الدىمەن ون سەگىز مىڭ عالامدى جاراتقان جاراتۋشى يەمىزگە سانسىز ماقتاۋ مەن ماداقتار بولسىن! سونىمەن قاتار، ەكى دۇنيەنىڭ ساردارى، سۇيىكتى پايعامبارىمىز مۇحاممەدكە (ﷺ) سانسىز سالاۋاتتار مەن سالەمدەر بولعاي.        

سىناپتاي سىرعىعان ۋاقىتپەن ىلەسىپ، جاراتۋشى يەمىزدىڭ قالاۋىمەن قاسيەتتى ەرەجەپ ايىنا امان-ەسەن جەتىپ وتىرمىز. بيىل ءقادىرلى ەرەجەپ ايى ءساۋىردىڭ 8ء-شى جۇلدىزىنا تۇسپا-تۇس كەلىپ وتىر.

ءتاڭىردىڭ بىزگە بەرگەن تاۋەلسىزدىك سىيىنىڭ سەبەبىمەن جوعالۋعا از قالعان رۋحاني بايلىعىمىزعا قايتا قول جەتكىزدىك. تۇعىرلى تاۋەلسىزدىگىمىزبەن بىرگە قايتا قاۋىشقان جاۋھار قۇندىلىقتارىمىزدىڭ ءبىرى ءھام بىرەگەيى رەتىندە دىنىمىزدە بەكىتىلگەن قاسيەتتى كۇندەر مەن شۇعىلالى تۇندەر ەكەنىن ەرەكشە اتاۋعا بولادى. انىعىندا، قۇران مەن سۇننەتتە بەلگىلەنگەن ءيلاھي شاقتار – ادامزات بالاسى ءۇشىن باقىت قاقپاسىنىڭ، ياكي، كەمەلدىلىكتىڭ كىلتى ىسپەتتى. ەندەشە، قاسيەتتى ايلاردىڭ حيكمەتى مەن الداعى كۇندەرى قاۋىشاتىن راعايىپ، ميعراج كەشتەرىنىڭ رۋحاني سىرىنا از-كەم توقتالىپ وتسەك.

ءيسى مۇسىلمان جۇرتشىلىعى ءۇشىن قاسيەتتى ءتورت اي بار. سول ۇلىق ايلاردىڭ ءبىرى - ەرەجەپ. بۇل تۋرالى قاسيەتتى قۇران كارىمنىڭ «تاۋبە» سۇرەسىنىڭ 36-اياتىندا: «راسىندا اللانىڭ قاسىندا كوكتەر مەن جەردى جاراتقالى اللانىڭ كىتابىنداعى ايلاردىڭ سانى ون ەكى. بۇلاردان تورتەۋى قۇرمەتتى ايلار. مىنە وسى بەرىك ءدىن. وندا بۇل ايلاردا وزدەرىڭە زۇلىمدىق ەتپەڭدەر»، - دەلىنگەن.

سوندىقتان ەرەجەپ ايىنىڭ بارشا مۇسىلماندار ءۇشىن ورنى بولەك. اللانىڭ ايى سانالاتىن ەرەجەپ ايىندا قايىرىمدى ىستەردى اتقارىپ، ءناپىل جانە تۇنگى قۇلشىلىقتاردى كوپتەپ جاساساق، ساۋابىنىڭ دا مولىراق بولارى ءسوزسىز. اللادان شىن كەشىرىم سۇراپ، تاۋبەسىنە كەلگەن پەندەنىڭ دۇعا-تىلەكتەرى مەن قۇلشىلىقتارىن قابىل ەتەدى.

ەرەجەپ – ەڭ ۇلىق اي. ويتكەنى، بۇل اللانىڭ ايى. وعان دالەل پايعامبارىمىز مۇحاممەدتىڭ (ﷺ) ءبىر حاديسىندە بىلاي كەلەدى: «ەرەجەپ  – اللا تاعالانىڭ ايى، شاعبان – مەنىڭ ايىم، رامازان – ۇمبەتىمنىڭ ايى». كوپتەگەن يسلام عۇلامالارى بۇل قاسيەتتى ايلاردى بىلايشا جىكتەگەن: «ەرەجەپ – قۇرمەت ايى، شاعبان – قىزمەت ايى، رامازان – نىعمەت ايى» نەمەسە «ەرەجەپ – عيبادات، شاعبان – تاقۋالىق، رامازان – وسى ەكەۋىنىڭ جەمىسىن ارتتىراتىن اي» نەمەسە «ەرەجە – ەگىن سالۋ، شاعبان –  سۋعارۋ، رامازان – ورۋ»، ت.ب.

پايعامبارىمىزدىڭ (ﷺ) ايتادى: «كىمدە-كىم قاسيەتتى (حارام) ايلاردا (زۋلقاعدا، زۋلحيججا، مۇحاررام جانە ەرەجەپ) ءۇش-ۇش كۇننەن ورازا ۇستاسا، امال داپتەرىنە توعىز ءجۇز جىلدىق عيباداتتىڭ ساۋابى جازىلادى». ءحاديستى ريۋايات ەتكەن ءاناس يبن ماليك (ر.ا.) بۇل حاديس جايلى «ەگەر وسى ءحاديستى پايعامبارىمىزدىڭ اۋزىنان ەستىمەگەن بولسام، كەرەڭ بولايىن»، – دەگەن ەكەن. پايعامباردىڭ بۇل ءسوزى ەرەجەپ ايىن قۇلشىلىقپەن وتكىزگەن پەندەسىنە اللانىڭ جاقسىلىعى مول كەلەتىندىگىن بايقاتۋدا.

وسى ايدا ۇستاعان ءناپىل ورازانىڭ ساۋابىنىڭ كوپتىگى جايىنداعى حاديستە: «شىندىعىندا، ءجانناتتا ءبىر وزەن بار. ونى «ەرەجەپ» دەپ اتايدى. ونىڭ سۋى سۇتتەن اق، بالدان ءتاتتى. كىمدە-كىم ەرەجەپ ايىندا ءبىر كۇن ورازا ۇستاسا، اللا تاعالا ول پەندەسىنە وسى وزەننىڭ سۋىن ىشكىزىپ، ءدامىن تاتقىزادى»، - دەلىنگەن. اللا ەلشىسى (ﷺ) تاعى ءبىر حاديستە: «مەنى مۇقيات تىڭداڭدار! ەرەجەپ ادامداردىڭ ۇرىس-كەرىسكە ارالاسپاي تىنىش، بەيبىت جۇرەتىن اللانىڭ ايى بولىپ تابىلادى. كىمدە-كىم جۇرەگىمەن سەنىپ جانە شىن پەيىلمەن ماڭىز بەرىپ، ەرەجەپ ايىندا ءبىر كۇن ورازا ۇستاسا، ۇلى اللانىڭ ريزالىعىنا بولەنەدى»، - دەپ ايتقان.

ەرەجەپ ايىندا قاسيەتتى ءتۇن بار. ول - ميعراج ءتۇنى. ميعراج – ەرەجەپ ايىنىڭ 26-نان 27-سىنە (مامىردىڭ 3-نەن 4-نە) قاراعان ءتۇن. ميعراج وقيعاسى حيجرەتتەن ءبىر جارىم جىل بۇرىن ەرەجەپ ايىنىڭ جيىرما جەتىنشى تۇنىندە بولدى. «ميعراج» ءسوزى «جوعارى شىعۋ»، ال «يسرا» ءسوزىنىڭ ماعىناسى «تۇنگى ساپار» دەگەندى بىلدىرەدى. اللا تاعالا قاسيەتتى قۇران كارىمدە ميعراج وقيعاسىن بىلايشا بايان ەتەدى: «قۇلىن (مۇحاممەدتى ع.س.) ءبىر ءتۇنى وزىنە بەلگىلەرىمىزدى كورسەتۋ ءۇشىن ماسجيد حارامنان ءبىز اينالاسىن مۇباراك قىلعان ماسجيد اقساعا اپارعان اللا، ءارتۇرلى كەمشىلىكتەن پاك. شاكسىز، ول ەستۋشى، ءبىلۋشى» («يسرا» سۇرەسى، 1-ايات).

قورىتا ايتقاندا، حاق ەلشىسىنىڭ (ﷺ) ءوزى ەرەجەپ، شاعبان، مۇحاررام، ءشاۋۋال ايلارىندا اۋىز بەكىتىپ، رۋحانياتقا ەرەكشە كوڭىل بولگەن. ەرەجەپ ايىنىڭ جۇلدىزى تۋعاندا، پاراسات پاديشاسى (ﷺ): «ۋا، ۇلى جاراتۋشى! ەرەجەپ پەن شاعبان ايلارىن بەرەكەلى ەتە كور! ءبىزدى قاسيەتتى رامازانعا امان ەسەن جەتكىزگەيسىڭ!» دەپ دۇعا جاساعان. سونداي-اق، اللا ەلشىسى (ﷺ) ەرەجەپ پەن شاعبان ۇدايى اۋىز بەكىتىپ، ءناپىل عيباداتتاردى مولىنان اتقارعان.

اقيقاتتىڭ اقجال تولقىنى ساحابالار دا وسى مەزگىلدە ءبىر ەرەكشە قارقىنمەن قۇلشىلىق جاسايتىن. پارىزبەن قوسا ءناپىل قۇلشىلىقتارىن ورىنداپ، جوق-جىتىككە، جەتىمدەر مەن كەمباعالدارعا قول ۇشىن سوزىپ كومەكتەسەتىن. سول ءۇشىن ءيسى مۇسىلمان جۇراعاتى مۇنداي قاسيەتتى ايلاردى قۇر جىبەرمەي، قادىر-قاسيەتىن باعالاپ، بەينە قۇلشىلىق پەن ىزگىلىك جاساۋدا جارىسقان جاندارداي بولعانىكۇي كەشكەنى ءجون. 

ەرەجەپ ايىنىڭ كەلۋىمەن الداعى رامازان ايىنىڭ دا لەبىن سەزە تۇسەمىز. رامازان ايىنا دەگەن رۋحاني دايىندىعىمىزدى پىسىقتاي تۇسۋدە ەرەجەپ ايىنىڭ بەرەرى مول. ويتكەنى، ەرەجەپ – اللادان كەلەر جاقسىلىقتىڭ باستاماسى. اللا ەلىمىزگە وسى ايدىڭ بەرەكەسىن ءناسىپ ەتسىن. جۇرت تىنىش، ەل امان، ءدىنىمىز ءبۇتىن، حالقىمىز امان بولعاي!

دەرەككوز: قمدب سايتى