شاردارا اۋداندىق ەمحاناسى تۋرالى كوپشىلىك ريزاشىلىقپەن ايتىپ ءجۇر. شىنىندا دا شالعايدا ورنالاسقان بۇل اۋرۋحانا اۋدان تۇرعىندارىنىڭ كوڭىلىنەن شىعاتىنداي قىزمەت كورسەتەدى. شاردارالىق دارىگەرلەر تۋرالى ءتۇرلى گازەتتەردە جاعىمدى ماتەريالدار ءجيى جاريالانىپ تۇرادى. جاقىندا رەسپۋبليكالىق «ايقىن» گازەتىندە سونداي ءبىر ماقالا جارىق كوردى. ونى ءبىز ءوز وقىرماندارىمىزعا جەتكىزۋدى ءجون سانادىق.
 
ۇلت ساۋلىعى بۇگىنگى تاڭدا باستى ماسەلە ەكەنى ايقىن. سوندىقتان مەديسينا قىزمەتكەرلەرىنىڭ الدىندا حالىقتىڭ دەنساۋلىعىن جاقسارتۋ، انا مەن بالا ءولىمىن ازايتۋ مىندەتى تۇرعانى بەلگىلى.
 بۇل ورايدا ايماقتاعى اق حالاتتى ابزال جاندار ويداعىداي قىزمەت اتقارۋدا دەپ ايتۋعا بولادى.
وڭتۇستىك قازاقستان وڭىرىندەگى شاردارا اۋدانى – شالعايداعى اۋدان قاتارىندا. دەسەك تە، اۋدان تۇرعىندارىنا مەديسينالىق كومەكتى اۋداندىق ەمحانا كورسەتەدى. ءقازىر ەمحاناعا كەلۋشىلەردىڭ سانى دا جىلدان-جىلعا كوبەيىپ كەلەدى.
اۋداندىق ەمحانا قىزمەتىنىڭ وڭاي ەمەس ەكەنىن مىنا ءبىر مىسالداردان-اق اڭعارۋعا بولادى. شاردارا اۋداندىق ەمحاناسىنىڭ قۇرامىنا – 1 ورتالىق ەمحانا، جەدەل جاردەم ءبولىمى، كلينيكالىق-دياگنوستيكالىق زەرتحانا، 13 دارىگەرلىك امبۋلاتوريا (سول جاعالاۋ، ءىى مولتەكاۋدان، جاۋشىقۇم، شاردارا، قوسسەيىت، سىرداريا، ۇزىن-اتا، قازاقستان، قىزىلقۇم، سۇتكەنت، اق-التىن، دوستىق، قازاقستاننىڭ 60 جىلدىعى)، 8 مەديسينالىق پۋنكت (تومەنگى توعاي، نەفتەبازا، بيمىرزا، اقبەردى، قۋانقۇدىق، بوزاي، قۇيعان، جاۋشى-قۇم-1) كىرەدى.
اۋداندىق ەمحانانى مەديسينا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى، جوعارى ساناتتى دارىگەر جانار مىقتىبەك قىزى وسپانوۆا باسقارادى. بۇل ورايدا وڭىردە سالانى جاس دارىگەرلەرمەن قامتۋ ماسەلەسى جولعا قويىلعان. اتاپ ايتار بولساق، اۋداندىق ەمحانا مەكەمەلەرىنە 2013 جىلى 8 جاس مامان كەلسە، ونىڭ ىشىندە 3 جاس مامان اۋىلدى جەرلەرگە جىبەرىلدى. 2014 جىلى 16 دارىگەر كەلىپ، ونىڭ 4-ەۋى اۋىلدى جەرلەرگە ورنالاستى، 2015 جىلى قازىرگى تاڭعا دەيىن 5 جاس مامان دارىگەر كەلىپ، 1 جاس مامان اۋىلدى جەرگە جۇمىسقا ورنالاستى. مۇنىڭ ءوزى وڭىردە جاس مامانعا قامقورلىقتىڭ بارىن كورسەتەدى. ناقتى ايتار بولساق، اۋداندىق ەمحانا بويىنشا – 109 جوعارى ءبىلىمدى دارىگەر، 294 ورتا بۋىن مەديسينا ماماندارى قىزمەت اتقارادى. مامانداردىڭ ىشىندە 47 دارىگەر، 172 ورتا بۋىن مەديسينا ماماندارىنىڭ جوعارى، ءبىرىنشى جانە ەكىنشى بىلىكتىلىك ساناتتارى بار.
– 2015 جىلى وبلىستىق دەنساۋلىق ساقتاۋ باسقارماسىمەن كەلىسە وتىرىپ، الماتى قالاسىنداعى قازاق مەديسينالىق ۇزدىكسىز ءبىلىم بەرۋ ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ ماماندارىن اۋدانىمىزعا شاقىرتۋ ارقىلى «ءتيىمدى پەريناتالدى تەحنولوگيالار. جۇكتى ايەلدەردى انتەناتالدىك باقىلاۋ» تاقىرىبىندا 15 دارىگەر جانە 15 اكۋشەر كوشپەلى سيكلدا ءوز بىلىكتىلىكتەرىن ارتتىردى. قازىرگى تاڭدا 1-قىركۇيەكتەن باستاپ، كوشپەلى سيكل تاعى ۇيىمداستىرىلىپ، ەمحانامىزدىڭ 35 دارىگەرى «جالپى تاجىريبەلى دارىگەر» ماماندىعى بويىنشا قايتا دايارلاۋدان وتۋدە. اۋىلدىق جەرلەرگە جۇمىسقا جىبەرىلگەن مەديسينالىق جانە فارماسيەۆتيكالىق قىزمەتكەرلەرگە الەۋمەتتىك قولداۋ كورسەتۋ شارالارى بارىسىندا «ديپلوممەن – اۋىلعا» باعدارلاماسى بويىنشا 8 جاس مامان قىزمەت اتقارۋدا. جاۋشىقۇم اۋىلىندا 1 تەراپيەۆت، شاردارا اۋىلىندا 2 تەراپيەۆت، 1 جالپى تاجىريبەلى دارىگەر، قوسسەيىت اۋىلىندا 1 تەراپيەۆت، قازاقستان اۋىلىندا 1 پەدياتر، ۇزىن-اتا اۋىلىندا 1 جالپى تاجىريبەلى دارىگەر جانە سىرداريا اۋىلىندا 1 جالپى تاجىريبەلى دارىگەر، جاس مامان رەتىندە قىزمەت اتقارۋدا. بۇل ماماندار ءبىرجولعى الەۋمەتتىك پاكەت، اي سايىنعى كوممۋنالدىق تولەمدەر، پاتەردى جالعا الۋ، جىلىنا ءبىر رەت كومىرمەن قامتاماسىز ەتىلىپ وتىر. 2 جاس مامان اۋىلشارۋاشىلىق ءبولىمىنىڭ قولداۋىمەن تۇرعىن ۇيمەن قامتىلدى، – دەيدى ءوز سوزىندە اۋداندىق ەمحانانىڭ باس دارىگەرى، مەديسينا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى جانار وسپانوۆا.
جانار مىقتىبەك قىزى پرەزيدەنت سايلاۋى شتابتى ۇيىمداستىرۋ قىزمەتىن بەلسەنە اتقارعانى ءۇشىن ەلباسىنىڭ «العىس» ماراپاتىنا يە بولدى. سونىمەن قاتار باس دارىگەر «قازاقستان كونستيتۋسياسىنا – 20 جىل» مەرەكەلىك مەدالىمەن ماراپاتتالدى. جانار مىقتىبەك قىزىنىڭ ەڭبەكقورلىعى مەن ىسكەرلىگىن، سونىمەن قاتار ۇيىمداستىرۋشىلىق قىزمەتىنىڭ وتە جوعارى ەكەندىگىن مىنا ءبىر كورسەتكىش اڭعارتىپ-اق تۇرعانداي. بيىلعى ناۋرىز مەرەكەسىنە وراي اۋدان كولەمىندە ۇيىمداستىرىلعان مەرەكەلىك ءىس-شارادا شاردارا اۋداندىق ەمحاناسى باس جۇلدەگە يە بولىپ، باعالى سىيلىق الدى. وبلىستا اۋداندىق مەديسينا مەكەمەلەرى اراسىنداعى رەيتينگتىك كورسەتكىشتەردەن شاردارا اۋدانى مەديسينا سالاسى بويىنشا 14- ورىننان قازىرگى تاڭدا 2013 جانە 2014 جىلمەن سالىستىرعاندا 2015 جىلى 9-ورىنعا شىقتى. مۇنىڭ بارلىعى مەديسينا سالاسىنا جاۋاپكەرشىلىكپەن قاراپ، باس دارىگەردىڭ بەلسەندىلىك تانىتۋى ارقاسىندا ورىن العانىن كورسەتەدى.
جانار وسپانوۆا گەندەرلىك كوميسسيانىڭ مۇشەسى رەتىندە اۋدانداعى انا مەن بالا دەنساۋلىعىنا اسا قاتتى كوڭىل ءبولىپ وتىر. جاقىندا عانا تاعايىندالعان وڭتۇستىك قازاقستان وبلىسىنىڭ جاڭا اكىمى بەيبىت اتامقۇلوۆ شاردارا اۋدانىنا كەلگەن ءىسساپارىندا اۋداندىق ەمحانانى نازاردان تىس قالدىرماي، ىستەلىنىپ جاتقان جۇمىستارعا ريزاشىلىعىن ءبىلدىردى. سونىمەن قاتار شاردارا اۋدانى تۇرعىندارىنىڭ قاجەتتىلىك سۇرانىسىن قاناعاتتاندىرۋ ماقساتىندا ءبىرىنشى اۋىسىمدا 250 كەلۋشىنى قابىلداۋعا ارنالعان جاڭا ەمحانا قۇرىلىسىن 2016 جىلى باستاۋعا ىقپال جاسايتىنىن ءبىلدىردى. مۇنىڭ ءوزى مەديسينا سالاسىنداعى اق حالاتتى ابزال جاندارعا جاسالعان ۇلكەن قامقورلىق ەكەنى اقيقات.
– ءبىزدىڭ ۇجىم جۇمىسىنىڭ العا باسۋىنا، يگىلىكتى شارالاردىڭ جەمىستى بولۋىنا جان-جاقتى كومەك جاساپ، اق حالاتتى ابزال جانداردىڭ باياندى باستاماسىنا ۇنەمى قامقورلىق جاساپ، ىستەرىنىڭ ىلگەرى باسۋىنا قولعابىس كورسەتىپ وتىرعان وڭتۇستىك قازاقستان وبلىستىق دەنساۋلىق ساقتاۋ باسقارماسىنىڭ باسشىسى، مەديسينا عىلىمىنىڭ كانديداتى سەيىتجامال ورىنباسار ۇلى پاكەيەۆ مىرزاعا ريزاشىلىعىمىزدى بىلدىرەمىز، – دەيدى اۋداندىق ەمحانانىڭ باس دارىگەرى، مەديسينا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى جانار وسپانوۆا.
بولاشاقتا اۋدان ورتالىعى شاردارا قالاسىنىڭ ىرگەسىندە ساۋلەتتى، زاماناۋي ۇلگىدەگى جاڭا ەمحانانىڭ قۇرىلىسى باستالماق. بۇل يگى ءىستى جاڭاشىل باستاماسىمەن كوزگە ءتۇسىپ، حالىق اماناتىن ارقالاپ جۇرگەن ىسكەر باسشى جانار مىقتىبەك قىزى ىسكە اسىرماق. عىلىم مەن تاجىريبەنى بىرگە ۇشتاستىرىپ، اۋىل مەديسيناسىنا ۇلكەن بەتبۇرىس جاساپ، ۇلت دەنساۋلىعىنىڭ جاقسارۋىنا سۇبەلى ۇلەس قوسىپ جۇرگەن جاڭاشىل دارىگەر جانار مىقتىبەك قىزىنىڭ يگىلىكتى ىستەرىن اۋدان اكىمى قامىتبەك نۇرجان ۇلى ايتورەيەۆ مىرزا دا قولداۋ ۇستىندە.
وسى ورايدا، انا مەن بالا دەنساۋلىعىن كوتەرۋ – باستى پارىز. دەموگرافيالىق ءدۇمپۋى قارقىندى شاردارا اۋدانىندا بيىلعى جىلدىڭ 6 ايىندا مىڭعا جۋىق نارەستە دۇنيەگە كەلدى. اۋدان كولەمىندە دەموگرافيالىق ءوسىم كورسەتكىشى جىلدان-جىلعا ارتىپ كەلەدى.
ۇلت دەنساۋلىعىن باستى باعدار ەتكەن شاردارا اۋداندىق ەمحاناسىندا بۇگىنگى تاڭدا 31 كابينەت جۇمىس ىستەيدى. قازىرگى تاڭدا بارلىق ەمدەۋ مەكەمەلەرىنە ەنگىزىلگەن اپپ پورتالى جۇيەلى جۇمىس ىستەپ تۇر. بۇل جۇيە ارقىلى ءاربىر ەمدەلۋشىنىڭ جاعدايى تولىققاندى تەكسەرىلىپ، ءتيىستى ەمىن الۋ ءۇشىن ەمدەۋ ورىندارىنا جىبەرىلەدى. شاردارا اۋدانىندا دا امبۋلاتوريالىق ەمحانالىق كومەك (اەك) ۇيىمداستىرىلىپ، دارىگەرگە الدىن الا جازىلىپ، ەلەكتروندىق جۇيەدە جۇمىس ىستەي باستادى. ەندىگى جەردە ەمدەلۋشىلەر ەلەكتروندى جۇيە ارقىلى كەزەككە جازىلىپ، ءوزى تاڭداعان ماماننان كەڭەس الادى.
2014 جىلدىڭ قاڭتارىنان باستاپ، اۋىلدىق ەلدىمەكەندەرگە اپتاسىنا 1 رەت ونكولوگ، تراۆماتولوگ، حيرۋرگ، دەرماتولوگ، نيەۆروپاتولوگ، پەدياتر، اكۋشەر-گينەكولوگ ماماندارى بارىپ، حالىققا مەديسينالىق كومەك كورسەتىپ وتىرادى.
ەلباسى اتاپ كورسەتكەندەي، حالىق دەنساۋلىعىن نىعايتۋ ماقساتىندا ايانباي ەڭبەك ەتۋ – دارىگەرلەردىڭ باستى مىندەتى. بۇل ورايدا، شاردارا اۋداندىق ەمحاناسى وبلىستىق 9 مەديسينالىق مەكەمەمەن ەكونوميكالىق كەلىسىمگە وتىردى. اتاپ ايتقاندا، وبلىستىق كلينيكالىق اۋرۋحانا، وبلىستىق بالالار اۋرۋحاناسى، وبلىستىق پەريناتالدىق ورتالىق، وبلىستىق وفتالمولوگيالىق اۋرۋحانا، وبلىستىق ەندوكرينولوگيالىق ديسپانسەر، وبلىستىق كارديولوگيالىق ورتالىق، وبلىستىق تەرى-مەرەز ديسپانسەرى، وبلىستىق كونسۋلتاتيۆتى-دياگنوستيكالىق ورتالىق جانە جۇكتى ايەلدەردى گەنەتيكالىق زەرتتەۋدەن وتكىزۋ ءۇشىن «ينۆيۆو» زەرتحاناسى. بۇل ەكونوميكالىق كەلىسىم نەگىزىندە اۋدان حالقى دارىگەردىڭ جولداماسى ارقىلى وسى اتالعان 9 مەكەمەدەن تەگىن دارىگەرلىك كەڭەس الادى. ۋلترادىبىستى زەرتتەۋدەن (ۋدز) ءوتىپ، كەڭەستى اقىسىز نەگىزدە الاتىن حالىق بۇل ىسكە ءدان ريزا.

دەرەككوز: http://adiletgazeti.kz/