ەڭبەك قىلماي ەر وڭباس، بىرلىك قىلماي ەل وڭباس. مال سەمىز بولسا، ءتول ەگىز. جەر سەمىز بولسا، ءدان ەگىز. ەڭبەگى ازدىڭ ونبەگى از. ۇستانىڭ ءورىسى كورىگىنەن توسىنە دەيىن. شەبەردىڭ ينەسى دە التىن، سوققان كۇيمەسى دە التىن. شەبەردى ساۋساعى اسىرايدى. ەرىنشەكتىڭ ەرتەڭى بىتپەس. جاتقانعا جان جۋىماس، جالقاۋعا مال قۇرالماس. قۇس قونباعان كول جەتىم، ەل قونباعان جەر جەتىم. ەڭبەكسىز ءومىر جوق، اۋىرسىز جەڭىل جوق. ۇستانىڭ ءبىزى سۇيكىمدى، جاقسىنىڭ ءسوزى سۇيكىمدى. قويشىنى تاياعى اسىرايدى، قاسقىردى اياعى اسىرايدى. اتان تۇيە جۇك استىندا قارتايار. ءتۇيىر نان – تامشى تەر. سەن ءىستى سۇيسەڭ، ءىس ساعان باس يەدى. كۇن شىققان سوڭ سۋارعان سۋدى كۇن جۇتادى، كۇن باتقان سوڭ سۋارعان سۋدى جەر جۇتادى. ءبىر تال كەسسەڭ، ون تال ەك. ەڭبەكسىز ءومىر – سونگەن كومىر. جەر قۇتتى بولسا، مال ءسۇتتى بولادى. ازىعىمەن جەر ءمۇسىندى، ەڭبەگىمەن ەر ءمۇسىندى. قىستا مالىڭدى ب ا ق، جازدا ءشوبىڭدى شاپ. قولى قيمىلداعان ادامعا كەدەيلىك جوق. اياعى قيمىلداعان ادامعا الىستىق جوق. ديقان جەردى اناسىنداي سۇيەدى، جەر ديقانىن بالاسىنداي سۇيەدى. جىلاي-جىلاي ارىق قازساڭ، كۇلە-كۇلە سۋ ىشەرسىڭ. التىن مەنەن كۇمىستى زەرگەر ءۇشىن جاراتقان. ارقار مەنەن قۇلجانى مەرگەن ءۇشىن جاراتقان. ءالىڭ باردا ەڭبەك ەت، ەڭكەيگەندە ەمەرسىڭ. جەر تويماي، ەل تويمايدى. قوي شەلدى بولماي، ءتولدى بولمايدى. ەرتە شىقساڭ الدىڭنان كۇن شىعادى، كەش شىقساڭ الدىڭنان ءتۇن شىعادى. ەگە بىلسەڭ، ەگىن تاسقا دا شىعادى. ەگىنشىنى كەتپەننىڭ ءجۇزى اسىرايدى. بايگەدەن ات كەلمەيدى، باپ كەلەدى. تۇلپار شابا جەتىلەدى، سۇڭقار ۇشا جەتىلەدى. ەڭبەكتىڭ كوزىن تاپقان، بايلىقتىڭ ءوزىن تابادى. جەرگە ەتكەن جاقسىلىق جەردە قالمايدى. ەردىڭ اتىن ەڭبەك شىعارادى. ەڭبەك ەرلىككە جەتكىزەر، ەرلىك ەلدىككە جەتكىزەر. باقىت كىلتى ەڭبەكتە. جەر كوڭدى جاقسى كورەدى، ات جەمدى جاقسى كورەدى. كوپ ەڭبەگى كوڭىلدى. ءبىر كىسى قازعان قۇدىقتان مىڭ كىسى سۋ ىشەدى. وتىرعان جەردەن وتىن كەسكەن. ءسۇيىپ ىستەگەن ءىس شارشاتپايدى. جۇمىسى جەمىستىنىڭ - ءومىرى كەلىستى. ەگىن پىسپەي، قام سايلا. جىگىتتىڭ جۇمساعان كۇشىن سۇراما، بىتىرگەن ءىسىن سۇرا. جاقسى جۇمىس – جانعا تىنىس. ەڭبەك شيراتادى، ءومىر سۇيرەتەدى. ەڭكەيگەننىڭ ەڭسەسىن ەڭبەك كوتەرەدى. ەڭسەسى قايتادان ەڭبەك - يگى. ەڭبەك پاتشالىقتى اسىرايدى. ەڭبەك شاھار تۇزەتەدى، ەڭبەكسىزدىك ونى جۇدەتەدى. ەڭبەك ءومىردى اجارلايدى. تەرەڭ قۇدىقتىڭ سۋى ءتاتتى. قوي سەمىزى قويشىدان. جاقسى باستاما – ءىستىڭ جارتىسى. مال باققاندىكى، جەر جىرتقاندىكى. ماقتانىڭ اتاسى - جەر، اتاسى – سۋ. ەڭبەگى جانعاننىڭ توقتىسى ەگىز تۋادى. كوكتەمدە جەرگە تۇسكەن ءبىر ءدان، كۇزدى كۇنى مىڭ ءدان بولادى. جەر بايلىقتىڭ كوزى، ەڭبەككەر يەسىنىڭ ءوزى. سۋ - ىرىستىڭ كوزى، ەڭبەك كىرىستىڭ كوزى. مالدى باعا بىلمەگەن پايدانى تابا بىلمەيدى. قولىما جۇمىس بەرگەنىڭ – جانىما تىنىس بەرگەنىڭ. كۇندىز قويىن كۇتەرسىڭ، كەشكە ءجۇنىن تۇتەرسىڭ. تىگىنشىنى ينەسى اسىرايدى. ەرىنبەي ەڭبەك ەتسەڭ – ەرىنىڭ اسقا تيەدى، ەرىنىپ ءىلبىپ كەتسەڭ – يەگىڭ تاسقا تيەدى. قوراڭ وڭدى بولسا، قويىڭ قوندى بولار. اششى ەڭبەكتەن ءتاتتى نان. تارى بولسا، تاۋىق تابىلادى. جامان ءىس جوق، جامان ءىسشى بار. ەكپىندىنىڭ ءۇيى كورىكتى كەلەدى. مالدىڭ تاماعىنا قارا، مالشىنىڭ تاباعىنا قارا. ديقان بابانىڭ كەتپەنىنەن، شوپان اتانىڭ تاياعىنان. جان قينالماي جۇمىس بىتپەس، تالاپ قىلماي مۇراتقا جەتپەس. ىرىس الدى – ىنتىماق. بىتكەن ءىستىڭ ءمىنى جوق، بىتىرگەن ەردىڭ كەمى جوق. ەرتە تۇرعان ەركەكتىڭ ىرىسى ارتىق، ەرتە تۇرعان ايەلدىڭ ءبىر ءىسى ارتىق. ءالىڭ باردا ەڭبەك ەت، ەڭكەيگەندە ەمەرسىڭ. التىن شىققان جەردى بەلدەن قاز. ارامنان العان تۇيەدەن، ادالدان العان ەشكى ارتىق. قيمىلداعان قىر اسادى. كەرەك تاستىڭ اۋىرلىعى جوق ەرتە تۇرعان وكىنبەس. ىستەگەنىڭ ەلىڭە جاقسى، ۇيرەنگەنىڭ وزىڭە جاقسى. جىگىتتىڭ ءتۇسىن ايتپا، ءىسىن ايت. العىر جىگىت اقىلىنا قاراي ءىس قىلار، ولاق جىگىت وڭاي جۇمىستى كۇش قىلار. وتىندى شاپقانعا جاقتىر، مالدى تاپقانعا باقتىر. ءسوز قۋعان پالەگە جولىعار، شارۋا قۋعان قازىناعا جولىعار. قازانىڭا نە سالساڭ، شومىشىڭە سول ىلىگەر. شەگىرتكەدەن قورىققان ەگىن ەكپەس. ديحان بولساڭ، قوس وگىزىڭ تەڭ بولسىن، شارۋا بولساڭ، قوس ەتەگىڭ كەڭ بولسىن. ءشوبى جوق دەپ جەردەن تۇڭىلمە، مال بىتپەس دەپ ەردەن تۇڭىلمە. ايىر پىشەن باسىندا، كىسەنى كەرەگە باسىندا. وراقشىنىڭ جامانى وراق تاڭدايدى. اۋرۋ ولە-ولگەنشە جاننان دامەلى، جالقاۋ جان قيناماي مالدان دامەلى. جالقاۋعا ءسوز، شابانعا تاياق وتپەيدى. ايتقىزعان جاماننىڭ ءىسى، قامشىلاتقان شاباننىڭ ءىسى. جامان بولاتىن جىگىت، شەگىنشەك كەلەر، كەدەي بولاتىن جىگىت ەرىنشەك كەلەر. سەن سالار دا مەن سالار اتقا جەمدى كىم سالار. اۋىردىڭ ۇستىمەن، جەڭىلدىڭ استىمەن. ارزاننىڭ جىلىگى تاتىماس. وتىرام دەپ ەرىنشەك ولەر، كىسىگە جاقسىلىق قىلام دەپ كوڭىلشەك ولەر. اڭگىمە بۇزاۋ ەمىزەر، بۇزاۋ تاياق جەگىزەر. ەرىنبەگەن شەلەكتەن سۋ ىشەدى. قولى قيمىلداعاننىڭ اۋزى قيمىلدار. ەرىنگەن ەكى ىستەيدى. ىنتا بولسا ادامدا، قيىن ءىس جوق عالامدا. كەدەيلىك جانى ءتاتتى جالقاۋعا ءۇيىر، ەڭبەك ەتە بىلمەيتىن، اڭقاۋعا ءۇيىر. ماڭدايى تەرلەمەگەننىڭ قازانى قاينامايدى. اقىماق كۇلكىگە تويمايدى، جالقاۋ ۇيقىعا تويمايدى. ەرىنشەكتىڭ ەگىنى پىسپەس. ەرىنشەكتىڭ ەرتەڭى بىتپەس، جەڭىلتەكتىڭ سەلتەڭى بىتپەس. ەكپەي ەگىن شىقپاس، ۇيرەنبەي ءبىلىم جۇقپاس. ەگىن ەكسەڭ تىڭعا، شىقتىم دەي بەر شىڭعا. باس بولماق وڭاي، باستاماق قيىن. كوز قورقاق، قول باتىر .