2017 جىلى 31 ناۋرىزدا استانا ۋاقىتىمەن ساعات 08.22-دە شتاتتان تىس جاعداي تۋىندادى دەپ حابارلادى، دەپ حابارلايدى qamshy.kz «قازاقتەلەراديو» كومپانياسىنا سىلتەمە جاساپ.

اقاۋدىڭ سالدارىنان 13 بايلانىس جانە تەلەراديو حابارلارىن تاراتۋ وپەراتورلارىنىڭ قىزمەتى توقتاتىلدى.

مينيسترلىك ءقازىر رەسپۋبليكالىق عارىشتىق بايلانىس ورتالىعىنىڭ ماماندارى سپۋتنيك قىزمەتىن جانە بايلانىس پەن تەلەراديو حابارلارىن تاراتۋ وپەراتورلارىنىڭ جۇمىسىن قالپىنا كەلتىرۋدىڭ بارلىق شارالارىن جاساپ جاتقانىن ايتادى.

 «رەسپۋبليكالىق عارىشتىق بايلانىس ورتالىعى» اق باسپا ءسوز قىزمەتىنىڭ حابارلاۋىنشا، «قازىرگى ۋاقىتتا «اقكول» عارىشتىق بايلانىس ورتالىعىنىڭ قىزمەتكەرلەرى  باس مەردىگەر - م.ۆ.حرۋنيچيەۆ اتىنداعى مەملەكەتتىك عارىشتىق عىلىمي-وندىرىستىك ورتالىعىنىڭ وكىلدەرىمەن بىرلەسىپ، سپۋتنيكتىڭ قالىپتى جۇمىسىن جانە بايلانىس وپەراتورلارى جەلىسىنىڭ جۇمىسىن رەتكە كەلتىرۋ ءۇشىن بارلىق قاجەتتى شارالاردى جاساۋدا. جۇرگىزىلىپ جاتقان بارلىق شارالار تۋرالى قوسىمشا حابارلاناتىن بولادى»، دەلىنگەن.

رەسەيدەگى م.حرۋنيچيەۆ اتىنداعى مەملەكەتتىك عارىشتىق عىلىمي-وندىرىستىك ورتالىقپەن كەلىسىمشارت جاسالعاندا، بىردەن ەكى جەر سەرىگىنە تاپسىرىس بەرىلگەن. ياعني ەكى سپۋتنيكتىڭ دە نەگىزگى تەحنيكالىق جانە قىزمەتتىك تۇجىرىمداماسى ۇقساس. بۇل - «KazSat-2» دە «KazSat-1»ء-دىڭ كەبىن كيۋى ابدەن مۇمكىن دەگەن ءسوز»، - دەپ مالىمدەگەن ەدى ءماجىلىس دەپۋتاتى ەرجان راحمەتوۆ ۇكىمەت باسشىسىنا جولداعان ساۋالىندا. 

ەستە بولسا، بۇعان دەيىن عارىشقا ۇشىرىلعان «KazSat-1» جەر سەرىگىنىڭ جوباسى جوعالىپ كەتكەن. «KazSat-1» سپۋتنيگى رەسەيدە 65 ميلليون اقش دوللارىنا جاسالعان. بۇل سپۋتنيك 2008 جىلى ماۋسىمدا ىستەن شىعىپ، كەيىن وربيتاعا جىبەرىلگەن.

KazSat-1 — جەر اينالىمىنداعى العاشقى عارىش جابدىعى. 2008 جىلى جەلتوقساننىڭ 2ء-سى كۇنى «KazSat-1» جەر سەرىگى جۇمىسىن تولىعىمەن توقتاتقانى تۋرالى پارلامەنت ماجىلىسىندە حالىقارالىق ىستەر، قورعانىس جانە قاۋىپسىزدىك كوميتەتىنىڭ وتىرىسىندا ۇلتتىق عارىش اگەنتتىگىنىڭ ءتوراعاسى تالعات مۇسابايەۆ مالىمدەدى. بورتتاعى باسقارۋ جۇيەسىنىڭ بەلگىسىز سەبەپتەرمەن ءجيى ىستەن شىعۋى مەن قۇرىلعىنىڭ ساپاسىزدىعى مۇشكىل جاعدايعا اكەپ سوقتى، دەپ ايتقان بولاتىن اگەنتتىك ءتوراعاسى. 

قازاقستاننىڭ اۋماعىن، ورتالىق ازيا  رەسپۋبليكالارىن، كاۆكازدى، رەسەيدىڭ ورتالىق بولىگىن قامتىعان «KazSat-1» عارىش سەرىگى 65 ملن. دوللارعا ساقتاندىرىلعان. «KazSat-1» عارىش سەرىگىنە جۇمسالعان قارجى تولىعىمەن قايتارىلدى دەپ جاريالانعان.

ودان كەيىن رەسەيدە جاسالعان «KazSat-2» عارىش اپپاراتى 2011 جىلعى 16 شىلدەدە «بايقوڭىر» عارىش ايلاعىنان گەوستاسيونارلىق وربيتاعا (گسو) ۇشىرىلعان بولاتىن.

بايلانىس جانە حابار تاراتۋ سپۋتنيگى «رعبو» اق تاپسىرىسى بويىنشا «م.ۆ.حرۋنيچيەۆ اتىنداعى مەملەكەتتىك عارىشتىق عىلىمي-وندىرىستىك ورتالىعى» فمبك رەسەيلىك كاسىپورىنمەن Thales Alenia Space (يتاليا) كومپانياسىمەن بىرلەسىپ جاسالدى.

«KazSat-2» عا جاساۋ بارىسىندا باعدار جانە تۇراقتاندىرۋ جۇيەسىندە SODER ي Astrium (فرانسيا) ءوندىرىسىنىڭ قۇرالدارى قولدانىلدى.

«KazSat-2» سپۋتنيگى ەلەكتروندىق ۇكىمەتتىڭ، تەلەراديو حابار تاراتۋ، تەلەفونيا، دەرەكتەردى تابىستاۋ، سونداي-اق مۋلتيمەديا، جىلجىمالى بايلانىس قىزمەتتەرىن كورسەتۋ ءۇشىن ارنالعان.

ونىڭ قىزمەت كورسەتۋ ايماعى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ بارلىق اۋماعىن، ورتالىق ازيا ەلدەرىن، قىتايدىڭ، موڭعوليانىڭ سولتۇستىك-باتىسىن، رەسەيدىڭ ورتالىق بولىگىن، كۇنگەي كاۆكاز ەلدەرىن، ۋكراينا مەن بەلورۋسسيا بولىكتەرىن قامتىدى.

جالپى، «KazSat-2 – بۇل ءتول تۋىندىمىز، ءوزىمىزدىڭ قولعا باسقارۋعا تولىق كوشكەن عارىش اپپاراتى بولعان. ەشقانداي اۋىتقۋلار بولماسا، قازاقستان ءوزىنىڭ تاعى ءبىر سپۋتنيگىن باسقارۋدى قولىنا الار ەدى. ايتا كەتەيىك «KazSat-2»-گە مەملەكەت قازىناسىنان 115 ملن دوللار ءبولىندى.

اگەنتتىك ءتوراعاسى تالعات مۇسابايەۆ عارىش اپپاراتتارى جايىندا بىلاي دەگەن: «KazSat» سەريالى ۇلتتىق عارىش جۇيەسى قازاقستاندىق سپۋتنيكتىك وپەراتورلار قىزمەتىن تۇتىنۋشىلاردىڭ سۇرانىسىن قاناعاتتاندىرىپ، ەلىمىزدىڭ اقپاراتتىق قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋگە، سونىمەن بىرگە شەتەلدىك رەسۋرستاردى جالعا العانى ءۇشىن شەتەلگە كەتەتىن قارجى اعىنىن ايزايتا ءتۇسۋ ءۇشىن قۇرىلعان».

قامشىگەر: گۇلىم جاقان