Bilim júıesin jahandyq reforma kútip tur.
Búginde álemde birneshe mıllıon bala mektep qabyrǵasyn kórmeı ómir súrýde. Eger qazirgi bilim júıesin reformalamasa bastaýysh bilimmen tolyqtaı qamtý úrdisine tek 2042 jyly qol jetkizýge bolady eken. Al adam balasynyń tolyqtaı orta bilimdi ıgerýine tek 50 jyldan keıin ǵana múmkin bolady. Bul týraly IýNESKO bastamasymen jasalǵan dúnıejúzilik bilim monıtorıńi týraly baıandamada aıtylǵan.
Dúnıejúzilik bilim júıesin reformalaý týraly baıandamanyń avtorlary 2030 jylǵa deıingi Turaqty Damý kúntártibinde turǵan jahandyq maqsattarǵa bilimniń qandaı áseri baryn saralaǵan. Nátıjesinde jer betindegi barsha halyqtyń bilim júıesin reformalaý qajet degen qorytyndyǵa kelgen. «Bilim Planeta jáne adamdar úshin» dep atalatyn baıandamada bilim salasyndaǵy baǵdarlamalarda ekologıa máselelerine kóbirek oryn berilýi kerektigi de aıtylǵan.
«Bizge jahandyq damý úrdisindegi bilimniń ornyna qatysty kózqarasty túbegeıli ózgertý kerek. Óıtkeni ol jekelegen adamdardyń ál-aýqatyna da, planetanyń bolashaǵyna da úlken áser etedi» — dedi, IýNESKO-nyń Bas dırektory Irına Bokova, Parıjde ótken jıynda.
Irına Bokovanyń oıynsha, jalpy bilim júıesi az ulttardyń mádenıeti men tilin qorǵaýdy qamtamasyz etýi tıis. Baıandamada atap kórsetilgendeı, álemdegi oqýshylar men stýdentterdiń 40 paıyzy ózderi túsinbeıtin tilde bilim alady eken. Sondaı-aq jańa qujat arqyly álemdegi ekonomıkalyq talaptarǵa saı, ásirese qarqyndy avtomatızasıamen baılanysty joǵary dárejede daıyndalǵan mamandar máselesi de kóterildi. «Qazirgi qarqynmen 2020 jylǵa qaraı tıisti joǵary bilimi bar jumysshylardyń jetispeýshiligi 40 mıllıon adamǵa jetedi» — deıdi, baıandama avtorlary.
Sharafat Jylqybaeva