15 شىلدەدە كەشكى ۋاقىتتا اسكەري توڭكەرىلىس ارەكەتى بولعان تۇركيادان بىر-بىرىنە قاراما-قايشى حابار جەتىپ جاتىر، - دەپ حابارلايدى Qamshy.kz Tengrinews.kz -كە سىلتەمە جاساپ.

تۇركيانىڭ باس شتابى ەل بيلىگىنىڭ ۇستالعانىن، الايدا قازىرگى بارلىق حالىقارالىق قارىم-قاتىناستاردىڭ جالعاساتىنىن مالىمدەپ وتىر. الايدا كەيىن ەل پرەزيدەنتى تايىپ ەردوعان Skype ارقىلى ۇندەۋ جاساپ، ادامداردى كوشەگە شىعۋعا، تارتىپسىزدىكتى توقتاتۋعا شاقىردى. تۇرىك پرەزيدەنتى اسكەري توڭكەرىس ۇيىمداستىرعانداردى قاتاڭ جازالاۋعا ۋادە بەردى، - دەپ جازادى ريا نوۆوستي.

"ۇكىمەتتىڭ جاۋى كوپ. بۇل ارەكەتتى جاساپ جاتقاندار وكىنەتىن بولادى. ءبىز بۇل باسىپ الۋ ارەكەتىن تاياۋدا جويامىز"، - دەدى ول.

ەفيرىندە ەردوعاننىڭ سويلەگەنى جايلى ۆيدەوجازبا كورسەتىلگەن CNN Turk تەلەارناسى تۇركيا پرەزيدەنتىنىڭ قاۋىپسىزدىكتە ەكەنىن حابارلادى، سەبەبى توڭكەرىس ارەكەتى كەزىندە ول بودرۋمداعى كۋرورتتا بولىپتى. ال تاعى ءبىر دەرەككوز ەردوعاندى كۇزەتتىڭ مارماريس پورتىنا جەتكىزگەنىن حابارلاپ وتىر.

NTV تەلەارناسىنىڭ ەفيرىندە ەردوعان مەملەكەتتىك توڭكەرىس جاساماقشى بولدى دەپ وپپوزيسيالىق يسلام ۋاعىزشىسى فەتحۋللاح گۇلەندى ايىپتادى. ول قۋدالاۋدان كەيىن اقش-تا تۇرادى. "توڭكەرىس جاساۋ ارەكەتى جايلى بەلگىلى بولدى. مەن بار حالقىمدى كوشەلەر مەن الاڭدا كۇتەمىن. ءبىز لايىقتى جاۋاپ قاتامىز. بۇل ارەكەتتىڭ "پاراللەل مەملەكەتتىڭ" جاساعانىن بىلەمىز. ولار قاتال جازالانادى"، - دەدى مەملەكەت باسشىسى.  

ەردوعاننىڭ بۇل ۇندەۋىنەن كەيىن انكارا، ىستامبۇل جانە يزمير تۇرعىندارى كوشەگە شىعىپ، ەلدە مەملەكەتتىك توڭكەرىلىس جاساۋ ارەكەتىنە نارازىلىق بىلدىرە باستادى. ادامدار اسكەري تەحنيكانىڭ قوزعالىسىنا كەدەرگى بولىپ جاتىر، دەپ حابارلايدى تۇرىك تەلەارناسى. ەردوعاننىڭ جاقتاۋشىلارى "يىق تىرەسىپ، توڭكەرىلىسكە قارسى تۇرايىق!" دەپ ۇرانداتىپ جاتىر. 

ال تۇركيا كوشەلەرىندە تانكتەر ءجۇرىپ جاتىر. ىستامبۇل اۋەجايىنىڭ ماڭىندا اتىستاردىڭ ەستىلىپ جاتقانى دا حابارلانىپ وتىر. الەمدىك اۋە كومپانيالارى تۇركياعا ۇشاتىن رەيستەرىنىڭ بارلىعىن توقتاتىپ، ۇشاقتاردى اسپاننان كەرى قايتارىپ الىپ جاتىر. كوپتەگەن ەلدىڭ بيلىگى ازاماتتارىن كوشەگە شىقپاۋىن ەسكەرتۋ ۇستىندە. 

انكارادا تۇندە بىرنەشە الاپات جارىلىس بولىپتى. تانكتەردىڭ تۇركيا پارلامەنتىنىڭ عيماراتىن قورشاپ العانى ايتىلادى. Anadolu اگەنتتىگىنىڭ مالىمەتىنشە، انكاراداعى گەلباشي اۋدانىندا اسكەري توڭكەرىلىس ارەكەتى بارىسىندا پوليسيانىڭ 17 قىزمەتكەرى قازا تاپقان.

ينتەرنەتتە توڭكەرىلىس ارەكەتىنىڭ بارىسىندا بولعان جارىلىستىڭ ۆيدەوسى جاريالاندى. كەيبىر مالىمەتتەر بويىنشا، جارىلىس پارلامەنتتە بولعان، ال باسقا دەرەككوزدەر بۇل ۆيدەودا تەلەورتالىقتىڭ بولعانى ايتىپ وتىر. 

تۇركيا پرەمەر-مينيسترى بينالي يىلدىرلىم Focus باسىلىمىنا توڭكەرىلىسشىلەردىڭ بىرنەشە ليدەرىنىڭ ۇستالعانىن مالىمدەدى: "توڭكەرىلىس ارەكەتىنىڭ بىرنەشە ليدەرى ۇستالدى. دەموكراتيا جەڭەدى"، - دەدى ول. سونىمەن قاتار، تۇركيا اسكەري اۋە كۇشتەرىنىڭ F-16 جويعىشىنىڭ مەملەكەتتىك توڭكەرىلىسكە قاتىسۋشىلاردىڭ Sikorsky اسكەري ۇشاعىن اتىپ قۇلاتقانى حابارلاندى.

تۇركيادا اسكەري توڭكەرىلىس جاساۋ ارەكەتىنىڭ جۇزەگە اسپاعانى جانە ونى ۇيىمداستىرۋشىلارىنىڭ قاماۋعا الىنىپ جاتقانىن ىستامبۇل گۋبەرناتورى ۆاسيپ شاحين حابارلادى. "اسكەري توڭكەرىلىس ارەكەتى جۇزەگە اسپادى. بۇلىكتى ۇيىمداستىرۋشىلاردى ۇستاپ، قاماۋ شارالارى ءجۇرىپ جاتىر"، - دەدى ول سەنبى كۇنى NTV تەلەارناسىنا بەرگەن سۇحباتىندا.

تەلەارنا تىلشىلەرى بۋرسا پروۆينسياسىنىڭ جاندەرمەرياسىنىڭ باسشىسى ۇستالعانىن حابارلادى. ۇلتتىق بارلاۋ ۇيىمىنىڭ مالىمەتىنشە، تۇركيادا اسكەري توڭكەرىلىس ارەكەتىن ااك پەن جاندارمەريا قولباسشىلىقتارى ۇيىمداستىرعان.

تۇركيا پرەزيدەنتى ىستامبۇل اۋەجايىنىڭ الدىنا جينالعان جاقتاستارىنىڭ الدىندا مالىمدەمە جاسادى. ەردواعان توڭكەرىلىس ماسەلەسىنىڭ بەيبىت تۇردە شەشىلەتىنىن اتاپ ءوتتى. ول باس شتابتان "ساتقىنداردى" شىعارىپ، اسكەردە "تازالىق" جۇمىستارىن جۇرگىزەتىنىن ايتتى. ونىڭ ايتۋىنشا، توڭكەرىلىس ارەكەتى تولىقتاي باسىلادى، ال وفيسەرلەر، ونىڭ ىشىندە ارميانىڭ باسشىلىعىن قاماۋ شارالارى ءجۇرىپ جاتىر. 

Reuters مالىمەتىنشە، ەردوعان ءوز سوزىندە ۋاعىزشى گۇلەندى بۇلىكتى شىعاردى دەپ ايىپتادى، ايتۋىنشا، ول پەنسيلۆانيادان بۇيرىق بەرگەن.  

تۇرىك پرەزيدەنتى مارماريستەگى قوناقۇيدەن شىعىپ كەتكەننەن كەيىن ول جاققا قارۋلى شابۋىل جاساعانىن مالىمدەدى. 

ەردوعان تۇرىك حالقىمەن بىرگە بولاتىنىن جانە ەشقايدا كەتپەيتىنىن مالىمدەدى. 

ەسكە سالايىق، 15 شىلدەدە تۇركيادا اسكەريلەر توڭكەرىلىس جاساۋعا ارەكەتتەندى. اتىستار تۋرالى ءبىرىنشى حابار استانا ۋاقىتى بويىنشا 01.00-دە جەتكەن. حالىقارالىق اگەنتتىكتەردىڭ مالىمەتىنشە، انكارادا اتىستار ەستىلگەن، قالا ۇستىندە جويعىش ۇشاقتار مەن تىكۇشاقتار ۇشىپ ءجۇر، ال ىستامبۇلداعى اۋەجايعا تانكتەر جەتكىزىلگەن. ەلدە مەملەكەتتىك تەلەارنارال حابار تاراتۋىن توقتاتتى. انكارادا Facebook جانە Twitter الەۋمەتتىك جەلىلەرى قۇلىپتالدى.