جالاقى وسەدى

/uploads/thumbnail/20170708204952867_small.jpg

«ءبىزدىڭ حالقىمىز ەشقاشان بۇگىنگىدەي باقۋاتتى تۇرمىس كەشىپ كورگەن جوق. تاۋەلسىزدىك العاننان بەرى 1300-دەن استام دەنساۋلىق ساقتاۋ نىسانى مەن 1700-دەن استام ءبىلىم بەرۋ وشاعىن سالدىق. ولاردىڭ بارلىعىن ەڭ سوڭعى ۇلگىدەگى قۇرالدارمەن جابدىقتادىق. اسا كۇردەلى وپەراسيالاردى ءوز ەلىمىزدە، ءوز دارىگەرلەرىمىز جاسايتىن جاعدايعا جەتتىك. جالپى حالىقتىڭ تۇرمىسىنىڭ، دەنساۋلىعىنىڭ تۇزەلۋى، سانىنىڭ ءوسۋى ناتيجەسىندە قازاقستاندىقتاردىڭ ورتاشا ءومىر ۇزاقتىعى 72 جاسقا جۋىقتادى. مەملەكەت قانداي جاعدايعا قاراماستان الەۋمەتتىك مىندەتتەمەلەرىن شاشاۋ شىعارماي ورىنداپ كەلەدى»،- دەپ مالىمدەدى مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازاربايەۆ 30 قاراشادا قازاقستان حالقىنا ارناعان جولداۋىن جاريالاۋ كەزىندە.

بۇدان بايقاعانىمىزداي، ەشقانداي قارجىلىق قۇلدىراۋ قازاقستاننىڭ الەۋمەتتىك مىندەتتەمەلەرىن ورىنداۋعا كەدەرگى بولا المايدى. «2016 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان باستاپ ءبىز ىنتىماقتاستىق جۇيەدەگى زەينەتاقىنى ينفلياسيا دەڭگەيىنەن 2 پايىزعا اسىرا وتىرىپ يندەكستەيمىز. 2016 جىلى «ب» كورپۋسىنداعى مەملەكەتتىك قىزمەتشىلەردىڭ ەڭبەكاقىسى 30 پايىزعا وسەدى. بارلىق بيۋدجەت شىعىندارىن وڭتايلاندىرۋدان كەيىن ۇنەمدەلگەن قارجىنى وسى ماقساتقا جۇمسايمىز. 2016 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان باستاپ دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنداعى قىزمەتكەرلەردىڭ جالاقىسى ورتاشا العاندا – 28 پايىزعا، ءبىلىم بەرۋ قىزمەتكەرلەردىڭ جالاقىسى – 29 پايىزعا، الەۋمەتتىك قورعاۋ سالاسى قىزمەتكەرلەرىنىڭ جالاقىسى – 40 پايىزعا كوتەرىلەدى»،- دەدى ەلباسى. بۇعان قوسا، الداعى جىلى مۇگەدەكتىگىنە جانە اسىراۋشىسىنان ايرىلۋىنا بايلانىستى بەرىلەتىن جاردەماقى جانە شاكىرتاقى كولەمى 25 پايىزعا ۇلعايادى.

قازاقستاندىقتاردى الەۋمەتتىك جاعىنان قولداۋ شارالارىن كەڭەيتۋ ماقساتىندا نۇرسۇلتان نازاربايەۆ ۇكىمەتكە 2016 جىلدىڭ 1 توقسانىنىڭ سوڭىنا دەيىن حالىقتى جۇمىسپەن قامتۋدىڭ جاڭا جول كارتاسىن ازىرلەۋدى تاپسىردى. اتاپ ايتارلىعى، بۇل باعدارلامانىڭ قارجىلاندىرۋ كولەمى 2007-2009 جىلدارى جۇزەگە اسىرىلعان جول كارتاسىنا ۇقساس بولۋى شارت. پرەزيدەنتتىڭ پىكىرىنشە، مۇنداي قادام جەرگىلىكتى ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ مەن ەلدى-مەكەندەردى كوركەيتۋ باعىتىنداعى جوبالار ەسەبىنەن ەڭبەك نارىعىنىڭ تۇراقتىلىعىن ساقتاۋدى قامتاماسىز ەتەدى. سونىمەن قاتار، ەلباسى الداعى ءۇش ايدىڭ ىشىندە ۇكىمەتكە الەۋمەتتىك قامتاماسىز ەتۋ جۇيەسىن وڭتايلاندىرۋ بويىنشا ۇسىنىستار ەنگىزۋدى جۇكتەدى. «جەكەلەگەن ازاماتتاردىڭ ەرەكشە قاجەتتىلىكتەرىن ەسكەرە وتىرىپ، ەڭ تومەنگى كۇنكورىس دەڭگەيىنىڭ قۇرىلىمىن قايتادان قاراپ، ءارتۇرلى مولشەرىن بەلگىلەۋ كەرەك»،- دەپ اتاپ كورسەتتى. مەملەكەتتىك اتاۋلى كومەك وعان ناعىز مۇقتاج ادامدارعا عانا بەرىلۋى قاجەتتىگىن ەسكەرتتى.

ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداقتاعى ارىپتەستەرىمىز – رەسەي فەدەراسياسى مەن بەلارۋس رەسپۋبليكاسىنداعى جالاقى ءوسىمىن قازاقستاندىكىمەن سالىستىرىپ قارايىق. «روسسييسكايا گازەتا» حابارلاعانداي، رەسەي ۇكىمەتى بيۋدجەت قىزمەتكەرلەرىنىڭ جالاقىسىن يندەكستەۋ ماسەلەسىن 2016 جىلدىڭ 1 قازانىندا قاراستىرادى. رەسەي فەدەراسياسىنىڭ ەڭبەك ءمينيسترى ماكسيم ءتوپيليننىڭ ايتۋىنشا، بيۋدجەت قىزمەتكەرلەرىنىڭ ناقتى جالاقىسى 2015 جىلدىڭ ساۋىرىندە 2014 جىلعى كورسەتكىشپەن سالىستىرعاندا 13 پايىزعا قىسقارعان. «ءبىزدىڭ مينيسترلىك جالاقىنى بارىنشا ءوسىرۋدى ۇسىندى، ال قارجى مينيسترلىگى ونىڭ كولەمىن ازايتتى. ءقازىر ەكى مينيسترلىك ديالوگ جۇرگىزىپ، جالاقىنى وسىرەتىن مەرزىمدى ناقتىلاي الماي جاتىرمىز»،- دەيدى مينيستر «روسسييسكايا گازەتاعا» بەرگەن سۇحباتىندا.

«Ex-Press.by» سايتى جازعانداي، بەلارۋس رەسپۋبليكاسىنىڭ وكىلدەر پالاتاسىنىڭ بيۋدجەتتىك كوميسسياسىنىڭ ءتورايىمى ليۋدميلا دوبرىنينا 2016 جىلى ەلدەگى بيۋدجەت قىزمەتكەرلەرىنىڭ جالاقىسىنىڭ كولەمى 13 پايىزعا كوبەيەتىنىن حابارلادى. الايدا بەلارۋس رەسپۋبليكاسى ەكونوميكا ءمينيسترىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى الەكساندر زابوروۆسكييدىڭ پىكىرىنشە، الداعى جىلى ينفلياسيانىڭ دەڭگەيىنىڭ 12 پايىزعا دەيىن كوتەرىلۋى 13 پايىزدىق ءوسىمدى «جەپ قويۋى» مۇمكىن. 2016 جىلعا ارنالعان بيۋدجەت جوباسىنا جالپى مىنەزدەمە بەرگەن جوعارى لاۋازىمدى شەنەۋنىك بۇل جولعى بيۋدجەتتىڭ بولجاپ بولمايتىن تۇستارى كوپ ەكەندىگىن اتاپ ايتتى.

 

ءامىرلان ءالىمجان   

قاتىستى ماقالالار