Qazir Jer sharynda turatyn adamdardyń 800 mıllıonnan astamynyń túp-tamyry kezinde nebári 11 erkekten taraǵan, olardyń arasynda áıgili jaýlaýshy Shyńǵysqan da bar. Ulybrıtanıanyń Lester ýnıversıtetiniń genetık Mark Djoblıng bastaǵan halyqaralyq ǵalymdar toby osyndaı qorytyndyǵa keldi, - dep habarlaıdy Daily Mail.
Ǵalymdar Azıanyń qazirgi turǵyndarynyń Y-hromosomalarynan nýkleotıdterdiń biregeı túrde júıelenýin baıqap, olardyń shyǵý tegin anyqtaýǵa tyrysqan. Taıaý Shyǵystan Ońtústik-SHyǵys Azıaǵa deıingi qurlyqtaǵy 127 aımaqtan 5321 adamnyń Y-hromosomasyn zerttegen top meılinshe jıi kezdesetin gaplotıpterdi ajyratty. Nátıjesinde zertteýge qatysqan adamdardyń 37,8 paıyzynyń 11 atadan taraǵany belgili boldy. Bul proporsıany Azıanyń halyqtarynyń jalpy sanyna shaqqan kezde, 11 atadan taraǵan adamdar sanynyń shamamen 830 mıllıon adam ekenine kóz jetedi.
Genetıkter aǵylshyn áriptesteri Krıs Taıler-Smıttiń "Shyńǵysqan - adamzat tarıhynda eń kóp urpaq órbitken áke" degen tujyrymyn maquldap shyqty. Taıler-Smıttiń baǵalaýy boıynsha, Jer shary erkekteriniń 0,5 paıyzy (16 mıllıonǵa jýyq adam) - Mońǵol ımperıasynyń negizin qalaýshynyń tikeleı urpaǵy.
Buǵan qosa, jańa zertteý Manchjýr knázi Gıochangıdiń (1582 jyly qaıtys bolǵan) de kóp urpaq taratqanyn anyqtady. Onyń nemeresi Nýrsahı (1559-1626) Qytaıdyń Sın áýleti boıynsha tuńǵysh ımperatory boldy. Ǵalymdardyń esebinshe, Gıochangıdiń tikeleı urpaqtarynyń sany búginde - bir jarym mıllıon adamǵa jýyq. Olardyń bári, negizinen, Qytaı men Mońǵolıada turady.
Tuqymy keń jaıylǵan qalǵan toǵyz adamnyń tek ómir súrgen ýaqyty ǵana anyqtaldy. Olar Azıa qurlyǵynda bizdiń zamanymyzǵa deıingi 2100 jyldan bizdiń zamanymyzdyń 700 jyldaryna deıin ǵumyr keshken.
tengrinews.kz
