قالىڭ جۇرتى 11 جىل بۇرىن وپات بولعان التىنبەك سارسەنبايۇلىن ەسكە الدى

/uploads/thumbnail/20170709205925248_small.jpg

بۇگىن بەلگىلى وپپوزيسيالىق ساياساتكەر، 32 جاسىندا-اق قازاقستاننىڭ اقپارات ءمينيسترى قىزمەتىنە كەلگەن، اشىق ويلى، جاڭاشىل تۇلعا التىنبەك سارسەنباي ۇلىنىڭ قاستاندىقپەن قازا تاپقانىنا 11 جىل تولدى.

وسىعان وراي، تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ شوقتىعى بيىك ساياساتكەرى، ساياسي قۇربان التىنبەك سارسەنبايۇلىن ارىپتەس دوستارى، تۋىستارى جانە ۇلگى تۇتار شاكىرت جاستار ەسكە الدى. ەسكە الۋ تاڭەرتەڭ ەرتە قايراتكەردىڭ جەرلەنگەن كەڭساي زيراتىنا بارىپ قۇران وقۋدان باستالدى. ءقابىر باسىنا مەملەكەت جانە قوعام قايراتكەرى تولەگەن جۇكەيەۆ پەن وراز جاندوسوۆ،  جاس الاش گازەتىنىڭ باس رەداكتورى رىسبەك سارسەنباي ۇلى، ساياساتتانۋشى ايدوس سارىم، جۋرناليست ەرمۇرات باپي سىندى ەل تانىعان ازاماتتار باردى.

ءقابىر باسىندا التىنبەك سارسەنباي ۇلىنىڭ اعاسى رىسبەك سارسەنباي ۇلى «بۇل كۇن قازاق حالقى جاقسى ءومىر سۇرسە دەپ ارمانداعان التىنبەككە العىس ايتاتىن، وعان قاستاندىق جاساعاندارعا قارعىس ايتاتىن كۇن»، - دەدى.

الماتىداعى استانا قوناقۇيىندە جالعاسقان ەسكە الۋعا ارنالعان باسپا ءسوز كونفەرەنسياسىنا قازاقستاننىڭ حالىق جازۋشىسى قابدەش ءجۇمادىلوۆ، قوعام قايراتكەرى ەۆگەنيي جوۆتيس، ەلدەگى ءسوز بوستاندىعىن باقىلايتىن «ءادىل ءسوز» قورىنىڭ جەتەكشىسى تامارا كالييەۆالار بايانداما جاسادى. باياندامادا ءسوز بوستاندىعى مەن اقپاراتتىق ەركىندىك، ساياسي تاۋەلسىزدىك ءسوز بولدى. «التىنبەككە اتىلعان وق – حالىققا اتىلعان وق» دەگەن ءسوز تاعى ءبىر جاڭعىردى. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تاۋەلسىز مەملەكەت بولىپ قالىپتاسۋىنا ەلەۋلى ۇلەس قوسقان قايراتكەرى – التىنبەك سارسەنباي ۇلىنىڭ ولىمىنە بايلانىستى قىلمىس ءالى اشىلمادى دەپ سانايدى تۋىستارى. ولاردىڭ ويىنشا، «5 وق اتىلعان قىلمىس كۇنى بۇگىنگە دەيىن تولىق اشىلمادى. ونىڭ سەبەبى ساياسي تاپسىرىس بولۋىندا.»

ايتا كەتەر بولساق، التىنبەك سارسەنباي ۇلى مەن ونىڭ كومەكشىلەرى باۋىرجان بايبوسىن جانە ۆاسيليي جۋراۆليەۆ 2006 جىلى ءدال وسى كۇنى قاستاندىقپەن قازا تاپتى.

باس پروكۋراتۋرانىڭ مالىمدەمەسىنە سايكەس كەزىندە التىنبەك سارسەنبايۇلىن ءولتىرۋ جونىندەگى تاپسىرىستى ورىنداعانى ءۇشىن ايىپتى دەپ تانىلعان رۋستام يبراگيمبەكوۆ 2012 جىلعى ساۋىردە قازاقستاننىڭ جوعارعى سوتىنا قايتا ارىز جازىپ، «قاستاندىققا تاپسىرىس بەرۋشىنىڭ شىن ەسىمىن» جاريا ەتكەن.

2013 جىلى جەلتوقساننىڭ 20-سى كۇنى قازاقستان باس پروكۋراتۋراسىنىڭ وكىلى استانادا ارنايى بريفينگ وتكىزىپ، «التىنبەك سارسەنبايۇلىن ولتىرۋگە تاپسىرىس بەرۋشى ەرجان وتەمبايەۆ ەمەس، راحات الييەۆ پەن ءالنۇر مۇسايەۆ» دەگەن مالىمدەمە جاسادى. ەرجان وتەمبايەۆ 2006-شى جىلى ساياساتكەر التىنبەك سارسەنبايۇلىن ولتىرۋگە تاپسىرىس بەردى دەگەن ايىپپەن 20 جىلعا سوتتالعان بولاتىن، كەيىننەن ونىڭ جازاسى ەكى رەت جەڭىلدەتىلىپ، بوساپ شىقتى. قىلمىسقا ايىپتى دەپ تانىلعان، ۇكق ەكس باسشىلارى، سىرتتاي سوتتالعان راحات الييەۆ 2015 جىلى 24 اقپان كۇنى اۆستريا تۇرمەسىندە جۇمباق جاعدايدا قايتىس بولدى. ءولىمىنىڭ سەبەبى رەتىندە وزىنە قول جۇمساعانى ايتىلدى؛ ءالنۇر مۇسايەۆ بولسا ەۋروپادا بوستاندىقتا ءجۇر.

التىنبەك سارسەنباي ۇلى – 1993ء-ىنشى جىلدان باستاپ قازاقستاننىڭ باسپا ءسوز جانە بۇقارالىق اقپارات ءمينيسترى، اقپارات جانە قوعامدىق كەلىسىم ءمينيسترى، مادەنيەت، اقپارات جانە قوعامدىق كەلىسىم ءمينيسترى، 2001ء-ىنشى جىلدان ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ حاتشىسى، قازاقستاننىڭ رەسەيدەگى توتەنشە جانە وكىلەتتى ەلشىسى سىندى لاۋازىمدى مەملەكەتتىك قىزمەتتەردى اتقاردى. ال 2003 جىلدىڭ كۇزىنەن باستاپ التىنبەك سارسەنباي ۇلى قازاقستان وپپوزيسياسىنىڭ قاتارىنا قوسىلىپ، «اق جول» دەموكراتيالىق پارتياسىنىڭ تەڭ ءتوراعاسى بولىپ سايلاندى. 2004 جىلى قازاقستاندا پارلامەنت سايلاۋى وتەر الدىندا التىنبەك سارسەنباي ۇلى از عانا مەرزىمگە اقپارات ءمينيسترى قىزمەتىنە قايتا ورالدى. الايدا، سول جىلى كۇزدە وتكەن پارلامەنت سايلاۋى زاڭ تالاپتارىن ورەسكەل بۇرمالاۋشىلىقپەن وتكىزىلگەنىن مالىمدەپ، وعان نارازىلىق رەتىندە مينيستر قىزمەتىنەن كەتتى. 2005 جىلدان وپپوزيسيالىق «ناعىز اق جول» پارتياسىنىڭ تەڭتوراعاسى جانە «ادىلەتتى قازاقستان ءۇشىن» رەسپۋبليكالىق قوزعالىسىنىڭ ءتورالقا مۇشەسى بولدى.

وقىرمان نازارىنا جۋرناليست قاسىم امانجول ۇلى تۇسىرگەن التىنبەك سارسەنباي ۇلى تۋرالى «ەلىمنىڭ ەرتەڭى نە بولماق» اتتى دەرەكتى ءفيلمدى ۇسىنامىز.

قاتىستى ماقالالار