قازاق –  قاشاننان جاۋىنگەر حالىق. قايسارلىق يەسى. قاندا بار وسى قاسيەت قازاقتىڭ بالاسىنا ءالى كۇنگە تىنىشتىق تاپقىزبايدى. ءبىرى پالۋان، ءبىرى بوكسشى دەگەندەي سپورتىڭ جەكپە-جەك تۇرلەرىنىڭ قاي-قايسىسىنان بولماسىن وزىق شىعىپ ءجۇر. قازاقتىڭ وسى ءبىر ۇلى قاسيەتىن الەمگە پاش ەتىپ، تورتكۇل دۇنيەنى مويىنداتىپ جۇرگەن باتىر ۇلدارىمىز دا جەتەرلىك. سونداي ۇلدارىمىزدىڭ ءبىرى – ءبىز ءسوز ەتكەلى وتىرعان قىتايداعى قازاق قانداستارىمىزدىڭ اراسىنان شىققان كاسىپقوي بوكسشى اسحات قۋانىش ۇلى. كاسىپقوي بوكسشى ارعى بەتتەگى قازاق اراسىندا كۇننەن-كۇنگە زور بەدەل يەلەنۋدە. ءار كەزدەسۋدە بار قازاق ءبىر قازاق بولىپ تاقىمىن قىسىپ، جانكۇيەرلىك تانىتادى. ءار بايگەدەن ورالعاندا ۇرىمجىلىك اتقا مىنەر ازاماتتار ات مىنگىزىپ، شاپان جاۋىپ، لايىقتى سىي-قۇرمەتىن جاساۋدا. قازاق حالقىنىڭ اتىن شىعارىپ جۇرگەن باۋىرىمىز، قانات يسلامداي جۇمىر جۇدىرىقتى اعالارىنىڭ جولىن قۋعان اسحات «قامشى» اقپاراتتىق پورتالىنا ءوز جەڭىستەرىمەن ءبولىسىپ، سۇحبات بەردى:

- ­اسحات، ءبىز سەنى ەڭ اۋەلى وسى جولعى ۇلكەن جەڭىسىڭمەن قۇتتىقتايمىز! الداعى ۋاقىتتا ءالى تالاي وسى سياقتى شىڭداردى باعىندىرىپ، بيىكتەردەن كورىنە بەر دەگىمىز كەلەدى! جانە وسى جەردە ءوزىڭ تۋرالى، وسى جولعى جارىسىڭ مەن جەڭىسىڭ تۋرالى قىسقاشا بايانداپ بەرسەڭ.

-راحمەت اعا! ال مەن ەندى وسى جولعى سايىس تۋرالى ايتا كەتەر بولسام، وسى جولعى جەكپە-جەككە شىققان قارسىلاسىم ناعىز سپورت شەبەرى رەتىندە الدەقاشان تانىلىپ، تالاي جەڭىستەرگە جەتكەن، ابدەن ىسىلعان بوتا دەگەن بوكسشى بولدى. ءوزى ءىرى دەنەلى، بويى 2 مەتردەي جويان بوكسشى ەكەن. سپورتقا كەلگەنىنە ءبىرتالاي ۋاقىت بولعان كونە بوكسشى مارك تايسون، حوليفيلد  سىندى بوكس مايتالماندارىمەن كەزدەسۋ وتكىزگەن كورىنەدى. سپورت مايدانىنان ءبىرجولاتا كەتپەي تۇرعانىندا جەكپە- جەككە شىعىپ،باسەكەگە تۇسكەنىم باعىم دەپ ويلايمىن. بۇل مەن ءۇشىن ۇلكەن قۇرمەت. جالپى العاندا جاقسى جەكپە-جەك، جاقسى جەڭىس بولدى.

-بۇل جەڭىسىڭدى ءقاسىپقوي بوكستاعى العاشقى جەڭىسىڭ دەپ ەستىدىك. بۇل راس پا؟

ء-يا. كاسىپقوي بوكسشى رەتىندە قالىپتاسىپ كەلە جاتقانىم ەندى عانا دەسەم دە بولادى. جاقىن ارادا جۇڭگو قازاقتارىنىڭ سپورتتىق ۇيىمى سانالاتىن «Kunlun fight» ۇيىمىمەن كەلىسىمشارتقا وتىرعانمىن. ول ۇيىم كوپتەگەن سپورت تۇرلەرى بويىنشا باسشىلىق جاسايدى. ونىڭ ىشىندە ارداق نازاروۆ باستاعان جىگىتتەر دە كاسىپقوي بوكستى  جاقسىلاپ قولعا العان.

- ەندىگى ساۋال ءومىر جولىڭ مەن سپورتقا العاش كەلۋىڭە بايلانىستى بولماق. سول توڭىرەگىندە ايتا كەتسەڭ.

- مەن 1989 جىلى 26 ناۋرىزدا شاۋەشەك قالاسى، ءشاشى اۋىلىندا دۇنيەگە كەلدىم. مەكتەپتەگى وقۋىمدى ءتامامداعاننان كەيىن 2003 جىلى شاۋەشەك قالاسىنداعى سپورت مەكتەبىنەن ءبىر جىل،ءۇرىمجى قالاسىندا ارى قاراي جالعاستىرىپ  ەكى جىل ءبىلىم الدىم.

2007-2012 جىلدار ارالىعىندا شين-جياڭ ۇلتتىق كومانداسىنىڭ قۇرامىندا بولدىم. سول كوماندا قۇرامىندا ءجۇرىپ كوپتەگەن جارىستاردا، حالىقارالىق دەڭگەيدەگى دودالاردا ب ا ق سىناپ، جەڭىستەرگە قول جەتكىزدىم. مەملەكەتتىك «سپورت شەبەرى» اتاعىن يەلەندىم.

2007 جىلى ۇلكەن دەڭگەيدەگى ءبىر دودادا باقتيار ارتايەۆپەن شىعىپ، جەڭىلىس تاپتىم. ءبىراق تاجىريبيەم از بولا تۇرا وليمپيادا چەمپيونىنا قارسىلاس بولعانىم مەن ءۇشىن ۇلكەن ماقتانىش بولدى. سودان كەيىن دە ءبىراز ەل تانىپ، ءبىراز بيىكتەردەن كورىندىم.

2012 جىلى كوماندادان كەتتىم. جاقسى ەستەلىكتەر مەن قۋنىشتى ساتتەر كوپ بولدى. 2013 جىلدان باستاپ كاسىپقوي بوكسقا بەت بۇردىم.

-وسى جولى العان كاسىپقوي بوكستاعى العاشقى جۇلدەڭ ەلدى ءبىراز دۇرلىكتىردى. نەگىزىنەن بۇل تۇڭعىش جەڭىسىڭ بە؟

-جوق بۇل العاشقى جەڭىسىم ەمەس. بۇعان دەيىن  2013 جىلى امەريكادا وتكەن كەزدەسۋلەردىڭ بىرىندە رينگكە شىعىپ، جۇلدەلى ورىن العانىم بار. ودان دا باسقا ءىرىلى- ۇساقتى كەزدەسۋلەرىم تاعى بار. جالپى وسى ۋاقىتقا دەيىن 13 كەزدەسۋ وتكىزىپ،ونىڭ 11ء-ى جەنىسپەن اياقتالدى. ونىڭ 6 –ۋى نوكاۋت بولدى.

-اسحات، جەڭىسىڭ تاعى دا قۇتتى بولسىن!وسى جەردە بولاشاق جوسپارىڭ مەن ەلىڭە دەگەن تىلەگىڭدى ايتا كەتسەڭ،سونىمەن ءبىز دە سۇحباتىمىزدى اياقتاساق.

- راحمەت! وسىنداي ىرگەلى جارىستاردىڭ جۇلدەلى ورىندارىن قانجىعاما بايلاپ جۇرگەنىم ەڭ الدىمەن ءوزىمنىڭ تاربيەشىلەرىمە، جاتتىقتىرۋشىما بايلانىستى دەر ەدىم. سونىمەن قاتار مەنى ەل - جۇرتقا تانىستىرىپ، جەڭىستى ساتتەرىمدى ايتا جۇرەتىن ۇيىمداستىرۋشىلار بولعاندىقتان، ۇلكەن العىسىمدى سول كىسىلەرگە بىلدىرەمىن. الداعى ۋاقىتتاعى ارماندارىم دا سول سپورت دودالارىندا بيىكتەردەن كورىنۋ. الەمنىڭ ەڭ مىقتى دەگەن بوكسشىلارىمەن مايدانعا شىعۋ، اۋىر سالماقتاعى،ياعني 100 كگ.-دىق كورسەتكىشى بار سپورتشىلارمەن قولعاپ قاعىستىرۋ. جانە  وسى سپورت ءتۇرىن بارىنشا ناسيحاتتاپ، تاماشا ناتيجەلەرگە قول جەتكىزۋ.

سونداي-اق مەنىڭ وسىلاي شالقىپ-تاسىپ جۇرگەنىمنىڭ ءوزى ەلىمنىڭ ارقاسى ەكەنىن جاقسى بىلەمىن. ەلىم بولماسا، قازاعىم بولماسا مەن ەشكىم ەمەس ەدىم. سوندىقتان ءارقاشان قولداۋ كورسەتىپ وتىراتىن ەلىمە ريزاشىلىعىم شەكسىز. قازاقتىڭ ءبىر بالاسى مەنى تانىپ، ماقتان ەتىپ جۇرسە، سودان اسقان باقىت بار ما؟!ەلىم امان، جۇرتىم تىنىش بولسا دەيمىن! قازاعىم كوتەرىلە بەرسىن! وركەندەي بەرسىن!

- وي، بارەكەلدى! ايتقانىڭ كەلسىن! سۇحباتىڭا راحمەت! ساتتىلىك تىلەيمىز!

سۇحباتتاسقان: ەرلان تولەۋباي