بيىل تورتكۇل دۇنيەگە اتى ءماشھۇر قازىنالى ماڭعىستاۋ تۇبەگىندەگى جەتىباي مۇناي كەن ورنىنىڭ اشىلعانىنا 55 جىل، «جەتىبايمۇنايگاز» ءوندىرۋ باسقارماسىنىڭ قۇرىلعانىنا 50 جىل تولىپ وتىر. وسىناۋ قوس مەرەكە قارساڭىندا بۇل كەن ورنىنىڭ وتكەن تاريحىنا كوز جۇگىرتىپ، ارداگەر ازاماتتاردىڭ ەسىمدەرىن ەل جادىندا تاعى ءبىر مارتە جاڭعىرتىپ، اتاپ وتكەندى ءجون سانادىق.
قازىنالى وڭىرگە مۇناي بارلاۋشىلارىنىڭ تابانى تۇڭعىش رەت 1958 جىلى ءتيدى. وعان دەيىنگى قىزان مەن تۇبىجىكتەگى مۇناي كوزىن ىزدەستىرۋ جۇمىستارى ءۇمىتتى اقتاماعان سوڭ «ماڭعىستاۋمۇنايگازبارلاۋ» («ممگب»-«منگر») ترەسىنىڭ دۇيسەن ۇسەنوۆ باستاعان بۇرعىلاۋ بريگاداسى مەن سەيسميكالىق بارلاۋ بريگادالارى وڭتۇستىك ماڭعىستاۋعا – جەتىباي جەرىنە قونىس اۋداردى. جەتىباي مۇناي بارلاۋ ەكسپەديسياسىنىڭ باسشىلىق قۇرامىندا ر.ساعىندىقوۆ، ەسەپتەۋ-جوسپارلاۋ، جابدىقتاۋ جاعىندا ح.بەيسەۋوۆ، ا.اياعانوۆ، س.قانالييەۆ، ل.ەڭسەگەنوۆ، ب.باشەنوۆ، ا.بولەكبايەۆا، ن.نۇرجانوۆ، م.جولبولديندەر جۇمىس جاسادى. 
مۇناي بارلاۋ جۇمىسىن قارجىلاندىرۋمەن جاڭبىرباي لۇقپانوۆ اينالىستى. ەكسپەديسيانىڭ باستاۋىش پارتيا كوميتەتىنىڭ ءتوراعاسى مۇستاش قۇسايىنوۆ، كاسىپوداق كوميتەتىنىڭ ءتوراعاسى مانتىق تولەۋعالييەۆ، زاڭگەرى شامسۋتدينوۆ بولدى.
جەتىباي كەن الاڭىنداعى ەڭ ءبىرىنشى تەرەڭ بۇرعى جەر قويناۋىنا 1959 جىلدىڭ 24 قاڭتارىندا جىبەرىلگەن بولاتىن. ءبىراق ءبىرجارىم جىل بويى ۇلكەن ەڭبەكپەن قازىلعان ۇڭعى 1960 جىلدىڭ 20 شىلدەسىندە 2658 مەتر تەرەڭدىكتە بۇرعىلاۋ قۇبىرى زابويدا ۇستالىپ قالىپ، اپاتقا ۇشىراعان سوڭ قازۋ جۇمىستارى توقتاتىلدى. بۇل جۇمىستىڭ اسا اۋىر بولعانى سونشا، اۋەلى يۋ.كۋزنەسوۆ، ج.مۇقاتوۆ، ك.تارابريندەر باسشىلىق ەتەتىن بريگادا بۇرعىلاپ باستاعان ۇڭعىنى قازۋ كەزىندە 8 بۇرعىلاۋ شەبەرى اۋىستى. دەگەنمەن، جۇمىس ناتيجەسىز بولعان جوق. ۇڭعىنىڭ تەرەڭدىگى 2500 مەتردەن اسقان كەزدە ورتالىق يۋرا شوگىندىسىنەن كەرنگە سىڭگەن مۇناي بەلگىسى الىندى.
ەكىنشى №2 ۇڭعىنى سالىق رىسقالييەۆ باستاعان بريگادا 1959 جىلدىڭ 5 تامىزىندا قازىپ باستادى. بۇل ۇڭعىنى بۇرعىلاۋ جۇمىستارى دا وڭاي بولعان جوق. بۇرعىشىلاردىڭ ەرەن ەڭبەگىنىڭ ارقاسىندا 1960 جىلدىڭ اقپانىندا 1700 مەتر تەرەڭدىكتەن تاعى دا مۇناي سىڭگەن كەرن انىقتالدى. بۇل كەرن تۇگەلگە جۋىق مۇناي بولىپ شىقتى. 1960 جىلى قازان ايىندا وسى ۇستالىپ قالعان بۇرعىلاۋ قۇبىرى وندىرىستىك قۇبىردىڭ ورنىنا شەگەندەلىپ، 1905-1909 مەتر تەرەڭدىكتەن تاۋلىگىنە 1،6 تەكشە مەتردەي تازا مۇناي الىندى. بۇل وتە جوعارى ساپاعا يە ماڭعىستاۋدىڭ تۇڭعىش مۇنايى ەدى. ءبىراق ول ۇلكەن وندىرىستىك مۇناي بولماعاندىقتان 1960 جىلدىڭ 8 مامىرىندا جەتىباي جەرىنىڭ قويناۋىنا ءۇشىنشى تەرەڭ بۇرعى جىبەرىلدى. بۇرعىلاۋ شەبەرى نيكولاي پەتروۆتىڭ بريگاداسى قازعان بۇل №6 ۇڭعى دا 2608 مەترگە جەتكەن كەزدە اپاتقا ۇشىرادى. 1961 جىلدىڭ 21 ماۋسىمىندا قاشاۋدى اۋىستىرىپ، بۇرعىلاۋ قۇبىرىن ۇڭعىعا جىبەرۋ كەزىندە 2420 مەتر تەرەڭدىكتە قۇبىر تاعى دا ۇستالىپ قالدى. «اپاتقا كىنالى» دەپ تانىلعان ن.پەتروۆ قىزمەتىنەن بوساتىلىپ، ەڭبەك دەمالىسىنا جىبەرىلدى. رازۆەدكا باستىعى د.ۇسەنوۆ پەن اعا ينجەنەرى ح.الداقوۆتىڭ ورنىنا تۇبىجىكتەگى گەولوگيالىق بارلاۋ-بۇرعىلاۋ الاڭىنىڭ باستىعى حاسان تاجييەۆ پەن اعا ينجەنەر قۋان قازييەۆ تاعايىندالدى.
اقىرى ماڭعىستاۋ مۇنايىنىڭ اشىلعان كۇنىن تاريحتا التىن ارىپتەرمەن ايشىقتاپ قالدىرعان 1961 جىلدىڭ 5 شىلدەسى دە كەلىپ جەتتى. ناق سول كۇنى تۇنگى ساعات 2-دەن 40 مينۋت وتكەندە بۇرعىلاۋ شەبەرى بيسەنعالي باجىكوۆتىڭ ۆاحتاسىندا ح.تاجييەۆ، ق.قازييەۆ، ۆ.تيەۆياشيەۆتار باسشىلىق ەتەتىن جەتىباي مۇناي بارلاۋ الاڭىنداعى №6 ۇڭعىدان 2383-2389 مەتر تەرەڭدىك ارالىعىنان قۋاتتى مۇناي بۇرقاعى اتىلدى. ماڭعىستاۋ مۇنايىنىڭ باستاۋ-بۇلاعى وسى كۇن بولدى.
جەر قىرتىسىنىڭ تەرەڭ يۋرا قاباتىنان ۇلكەن قىسىممەن اسپانعا اتقىلاعان مۇناي بۇرقاعىنىڭ كۇشتى بولعانى سونشالىق، بيىكتىگى 53 مەترلىك بۇرعىلاۋ مۇناراسىنىڭ كرانى كورىنبەي قالدى. فونتان ءۇش كۇن بويى اتقىلاپ، 3 مىڭ توننا مۇناي شىعاردى. مۇنشالىقتى قۋاتتى مۇناي بۇرقاعىن اۋىزدىقتاۋ بۇرعىشىلارعا وڭايعا تۇسكەن جوق. ءۇش كۇن بويى ارپالىسىپ، ۇڭعىدان اتىلعان قۋاتتى مۇناي بۇرقاعىن اۋىزدىقتاعان قاھارمان بۇرعىشىلاردىڭ قاتارىندا بيسەنعالي باجىكوۆ، سابىرباي شونتىبايەۆ، كەمەلحان بەرىكبوسىنوۆ، ءبىدان قالييەۆ، وڭعار قابجانوۆ، قايىپ ازانبايەۆ، شاكىرت ساحانوۆ، قالاباي قىستاۋبايەۆ، نايزابەك تولتىربايەۆ، كەسىكباي ناۋانوۆ، تولەبەك ومىربايەۆ، ايماعانبەت الييەۆ، كەسىكباي وتەگەنوۆ، سەرگەي ليەۆيسكيي، وڭاي بۇقابايەۆ، ميحايل جۋكوۆسكيي، نۇرماحان قاناتبايەۆ، جوسالى قىستاۋبايەۆ، ءىزتۇرعان سۇيىندىكوۆ، اتاباي تورەمۇراتوۆ، ەرمۇحان تاۋجانوۆ، ءدارىش توقجانوۆا، تۇرمۇحانبەت كەنەبايەۆ، قوجاحمەت قالدىبايەۆ، يتكۇشىك بايجانوۆ، رۇستەم جۇزبايەۆ، مۇحتار ەرالييەۆ، پەتر تريفونوۆيچ شامراي، قانتورە قۋانىشبەكوۆ، لەونيداس كەرۋليس، ساناتباي ماساتوۆ، سايلاۋباي سماعۇلوۆ، جاكۋ الييەۆ، سابىر بيسەنوۆ، تولەسىن ومىربايەۆ، مىرزابەك وڭعالييەۆ، اتىراۋباي اياعانوۆ، ا.نۇرعالييەۆ، بايجانوۆ، بوپىلوۆ، ت.ب. بولدى. ۇڭعىدان اتىلعان مۇنايدىڭ تاۋلىكتىك ءونىمى 400 تونناعا دەيىن جەتتى.
ءسويتىپ، بۇل قۋانىشتى حابار دۇنيە ءجۇزىن ءدۇر سىلكىندىرىپ، قيىردا جاتقان ماڭعىستاۋ تۇبەگىندە مۇناي قورىنىڭ اشىلعانىن جانە ونى يگەرۋ كەزەڭى باستالعانىن بۇكىل الەمگە پاش ەتتى. ەل قۇلاعىن ەلەڭ ەتكىزگەن ەرەكشە وقيعا جونىندە كەڭەستەر وداعىنداعى بۇكىل راديولار مەن تەلەارنالار ءسۇيىنشى سۇراپ، رەسپۋبليكالىق، وداقتىق باسىلىمدار عانا ەمەس، شەتەلدىك بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارى دا جارىسا جازىپ جاتتى. بۇل كۇن بۇدان بىلاي بۇرعىشىلار كۇنى بولىپ بەلگىلەندى. وسىناۋ ۇلى وقيعا ماڭعىستاۋ ولكەسى ءومىربايانىنىڭ جاڭا، جارقىن بەتتەرىنىڭ اشىلعانىنىڭ بەلگىسى بولدى. وسىدان كەيىن ايماقتىڭ ونەركاسىبىن كەڭ كولەمدە يگەرۋ باستالدى.
ماڭعىستاۋ مۇناي ەپوپەياسىنىڭ باستاۋ-بۇلاعى بولعان جەتىباي مۇناي-گاز كوندەنسات كەن ورنى اشىلعان سوڭ 1965 جىلدىڭ 13 اقپانىندا كسرو مەملەكەتتىك قور كوميتەتى جەتىباي كەن ورنىنداعى مۇناي قورىن رەسمي تۇردە بەكىتتى. ول بويىنشا كەن ورنىنىڭ گەولوگيالىق قورى 375 ميلليون 653 مىڭ توننا دەپ ەسەپتەلدى.
قازاق كسر مينيسترلەر كەڭەسىنىڭ 1966 جىلعى 11 مامىرداعى №750-ر قاۋلىسىنا وراي شىعارىلعان «قازاقستانمۇناي» بىرلەستىگىنىڭ 1966 جىلعى 27 مامىر كۇنگى №183/پ بۇيرىعىمەن «جەتىباينەفت» مۇناي كاسىپشىلىگى باسقارماسى قۇرىلدى. باسقارما باستىعى ساعيدوللا نۇرجانوۆ، باس ينجەنەرى سۋسىن قالجانوۆ، باس گەولوگى بەكەن الييەۆ بولدى. سول جىلدىڭ 30 جەلتوقسانىندا جەتىباي كەن ورنىنداعى ءۇش ۇڭعى مۇناي ءوندىرۋدى باستادى دا، كەنىش ونەركاسىپتىك پايدالانۋعا بەرىلدى. 1967 جىلى 1 قاڭتاردا جەتىباي كەن ورنىندا ەڭ ءبىرىنشى بولىپ سالىنعان 14 ۇڭعىدان تۇراتىن №8 توپتىق قوندىرعى تۇگەل پايدالانۋعا بەرىلدى. بۇل توپتىق قوندىرعىنىڭ جۇمىسىن ەمبىدەن كەلگەن كانىگى مۇنايشى حايروللا ارەن ۇلى يحسانعالييەۆ باسقاردى.
جەتىبايدىڭ مۇنايىن تۇڭعىش وندىرۋگە تىكەلەي اتسالىسقانداردىڭ قاتارىندا وپەراتورلار قاپىش قالييەۆ، ۇزاقباي عابدولوۆ، قوجاعالي ءتاجىعۇلوۆ، سارباس تالاسبايەۆ، ماريا تيۋرينا، ۆلاديمير پىلان، ليۋسيا پىلان، مەحانيك كارىم وتەبايەۆ، ەلەكترلى گازبەن ءپىسىرۋشى ن.باتايەۆ، تەمىر ءپىسىرۋشى ۆالەريي گورباتوۆ، سلەسار ب.كوزلوۆ، شەبەر ءسالىم مەڭدىعازييەۆ، ت.ب. بولدى. وسى جىلى كەن الاڭىنان 139 مىڭ توننا مۇناي ءوندىرىلىپ، مەملەكەتكە تاپسىرىلدى.
جەتىباي مۇنايىنىڭ ءوندىرىسىن ۇيىمداستىرۋعا اتسالىسقان العاشقى بۋىن وكىلدەرى: باس ەنەرگەتيك ايمۇحان تاۋجانوۆ، باس مەحانيك گەنناديي يۆانوۆيچ پونوماريەۆ، كەن ورنىن يگەرۋ شەبەرى قادي وتەگەنوۆ، اۋىسىم شەبەرى ىزعاراتالاسبايەۆ، ۇڭعىلاردى يگەرۋ سەحىنىڭ شەبەرى سارادين راقىمبەردييەۆ، اۋەلى شەبەر، ارتىنان بولىمشە باستىعى، كەيىن ۇلكەن قوعام قايراتكەرىنە اينالعان سايىن ءنادىر ۇلى شاپاعاتوۆ، بولىمشە باستىعى باقىتجان قازييەۆ، ورتالىق ينجەنەرلىك-تەحنولوگيالىق قىزمەتتىڭ باستىعى الەكساندر زاحاروۆيچ يۋرچەنكو، وسى قىزمەتتىڭ اعا ينجەنەرى پەتر سەرگەيەۆيچ چەسناكوۆ، گەولوگ جاقسىلىق ۇزاقبايەۆ، ۇڭعىلاردى يگەرۋ سەحىنىڭ باستىعى فەدور گريگوريەۆيچ ناگوۆيسين، وسى سەحتىڭ اعا مەحانيگى امانتورە سارمىسوۆ، قۇرىلىس ينجەنەرى فاتيما باتىقوۆا، قۇرىلىس شەبەرى قۋانتقان ءساتىموۆ، وپەراتور، شەبەر، وندىرىستىك-تەحنيكالىق ءبولىمنىڭ اعا ينجەنەرلەرى مۇراتباي جاقسىعاتوۆ، مايلاش ەسبەرگەنوۆ، ۇڭعىلاردى يگەرۋ سەحىنىڭ گەولوگى امانگەلدى تاستىعارايەۆ، گەولوگ قۋانىش سيسەنبايەۆ، ۇڭعىلاردى يگەرۋ سەحىنىڭ شەبەرى بورانباي اليمۇحانبەتوۆ، شەبەرلەر ءساتجان (شاندىباي) وتەسىنوۆ، بوگەمباي قوجىقوۆ، امانگەلدى ءوربىسىنوۆ، كيم اقجىگىت ۇلى كورپەشوۆ، وپەراتورلار ءباتىش وتكىلبايەۆا، ج.قاراقوناقوۆ، ت.ب. ەدى.
1969 جىلى جەتىباي كەن ورنىنان وندىرىلگەن مۇنايدىڭ كولەمى 1 ميلليون، ال 1970 جىلى 1 ميلليون 500 مىڭ تونناعا جەتتى. وسى جىلى «جەتىباينەفت» مۇناي كاسىپشىلىگى باسقارماسىنىڭ اتاۋى جەتىباي مۇناي-گاز ءوندىرۋ باسقارماسى بولىپ وزگەرتىلدى. باسقارما باستىعى بولىپ كەڭەس دۇيسەنعالي ۇلى جولامانوۆ تاعايىندالدى.
1971 جىلى جەتىباي كەن ورنىنان 5 ميلليون توننا مۇناي ءوندىرىلدى. 1972 جىلى جەتىباي مۇناي-گاز ءوندىرۋ باسقارماسىندا تاۋلىگىنە 10 مىڭ توننا مۇناي ءوندىرۋ اسۋى الىندى.
سول جىلدارى جەتىبايدا ەڭبەك جولىن باستاپ، كەيىن قازاقستان مۇناي سالاسىنىڭ دامۋىنا ۇلكەن ۇلەس قوسقان مايتالمان مامانداردىڭ قاتارىندا نۇرلان بالعىمبايەۆ، ءلاززات قيىنوۆ، تولەگەن حاسانوۆ، ۇزاقباي قۇتجانوۆ، سيسەنعالي وتەعالييەۆ، ساعيدوللا بيجانوۆ، باقتىگەرەي سەرىكبايەۆ، جەڭىس جالعاسوۆ، تىلەكتەس ىزتىلەۋوۆ، تاڭباي الپىسبايەۆ، قۋانباي جارىلعاسوۆ، ءسالىمجان ابىشيەۆ، ت.ب. بولدى. كەيىن، 1980ء-شى جىلدارى وندىرىسكە تيمۋر مۇستاحي ۇلى بيماعامبەتوۆ، اليك سەرىك ۇلى ايداربايەۆ، جەتىباي قۋاناي ۇلى تولەعوجايەۆ، ابات اقمۇقان ۇلى نۇرسەيىتوۆ سياقتى جاس مامانداردىڭ جاڭا تولقىنى كەلدى. بۇلاردىڭ ءبارى دە كەيىن قازاقستان مۇناي ونەركاسىبىنىڭ ءىرى باسشىلارى بولدى.
1982 جىلى جەتىباي كەن ورنىنان كاسىپورىن قۇرىلعاننان بەرگى ۋاقىت ىشىندە 40 ميلليونىنشى توننا، ال1988 جىلى 50 ميلليونىنشى توننا مۇناي ءوندىرىلدى.
1990-جىلدارى جەتىباي مۇناي-گاز وندىرىسىنە جەرگىلىكتى كادرلاردىڭ ءۇشىنشى جاڭا تولقىنى كەلىپ قوسىلدى. ولاردىڭ ىشىندە ءبىرقاتارى ءبۇگىندە ءوندىرىس باسشىلارى دەڭگەيىنە دەيىن كوتەرىلگەن ت.كوشكىنبايەۆ، ج.تەگىسبايەۆ، ن.يساباي، س.تاستىعارايەۆ، ق.جاقسىعاتوۆ، ب.جاڭاباي، ا.ءجۇزبايەۆ، س.تەمىرحانوۆ، ت.ب. بار.
«جەتىباينەفت» مۇناي كاسىپشىلىگى باسقارماسىنىڭ العاشقى باستىعى ساعيدوللا نۇرجانوۆتان باستاپ بۇل باسقارماعا ءار جىلدارى الەكساندر دەرگاچيەۆ، كەڭەس جولامانوۆ، مۇرات سالاماتوۆ، دميتريي گوريۋنوۆ، انەس بۇركىتبايەۆ، تابىن ورجانوۆ، ماقسات بورامبايەۆ، جاقسىلىق جانعازييەۆ، وسپان ەڭسەگەنوۆ، ماكسيم سابۋعالييەۆ، حوجالەپەس ەلەۋسىنوۆ، اباي كۋۆانوۆ، باقىت يمانبايەۆ، ساعيدوللا بيجانوۆ، بولات سەيىتماعانبەتوۆ، ت.ب. باسشىلىق ەتتى. باسقارمانىڭ قازىرگى باستىعى – جولداسبەك ەشمانوۆ. بۇل ازاماتتاردىڭ ىشىندە ءوزىنىڭ ايرىقشا قاسيەتتەرىمەن دارالانعان باقىت التاي ۇلى يمانبايەۆ بۇگىندە «ماڭعىستاۋمۇنايگاز» اكسيونەرلىك قوعامىنىڭ باس ديرەكتورى بولىپ، الىپ كاسىپورىندى باسقارىپ وتىر.
ەڭبەك مايدانىندا ەرەكشە كوزگە تۇسكەن حايروللا يحسانعالييەۆ، رايسا مولدابايەۆا، بورانباي اليمۇحانبەتوۆ، بايازي قارامۇرزييەۆ، جايمان تاسپايەۆ، بالياش ەلبايەۆا، پاۆەل اۆگاروۆيچ دزاگويەۆ، تاڭباي الپىسبايەۆ، يوسيف ەرموليسكيي، تولەعۇس قۇلشابايەۆ، سەنبىعالي ماتايەۆ، امانقوس تايپاقوۆ، ىبىراي قۇتتىبايەۆ، قوناقباي كۇزەكەنوۆ، مۇرات جۇمايەۆ، جارىلعاس نۇرعالييەۆ، بەردەكەن ەشين، تاتيانا تكاچەنكو، قالىمباي وتەبايەۆ، شولپان جۇبانيازوۆا، جۇماحان الاگوزوۆ سياقتى ەڭبەك وزاتتارى كاسىپورىننىڭ داڭقىن شىعارىپ، اتاعىن اسپانداتتى.
جەتىباي مۇنايىن يگەرۋدە ۇزاق جىلدار بويى ەڭبەك ەتىپ، تەر توككەن مۇنايشىلاردىڭ قاتارىندا كەيبىرى ءومىرىنىڭ سوڭىنا دەيىن، كوپشىلىگى قۇرمەتتى ەڭبەك دەمالىسىنا شىققانعا دەيىن جۇمىس جاساعان ءوندىرىس باسشىلارى ج.س.ۇزاقبايەۆ، م.جاقسىعاتوۆ، ۇ.ن.قۇتجانوۆ، وپەراتورلار و.بالمۇرزييەۆ، ج.بايجاۋىنوۆا، س.نۇرحاسانوۆا، ت.مەكەنوۆا، ءۇ.ءۇلمامبەتوۆا، ق.سارقۇلوۆ، ت.بوتاعارايەۆ، وتپەن ءپىسىرۋشى م.ب.داۋلەتوۆ، ەلەكتريك ا.تاناۋوۆ، ب.وتكەلبايەۆا، ا.د.زاحاروۆتاردىڭ اتتارى اتالادى. ولاردىڭ سوڭىن الا 1970-جىلدارى وندىرىسكە كەلگەن وپەراتورلار س.قۋانتقانوۆ، ق.وماروۆا، ن.ك.بۋلاتوۆا، ت.ب. كەن ورنىنىڭ يگەرىلۋىنە ۇلكەن ۇلەس قوستى.
بۇگىنگى تاڭدا جەتىباي مۇناي-گاز ءوندىرۋ باسقارماسىندا 2200-دەي ادام جۇمىس ىستەيدى. بىرلىگى جاراسقان تاتۋ ۇجىم، بىلىكتى ماماندار مەن ءوز ءىسىنىڭ شەبەرلەرى، كاسىبي قىزمەتكەرلەر ەڭبەك ەتەتىن باسقارما ۇجىمى مۇناي ءوندىرۋ كولەمىن جىلدان-جىلعا ارتتىرىپ كەلەدى.
– رەتى كەلگەندە ايتا كەتۋ كەرەك، وسىنداي داڭقتى كەن ورىندارى بار «ماڭعىستاۋمۇنايگاز» اكسيونەرلىك قوعامى وسى ولكەنىڭ دامۋى مەن كەمەل كەلەشەگى ءۇشىن قولىنان كەلگەنىن ايانىپ قالعان ەمەس. كومپانيا ەلباسىمىزدىڭ جۇرگىزىپ وتىرعان سارا ساياساتى ماڭعىستاۋ وبلىسىندا جۇيەلى تۇردە جۇزەگە اسۋىنا بارىنشا قولداۋ كورسەتىپ كەلەدى. وتكەن 2015 جىلى بۇل باعىتتا قىرۋار يگىلىكتى ىستەر تىندىرىلدى، – دەدى بىزبەن اڭگىمە بارىسىندا «ماڭعىستاۋمۇنايگاز» اق باس ديرەكتورى باقىت يمانبايەۆ. – اتاپ ايتقاندا، ماڭعىستاۋ وبلىسىنا جانە اقتاۋ قالاسىنا الەۋمەتتىك قولداۋ كورسەتۋ ءۇشىن 300 ملن تەڭگە قارجىلاي بولىنسە، ونىڭ ىشىندە وبلىس بويىنشا ماڭىزدى جوبا – «ماڭعىستاۋدىڭ دامۋىنا ۇلەس: تىكەلەي شەتەلدىك ينۆەستيسيالاردى قارقىنداتۋ جانە ەسەپ بەرۋ ارقىلى قول جەتكىزۋدى جاقسارتۋ» الەۋمەتتىك جوباسىنا 172 ملن تەڭگە ءبولىندى. جالپى، سوڭعى بەس جىلدا «ماڭعىستاۋمۇنايگاز» اكسيونەرلىك قوعامى تاراپىنان ءوڭىردىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋىنا 8 ملرد 245 ملن تەڭگەدەن استام قارجى بولىنگەنىن اتاپ ايتۋىمىز كەرەك.
كومپانيا قاراجاتىنىڭ ەسەبىنەن وڭىردە قانشاما مەكتەپتەر مەن سپورت الاڭدارى، مادەني-الەۋمەتتىك نىساندار، جاڭا جولدار سالىندى، تاريحي ەسكەرتكىشتەردى جوندەۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلدى.
اكسيونەرلىك قوعام وبلىستىڭ ەلدى مەكەندەرىن قولداۋ ماقساتىندا دەمەۋشىلىك كورسەتۋ جۇمىستارىن جىل سايىن جالعاستىرىپ كەلەدى. اتاپ ايتقاندا، ماڭعىستاۋ جانە قاراقيا اۋداندارىنا وتكەن جىلى 78 ملن تەڭگە قارجىلاي كومەك كورسەتىلدى.
الەۋمەتتىك جاۋاپكەرشىلىك كومپانيانىڭ دامۋىنداعى ماڭىزدى ستراتەگيالىق باعىتتاردىڭ ءبىرى بولىپ تابىلادى. بۇل رەتتە ءبىز 2015 جىلى قازاقستاندىق تاۋارلاردى، جۇمىستاردى جانە قىزمەتتەردى ساتىپ الۋدى تيىسىنشە 35، 70 جانە 90 پايىز كولەمىندە قامتىدىق.
كاسىپورىن ءارقاشاندا جەرگىلىكتى تاۋار ءوندىرۋشىلەردىڭ ونىمدەرى مەن قىزمەتىن دامىتۋعا قولداۋ تانىتىپ وتىرادى. وسى ماقساتتا وتكەن جىلى جەرگىلىكتى اۋىل شارۋاشىلىق وندىرۋشىلەرىمەن 547 ملن تەڭگە سوماسىنداعى مەموراندۋمعا قول قويدىق. وسىلايشا كومپانيا جۇمىسشىلارى تۇتىناتىن ەت جانە ءسۇت ونىمدەرى تەك قانا ماڭعىستاۋلىق فەرمەرلەردەن ساتىپ الىنىپ كەلەدى.
«ماڭعىستاۋمۇنايگاز» اكسيونەرلىك قوعامىنىڭ باسشىلىعى ولكەدەگى تۋريزم مەن سپورتتىڭ دامۋىنا دا زور ۇلەس قوسىپ كەلەدى. كومپانيا «ماڭعىستاۋ وبلىسىنىڭ بوكس فەدەراسياسى» قوعامدىق بىرلەستىگىنە جارىستاردى وتكىزۋ جانە جاس سپورتشىلاردىڭ ءارتۇرلى رەسپۋبليكالىق جارىستارعا قاتىسۋى ءۇشىن 60 ملن تەڭگە قارجى ءبولدى.
ءبىلىمدى مامان، بىلىكتى كادر، جالپى، ادام رەسۋرسى – كومپانيانىڭ باستى بايلىعى بولىپ تابىلادى. كاسىپورىن باسشىلىعى بۇل گۋمانيستىك باعىتىنان ەشقاشاندا اينىعان ەمەس. سول سەبەپتى 2015 جىلعا جۇمىسشى-قىزمەتكەرلەردىڭ بالالارىن وقىتۋ ءۇشىن 53 ملن 500 مىڭ تەڭگە قاراجات ءبولىندى. سونىمەن بىرگە جۇمىسشى-قىزمەتكەرلەردىڭ دە مىندەتتى وقۋىن، مامانداردىڭ بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋىن، قحر-مەن ءوزارا تاجىريبە الماسۋ سياقتى وقۋلارىن دا ءجىتى قاداعالاپ، ارنايى قارجىلاندىرىپ كەلەدى.
ۇجىمدىق كەلىسىمشارت بويىنشا 2015 جىلى «ماڭعىستاۋمۇنايگاز» اق-نىڭ جۇمىسشى-قىزمەتكەرلەرىنە 243 ملن تەڭگە كولەمىندە ماتەريالدىق كومەك بەرىلسە، سونىڭ 67 ملن تەڭگەسى زەينەتكەرلىكتەگى قىزمەتكەرلەرگە جاردەم رەتىندە جۇمسالدى. ۇلى جەڭىستىڭ 70 جىلدىعى قارساڭىندا كوپتەگەن ارداگەرلەردىڭ ۇيلەرىنە كۇردەلى جوندەۋلەر جاسالدى. قوعام جۇمىسشىلارىنىڭ وتباسىندا ءسابيءلى بولعاندارىنا، ءتورت جانە ودان دا كوپ بالالى وتباسىلارعا، مۇگەدەك بالا تاربيەلەپ وتىرعان جۇمىسشى-قىزمەتكەرلەرگە، وتباسىندا جاقىن تۋىسى قايتىس بولعاندارعا بەرىلەتىن قارجىلاي كومەكتەرى بار. جاز مەزگىلىندە جۇمىسشى-قىزمەتكەرلەرىمىزدىڭ وتباسىنداعى 1700-دەن استام بالا قازاقستان مەن رەسەيدىڭ جازعى ساۋىقتىرۋ دەمالىس ورىندارىندا دەمالىپ كەلدى. سونىمەن قاتار كومپانيادا جالاقى مەن توقساندىق سىياقىلاردىڭ تومەندەۋى، قىزمەتكەرلەردىڭ قىسقارتىلۋى بولعان جوق. كۇردەلى كەزەڭدەگى داعدارىس قيىندىقتارىنا قاراماستان، ءبىز ۇجىمدىق شارت بويىنشا موينىمىزعا العان بارلىق مىندەتتەمەلەردى ورىنداپ كەلەمىز.
قازىرگى تاڭدا قۇرامىندا ءىرىلى-ۇساقتى 14 كەنىشى بار جەتىباي كەن ورنىنىڭ اۋەل باستاعى يگەرىلەتىن مۇناي قورى 166 413 مىڭ توننا بولسا، كۇنى بۇگىنگە دەيىن سونىڭ 90 900 مىڭ تونناسى يگەرىلدى. بۇل – 2016 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنداعى مالىمەت. دەمەك، ءالى دە قارا جەردىڭ قويناۋىندا 75 513 مىڭ توننا «قارا التىن» قورى بار دەگەن ءسوز.
ۇستىمىزدەگى جىلدىڭ العاشقى جارتىجىلدىعىنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا وندىرىلۋگە ءتيىستى 1 073 285 توننانىڭ ورنىنا 1 089 463 توننا مۇناي ءوندىرىلىپ، مەجەلەنگەن جوسپار ارتىعىمەن ورىندالدى. مەملەكەتكە 1 085 729 توننا مۇناي تاپسىرىلدى. بۇل كورسەتكىش جوسپارلانعان 1 068 557 توننادان 17 172 تونناعا ارتىق.
قول جەتكەن وسىناۋ جەتىستىكتەر مەن تولاعاي تابىستار – مۇنايشىلاردىڭ تاۋەلسىز قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ 25 جىلدىق مەرەيلى مەرەكەسى مەن «جەتىبايمۇنايگاز» وندىرىستىك بىرلەستىگىنىڭ جارتى عاسىرلىق تورقالى تويىنا لايىقتى تارتۋلارمەن كەلىپ وتىرعانىنىڭ ايقىن ايعاعى. الداعى ۋاقىتتا دا بۇل ۇيىمشىل ۇجىمنىڭ وسىنداي اسقارالى اسۋلاردى باعىندىرىپ، بيىك بەلەستەردەن كورىنە بەرەرىنە كۇمان جوق.
ءسوزىنىڭ سوڭىندا باقىت التاي ۇلى بارشا مۇنايشىلار قاۋىمىن وسىناۋ قوس مەرەكەمەن قۇتتىقتاپ، دەندەرىنە ساۋلىق، وتباسىلارىنا اماندىق، ەڭبەكتەرىنە جەمىس تىلەدى.
ءبىز دە كومپانيا باسشىسىنا قۋانىشتارىڭىز قۇتتى بولسىن دەي وتىرىپ، ءاردايىم جاسامپاز ەڭبەكتىڭ جارقىن ۇلگىسىن كورسەتىپ، تاۋەلسىز قازاق ەلىءنىڭ تۋى بيىك، تۇعىرى مىقتى بولىپ، قارىشتاپ دامۋى ءۇشىن قاجىرلى ۇلەستەرىڭىزدى قوسا بەرىڭىزدەر دەمەكپىز.
رىمتاي ساعىنبەكوۆا