گەيدار الييەۆ انا ءتىلىنىڭ ابىرويىن قالاي اسقاقتاتتى؟

/uploads/thumbnail/20170709061927422_small.jpg

ءازىربايجاننىڭ بۇرىنعى سىرتقى ىستەر ءمينيسترى ۆيلايات گۋلييەۆ گەيدار الييەۆ پەن يران باسشىسىنىڭ اراسىنداعى ديالوگتى اڭگىمەلەپ بەردى، - دەپ جازادى Qamshy.kz Oxu.az باسىلىمىنا سىلتەمە جاساپ.

«جوعارعى ءدىني كوسەم گەيدار الييەۆتى ءىس-شارا وتەتىن زالدىڭ ەسىك الدىندا قارسى الىپ، ونىمەن ەكى قولداپ امانداستى. ولاردىڭ اراسىنداعى اڭگىمە ءازىربايجان تىلىندە باستالدى.  ءبىز جانە يراندىق دەلەگاسيا تىنىش تۇرىپ ولاردىڭ نە جايلى اڭگىمەلەسىپ جاتقانىن تىڭدادىق.

جالپى سوزدەن كەيىن گەيدار الييەۆ حامەنەيدەن سۇراي باستادى.

- جاقسى، حامنە قالاي؟ (حامەنەيدىڭ تۋعان اۋىلى، تەبريزاعا جاقىن ورنالاسقان)

- سەن حامنەنى دە بىلەسىڭ بە؟ – دەپ تاڭ قالدى يراننىڭ جوعارعى ءدىني كوشباسشىسى. سونداي-اق، حامنە ءازىربايجاننىڭ ۇلى اعاتۋشىلارىنىڭ ءبىرى ميرزا فاتالي احۋندوۆتىڭ دا تۋعان جەرى. ول ءسىزدىڭ اۋىلداسىڭىز. ءسىز احۋندوۆ تۋرالى ەسىگەنسىز بە؟

- ەستىگەم، - دەپ قۇلىقسىز جاۋاپ بەردى حامەنەي.

حامەنەيدى تۇسىنۋگە بولادى. بالكىم، ول بۇكىل سانالى عۇمىرىن فاناتيزم مەن پارسىلىق رەجيمگە قارىس كۇرەسكە ارناعان «كەمال-ۋد-دوۆلەگە حات» اتتى بەلگىلى تراكتاتتىڭ اۆتورىمەن اۋىلداس ەكەنىنە ەرەكشە ماقتانبايتىن شىعار.

سودان كەيىن يران باسشىسى گەيدار اليۆتەن  ماسكەۋدەگى  كەزەكتى مىندەتتەر، ارمەنيامەن كەلىسسوزدەر كەزىندەگى پرەمەر جانجالىن ماسەلەسىن رەتتەۋ تۋرالى سۇراقتار قويدى. سونداي-اق پرەزيدەنت ءوز كەزەگىندە ارمەنيا مەن ءازىربايجاننىڭ كورشى رەتىندە يرانعا قاتىستى ماسەلەلەرگە قىزىعۋشىلىق تانىتتى.

...اقىرى كەزدەسۋدىڭ رەسمي ءبولىمى باستالدى. ارينە، حامەنەي يراننىڭ مەملەكەتتىك ءتىلى پارسى ءتىلىن سويلەۋگە كوشتى. مۇندا تاڭ قالاتىن ەشتەڭە جوق. ال تاڭ قالاتىن جاعداي ونىڭ ءسوزى ورىس تىلىنە تاجىريبەسىز جانە ساۋاتسىز اۋدارلىعاندا تۋىندادى. ءبىر تۇسىنبەۋشىلىك تۋىنداعان سياقتى.

بر-ەكى سويلەمنەن كەيىن گەيدار الييەۆ اۋدارماشىعا بۇيىرقتى داۋىپەن «توقتاڭىز!» دەدى دە، يراننىڭ جوعارعى باسشىسىنا نازار اۋداردى.

-حامەنەي مىرزا، بىرەر مينۋت بۇرىن ءبىز سىزبەن ءبىزدىڭ تىلدە سويلەسكەن ەدىك. ءبىز ءقازىر يراندا ەكەنىمىزدى جاقسى تۇسىنەمىن. جانە ءسىز دە رەسمي بولىمدە وسى ەلدىڭ كوشباشىسى رەتىندە پارسى تىلىندە سويلەدىڭىز. ءبىراق مەن ءسىزدىڭ سوزدەرىڭىز ورىس تىلىنە نە ءۇشىن اۋدارىلىپ جاتقانىن تۇسىنە المادىم.

ء-بىراق مەن سىزدەردە مەملەكەتتىك تىلدەرىڭىز ورىس ءتىلى دەپ ويلاپپىن؟!، - دەگەن حامەنەي تاڭدانىستى جۇزبەن قارادى.

-تىڭدا، - دەپ گەيدار الييەۆ جوعارعى ءدىن باسشىسىنىڭ قاي ەلدە مەملەكەتتىك ءتىلدىڭ قاي ءتىل ەكەنىن بىلمەيتىنىنە اشىق اشۋ كورسەتتى. – ءتىپتى، كسرو كەزىنىڭ وزىندە ءازىربايجاندا ورىس ءتىلى مەملەكەتتىك ءتىل بولماعان. ءبىزدىڭ كونستيتۋسيامىزدا مەملكەتتىك ءتىل ءبىزدىڭ انا ءتىلىمىز ەكەنى جازىلعان. ءبىز ونى ماسكەۋدىڭ قىسىمىنا قاراماستان قورعاپ، دامىتتىق. وسى تىلدە قانشاما كىتاپتار، گازەتتەر باسىلدى. ال تاۋەلسىزدىك العاننان كەيىن ءبىز تەك وسى ءتىلدى، انا ءتىلىمىزدى قولدانامىز! مەن ءسىزدىڭ باسىڭىزعا ءازىربايجان رەسپۋبليكاسىندا مەملەكەتتىك ءتىلى ورىس ءتىلى دەگەن وي قايدان كەلگەنىن تۇسىنە المايمىن!  بۇل ءتىل وتە جاقسى ەكەنىن بىلەم، ءبىراق بارلىق رەسمي كەلىسىمدەردى ءازىربايجان تىلىندە جۇرگىزەمىن.

گەيدار الييەۆتىڭ بىردەن نارازىلىق تانىتقانىنا يران جاعى ابىگەرلەنىپ قالدى. ولار بۇل جاعدايدان قالاي شىعارلارىن بىلمەسە كەرەك، الدىن-الا اۋدارماشى شاقىرماعان، نەمەسە ءازىربايجان پرەزيدەنتىنەن مۇنداي رەاكسيا كۇتپەگەن.

-جاقسى، بۇل جولى ءبىزدىڭ ەلشى اۋدارۋىنا بولادى. ءبىراق سىزدەر ءازىربايجان تۋرالى قاراپايىم نارسەلەردى بىلمەيتىندەي، ول سونشالىقتى الىس ەل ەمەس،  - دەپ اتاپ ءوتتى گەيدار الييەۆ.

الييەۆ بىلاي شىققاندا حامەنەيگە يران تاراپىنىڭ كوزقاراسى بويىنشا تاعى ءبىر رەت ەسكەرتۋ ايتتى.

-بۇگىنگى كەزدەسۋدىڭ ارتىقشىلىقتارىنىڭ ءبىرى، ءسىز ءازىربايجاننىڭ مەملەكەتتىك ءتىلى ورىس ءتىلى ەمەس ەكەنىن بىلگەنىڭىز دەپ ويلايمىن، - دەدى.

يراننىڭ جوعارعى ءدىن باسشىسى جاۋاپ ورنىنا:

ء-يا، اللا كەشىرەدى!، - دەدى.

قاتىستى ماقالالار