق ەنەرگيانى ۇنەمدەۋ جانە جاڭارتىلعان ەنەرگيا كوزدەرى سياقتى باسىمدىق بەرىلەتىن باعىتتارداعى وزىق تەحنولوگيالاردى دامىتا الادى قازىرگى كەزدىڭ وزىندە شەتەلدىك ماماندار حاب قۇرۋ باستاماسىنا ۇلكەن قىزىعۋشىلىق تانىتۋدا. ولار مۇنداي جوبا اقش-تاعى «كرەمنيي القابىمەن» نەمەسە قىتايداعى بەيجىڭ تەحنولوگيالىق ورتالىعىمەن پاراپار بولادى دەۋدە.  

ەكىنشىدەن، «ەكسپو-2017» ينفراقۇرىلىمدارىنىڭ نەگىزىندە قۇرىلاتىن، اعىلشىن پرەسەندەنتتىك قۇقىق نەگىزىندە قىزمەت ەتەتىن جانە مىندەتتى تۇردە وسى ماسەلەنى جاساعاندا دۋبايدىڭ تاجىريبەسىن زەرتتەپ، پايدالانىلاتىن «استانا» قارجى ورتالىعى قۇرىلماق. بريتاندىق زاڭنامالار بۇكىل الەمدە ۇلكەن سۇرانىسقا يە ءجان زاڭدى جۇرگىزۋ بۇكىل الەمدە سۇرانىسقا يە، اعىلشىندىق قۇقىق نەگىزىندە زاڭدى جۇرگىزۋ بيزنەس-قوعامداعى  زاماناۋي ترەندتەرگە سايكەس. بۇل ءوز كەزەگىندە ەلمىزدىڭ ەكونوميكاسىنا شەتەلدىك ينۆەستيسيالاردى تارتۋعا جاقسى فاكتور بولادى.

«ايقىن» گازەتىندە جاريالانعان «استانا ەكسپو-2017» قوعامدىق كەڭەسىنىڭ ءتوراعاسى، ل.گۋميليەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ رەكتورى ەرلان سىدىقوۆ مىرزانىڭ سۇحباتى نەگىزىندە ازىرلەگەن: دارحان مۇقانتەگى.

 

 

قاتىستى ماقالالار