پرەزيدەنت نۇرسۇلتان نازاربايەۆ ءوزىنىڭ بيىلعى «ءتورتىنشى ونەركاسىپتىك ريەۆوليۋسيا جاعدايىنداعى دامۋدىڭ جاڭا مۇمكىندىكتەرى» اتتى جولداۋىندا قازاقستاندىقتاردىڭ الدىندا ۇلكەن 10 مىندەت تۇرعانىنا نازار اۋداردى. ول ەل بولاشاعىنا قاتىستى ءارتۇرلى تاقىرىپتاردى تەرەڭ قوزعاپ، جەتىنشى مىندەتتە ادامي كاپيتالدى جاڭعىرۋىمىزدىڭ نەگىزگى كىلتىنە بالايدى. ەلباسى ءوز سوزىندە الەۋمەتتىك ساياسات ازاماتتاردى تولىققاندى ەكونوميكالىق ومىرگە تارتۋ ارقىلى جۇزەگە اسىرىلاتىنىن ايتتى.

جولداۋ ارقىلى قازاقستانداعى الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق جاعدايدىڭ وڭالۋىنا وڭاي جول كورسەتىپ بەرگەن ەلباسى نۇرسۇلتان نازاربايەۆ: «ءبىزدىڭ ۇزاق مەرزىمدى ماقساتتارىمىز وزگەرىسسىز قالا بەرەدى. قاجەتتى باعدارلامالاردىڭ بارلىعى بار» دەدى.

ودان ءارى «ءبىز ساياسي تۇراقتىلىق پەن قوعامدىق كەلىسىمنىڭ ارقاسىندا ەكونوميكامىزدى، ساياساتىمىزدى جانە سانامىزدى جاڭعىرتۋعا كىرىستىك» دەگەن پرەزيدەنتتىڭ بەس الەۋمەتتىك باستاماسى دا حالىق اراسىندا زور قولداۋعا يە بولدى. بۇل باستامالاردى تاۋەلسىزدىك جىلدارى جۇيەلى جۇزەگە اسىرىلا باستاعان ەكونوميكالىق، ساياسي، الەۋمەتتىك رەفور­مالاردىڭ ناتيجەلى جالعاسى دەپ بىلەمىن.

بۇل – ەلباسىنىڭ قازاقستاننىڭ وزىندىك دامۋىنداعى ساياسي ماڭىزدى، پارا­ساتتى قادامى. ەلىمىزدەگى دەموكرا­تيالىق پروسەستىڭ دامۋىن كورسەتە كەلە، رەفورما­لاردىڭ حالىقتىق تالقىعا سالىنۋى، نەگىزىنەن، بيلىكتىڭ اشىقتىق ءپرينسيپىن، ءاربىر باستامانى حالىقپەن بىرلەسىپ تالقىلاۋعا دايىندىعىن تاعى ءبىر مارتە دالەلدەدى.

الەۋمەتتىك بەس باستاماداعى ءبىلىم الۋدىڭ قولجەتىمدىلىگىن كوتەرۋ، ستۋ­دەنت­تەردى جاتاقحانامەن قامتاماسىز ەتۋ باستاماسىن قالالىق ءماسليحات دەپۋتاتى رەتىندە دە، جوعارى وقۋ ورنىنداعى ۇستاز رەتىندە دە قۋانا قولدايمىن.

ستۋدەنتتەر قالاسى – الماتىدا وقىپ جۇرگەن جاستارعا جاتاقحانالار ءالى دە جەتكىلىكسىز. وسىنداي مىندەتتەردى شەشۋ ءۇشىن الداعى ۋاقىتتا جوعارى وقۋ ورىن­دارى، كوللەدجدەر مەن ديەۆەلوپەرلىك كومپانيالار مەملەكەت پەن جەكەمەنشىك سەرىكتەستىگى نەگىزىندە جاتاقحانالار سالا باستايدى. پرەزيدەنت 2022 جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن ستۋدەنتتەرگە ارناپ كەمىندە 75 مىڭ ورىندى جاڭا جاتاقحانا سالۋدى تاپسىردى.

الماتى – تىنىسى كەڭ، مارتەبەسى بيىك ىرگەلى مەگاپوليس. ىرگەتاسى تالاي جىلدار بۇرىن قالانعان ءىرى-ىرى تاريحي جوعارى وقۋ ورىندارى دا وسىندا شوعىرلانعان. سوندىق­تان ەلىمىزدىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىنەن ارمان قۋىپ كەلەتىن جاستاردى الماتى ەشقاشان جاتىرقاعان ەمەس. ولار – ءبىزدىڭ ەرتەڭىمىز.

رەسمي دەرەكتەرگە سۇيەنسەك، بۇگىنگى تاڭدا ەلىمىزدىڭ جوعارى وقۋ ورىندا­رىن­دا 530 مىڭنان استام جاس وقىپ جاتىر، ولار­دىڭ 30 پايىزعا جۋىعى مەملەكەت بولگەن گرانتپەن ءبىلىم الۋدا. جو­عارى ءبىلىم الۋدىڭ قولجەتىمدىلىگى مەن ساپا­سىن ارتتىرۋ ءۇشىن ەلباسى جىل سايىن بولىنەتىن 54 مىڭ گرانتقا قوسىم­شا 2018-2019 وقۋ جىلىندا تاعى 20 مىڭ گرانت ءبولۋدى تاپسىردى. ونىڭ 11 مىڭى تەح­نيكا­لىق ماماندىقتار بويىنشا باكا­لاۆرلىق ءبىلىم بەرۋگە تيەسىلى بولماق.

تەگىن ءبىلىم الۋ گرانتتارىن كوبەيتۋ – شالعايدان كەلگەن جاستاردى ءبىلىم الۋعا ىنتالاندىرۋ ماقساتىنداعى جاسا­لىپ وتىرعان يگى ءىس-شارا. بۇل ءوز تاراپى­نان الەمدىك دەڭگەيدەگى ءبىلىم ساپاسىمەن تەڭ بولۋعا قولايلى جاعداي تۋعىزادى.

سونىمەن قاتار، ۇندەۋدە  باسپانا،  جالاقىنى كوتەرۋ، تۇرمىسى تومەن وتباسى­لارعا سالىق كولەمىن ازايتۋ جانە مۇقتاج جانداردىڭ ءومىر ءسۇرۋ جاعدايىن جاقسارتۋ سياقتى حالىقتىڭ نەگىزگى سۇرانىستارىن قاناعاتتاندىرۋعا باسا نازار اۋدارىلعان.

– ەلىمىزدە سوڭعى جىلدارى قازاق­ستان­دىقتاردىڭ باسپانا الۋ مۇمكىن­دىكتەرىن كەڭەيتۋ ءۇشىن كوپ نارسەگە قول جەتكىزىلدى. 2017 جىلى 11،2 ميلليون شارشى مەتر ءتۇرعىن-ۇي پايدالانۋعا بەرىلدى. بۇل – رەكوردتىق كورسەتكىش. دەگەنمەن، ونىڭ ءوزى جەتكىلىكسىز، ءالى كۇنگە دەيىن كوپتەگەن وتباسى باسپاناسىز ءجۇر. بۇل – ايرىقشا الەۋمەتتىك ماڭى­زى بار ماسەلە. ونىڭ شەشىمىن ءتۇرعىن-ۇي يپوتەكاسىنىڭ قالىڭ كوپشىلىككە جاپپاي قولجەتىمدىلىگىن ارتتىرۋ ارقى­لى تابۋعا بارلىق جاعداي جاساۋ كەرەك.  جۇمىس ىستەيتىن ءاربىر ادام نەسيە­گە پاتەر ساتىپ الىپ، ونى وتباسى­لىق بيۋد­جەتىنىڭ مۇمكىن­دىكتەرى اياسىندا تولەي الاتىنداي بولۋى ءۇشىن ارزان رەسۋرستار ۇسىناتىن تەتىكتەر قاجەت، – دەگەن ن.نا­زاربايەۆ ءبىرىنشى باستا­ماسىندا «7–20–25» دەگەن باعدارلاماسىن ۇسىنۋى اسا وزەكتى ماسەلەنىڭ شەشۋى بولىپ تابىلا­دى.

بۇل باعدارلاما ميلليونداعان قازاقستاندىقتىڭ باسپانالى بولۋىنا ۇلكەن مۇمكىندىك تۋعىزادى دەگەن ءۇمىت جانە سەنىم بار. ماسەلەن، نەسيە ءوسىمىنىڭ مولشەرلەمەسى قازىرگىدەي 14—16 ەمەس، جىلىنا 7 پايىزدان اسپاي­تىن بولادى. ءقازىر بانكتەر باستاپقى جارناعا باسپا­نا قۇنىنىڭ 30 پايىزىنا دەيىن، كەيدە ءتىپتى 50 پايىزىن سالۋدى تالاپ ەتسە، بۇل باعدارلاما بويىنشا ول 20 پايىزدان اسپاۋعا ءتيىس.  نەسيە الۋشى­نىڭ اي سايىن­عى تولەمىن ازايتۋ ءۇشىن ونىڭ مەرزىمى 10—15 ەمەس، 25 جىلعا دەيىن بولا­دى.  مىنە، مەملەكەت الداعى جاقىن كۇندەرى وسىنداي تۇبەگەيلى ءارى ناقتى شارالاردى قولعا الىپ، حالىقتىڭ مۇق­تاجىنا ناقتى جاردەم قولىن سوزاتىن بولادى.

مۇنىڭ ءبارى سايىپ كەلگەندە، ساندا­عان وتباسىنداعى اتا-انانىڭ دا، بالا­نىڭ دا لايىقتى ءومىر سۇرۋىنە، باقىتتى عۇمىرىنا قىزمەت ەتپەك.

مەملەكەت باسشىسىنىڭ بەس الەۋ­مەتتىك باستاماسىنا قاتىستى شەتەلدىك عالىمدار مەن ساراپشىلار دا پىكىر بىلدىرۋدە. ولار مۇنى قازاقستان حالقى­نىڭ تۇرمىس-تىرشىلىگىن، ەلدىڭ بىرلىگى مەن ىنتىماعىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان تەڭدەسسىز باستاماعا بالايدى.

ەلباسى ايتقانداي، ءبىز ەلدەگى بەرەكە-بىرلىگىمىز بەن مەملەكەتتىڭ سىندارلى ساياساتتىڭ ارقاسىندا بارلىق سىناقتان ابىرويمەن وتتىك. ءبىراق ءقازىر قول جەتكەن تابىستارعا توقمەيىلسىپ قاراپ وتىراتىن ۋاقىت ەمەس. تاۋەلسىز قازاق­ستان الەم مويىن­داعان قۋاتتى ەلگە اينا­لۋى كەرەك! ول ءۇشىن حالىقتىڭ ءال-اۋقا­تى جوعارى بولۋى ءتيىس. وسى ماقساتتى كوزدەگەن بارشا الەۋ­مەتتىڭ يگىلىگىنە ارنال­عان ۇتىمدى جوبا­لاردى قولداپ قانا قويماي، جۇرت بولىپ جۇمىلا جۇزە­گە اسىرۋعا شاقىرامىن.

كەنجەحان ماتىجانوۆ

الماتى قالالىق ءماسليحاتىنىڭ دەپۋتاتى، قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى،

ءال-فارابي اتىنداعى قازۇۋ-دىڭ «رۋحاني جاڭعىرۋ» عىلىمي-يننوۆاسيالىق

ورتالىعىنىڭ جەتەكشىسى

الماتى اقشامى