Adamnyń densaýlyǵyna zıan keltirip, tez qartaıtyn taǵamdar tizimi jasaldy.
Qant
Aǵzadaǵy qant mólsheriniń kóptigigi hımıalyq reaksıany toptastyrady. Stresstózimdilikti azaıtady, qartaıý úderisin ulǵaıtady. Eger sizdi únemi táttige tartyp turatyn bolsa, hrom, marganes, magnııi bar taǵamdar (daqyldar, asqabaq) jeńiz. Aǵzadaǵy bir mıneraldyń jetispeýiniń ózinen sizdiń táttige qumarlyǵyńyz artady. Qant ornyna odan da táttirek, zıany joq stevıany qoldanyp kórgen jón.
Kofe
Tez sergitetin hosh ıisti sýsyn kofe zıandy taǵamdar qatarynda. Ol teriniń qurǵaýyna alyp kelip, ájimniń erte shyǵýyna sebepker. Eger, odan bas tarta almasańyz, mólsherin azaıtýǵa tyrysyńyz, aǵzańyzdaǵy balans qalpyn buzyp almaý úshin kofeni ár ishkennen keıin 3 staqan sý iship otyrǵan durys.
Spırtti ishimdikter
Eń zıan azyqtyń aldyńǵy qatarynda alkogól tur. Ájim, teriniń qurǵaýy, bet terisiniń qaraıýy bári-bári ishimdikke degen qumarlyqtyń kesirinen. Aǵza alkogóldi ý retinde qabyldaıdy jáne odan tez qutylýǵa tyrysady. Spırtti ishmidikter densaýlyqqa keri áser bergenimen qoımaı, S, E syndy terini saqtap turatyn dárýmenderdi joıady.
Tuz
Aǵzaǵa tuz kerek, alaıda, kúnine 1,5 gramnan kóp paıdalanbaǵan durys. Tuzdy mólsherden tys paıdalaný sýdyń aǵzada qortylýyna keri áserin beredi. Sondyqtan da, kózdiń asty isinip, qapshyq tárizdi bolyp qalady. Onyń ornyna basqa dámdeýishterdi paıdalanyp, salatty lımon syǵyndysymen de ázirleýge bolady.
Grılde ázirlengen taǵam
London ǵalymdarynyń aıtýynsha, grıl taǵam teriniń tez qartaıýyna alyp keledi. Grılde daıyndadǵan taǵamda zıandy molekýlalar paıda bolady. Onyń zıany dál qýyrylyp jatqandaǵyndaı bolady eken. Sondyqtan, eger organızmge zıan bolmasyn deseńiz, rasıonda buqtyrylǵan, qaınatylǵan taǵamdar bolǵany durys. Olardyń densaýlyqqa paıdasy mol.
