ىقىلاس وجاي ۇلى: ءسالافيزمنىڭ ءدارىسىن تاپتىم

/uploads/thumbnail/20170709192536496_small.jpg

 

ەگەر دە بىرەۋ ءسپيد-تىڭ ەمىن تاپتىم دەسە نە بولار ەدى؟ ارينە، ايتقانى ايداي بولسا، نوبەل سىيلىعىن العان بولار ەدى. بىزگە بۇل سىيلىعىڭىز قايدام... «اۋىلداعىنىڭ اۋىزى ساسىق» دەمەكشى، مۇنداي ماراپات بىزگە قايدان بۇيىرا قويسىن؟ ءمۇبادا، مەن وسى ءبىر عاسىر ىندەتىنەن سالماعى پالەنباي ەسە اۋىر بولماسا، ەش كەمدىگى جوق ءسالافيزم دەرتىنىڭ شيپاسىن تاپتىم. ەندى وسى حيكايانى سىزدەرگە بارىنشا قىسقارتىپ ايتىپ بەرمەككە تالاپتانىپ كورەيىن. بارىمىزگە دە بەس ساۋساعىمىزداي بەلگىلى بولسا دا ءسالافيزم سيمپتومىنا تاعى دا ءبىر توقتالا كەتەيىن.

ءسالافيزم ىندەتىنىڭ جەڭىل ءتۇرى:

بۇعان ۇرىنعاندار «ىقىلىق» تيگەن ادامدامداي «استافيراللا» مەن «ماشاللا» ءسوزىن قاي جەردە قولدانۋ كەرەكتىگىن ەش ايىرماستان بەتالدى قولدانا بەرەدى. ماسەلەن، ءسىز ءبىر ادامنىڭ دۇنيەدەن وتكەندىگى جايىندا «سول» ادامعا ەستىرتىپ جاتسىز دەلىك. ول وعان ەش ويلانباستان «ماشاللا» دەسە بۇعان بولا وكپەلەۋدىڭ ءتىپتى دە قاجەتى جوق.

ءسالافيزم ىندەتىنىڭ اسقىنعان ءتۇرى:

بۇل «جارىقتىقتار» ءبىلىمدى ءوز بەتىمەن ەمەس، وزدەرى قۇلاي سەنگەن شەيحتارىنان تىڭداپ ۇيرەنگەندىكتەن، بۇلاردا جەكە كوزقاراس دەگەن اتىمەن بولمايدى. سوندىقتان دا دوپ-دوڭگەلەك دۇمشە كەلەدى.
ءبىر قىزىعى، وسى جانداردىڭ بوساعاسىنا ابايسىزدا باس سۇققان بولساڭىز، الگى اۋلەكىلەر ايەلىن جاسىرىپ الەككە تۇسەدى. سول كەزدە مىناداي ءبىر وي ساناڭدا سارت ەتە قالادى ەكەن. وسى نەمەنىڭ ايەلى بۇزىق، يا بولماسا كەلگەن قوناقتىڭ نيەتى ناشار ما دەگەن. ايتپەسە، ايەلىن جاسىرىپ نەسىنە ابىگەرگە تۇسەدى سونشا. سودان كەيىن قاراپتان-قاراپ اشۋعا بوي الدىرادى ەكەنسىڭ. «بۇل قاي عاسىر، اي ناداندىق-اي!» دەيسىڭ قاپالانىپ... 
ەگەر دە ەرىنىڭ جاق ءجۇنى ءۇرپيىپ بالاعى قىسقارىپ كەتسە، ال ايەل زاتىنىڭ بەتى بۇركەمەلەنىپ، قارا جامىلعان بولسا، بۇل ولاردىڭ دەنەسىنىڭ عانا ەمەس ساناسىنىڭ دا قىسقارىپ، قارا جامىلىپ كەتكەندىگىن كورسەتەدى (اتا-بابا تانىمىنان ات تونىن الا قاشىپ، قازاققا قاتىستى بىردەڭە دەسەڭ بولعانى «شيرك» دەپ شىعا كەلەتىندەر دە وسىلاردىڭ ساپىنان عوي). سولاي دەسەك تە بۇل اۋرۋدان قۇلان تازا قۇتىلىپ، ساۋىعىپ كەتۋدىڭ سارا جولى بار.

ارۋدىڭ شيپاسى (نەمەسە رەسەپتىسى):

بۇل ىندەتكە ۇرىنعاندارعا تومەندەگىدەي كەڭەس ۇسىنامىز. وسى شارتتار تولىققاندى ساقتالعاندا عانا سىرقاتتىڭ ساۋىعىپ كەتەتىندىگىنە ءجۇز پايىزعا كەپىلدىك بەرەمىز.
اقب مەن مجك ءدارىسىن كۇن قۇرعاتپاي بەس ۋاقىتتان قولدانىپ وتىرۋى ءتيىس. اراسىندا زاماناۋي دكت مەن زجب تۇنبالارىن دا تاۋلىگىنە ءتورت رەتتەن تۇتىنىپ تۇرۋدىڭ ەشقانداي دا زيانى جوق. وسى ىندەتتى بارىنشا اۋىزدىقتاۋعا كومەكتەسەتىن ەم-دومنىڭ ءبىرى ءافي مەن حيسي پرەپاراتى. اسىرەسە، حيسي ءدارىسىن مولشەرىنەن اسىرماعان ءجون. نەگە دەسەڭىز، اسەرى وتە كۇشتى. ەگەر دە ادام مۇنى ارتىق قولدانعان بولسا، ونىڭ جۇرەگى كوتەرىلىپ باسى وڭدى-سولدى بۇلعاقتاپ وزىنە باعىنباي كەتۋى ابدەن مۇمكىن. وسىنى بارىنشا ەسكەرتكىمىز كەلەدى. ال اۋىرعان اعايىندار، قابىلداعان ەم-دومدارىڭىز قابىل بولسىن. جاندارىڭىزعا جاراتقان شيپاسىن دارىتسىن دەيمىز...

اقب - اباي قۇنانباي بالاسى،
مجك - ءماشھۇر-جۇسىپ كوپەيەۆ
دكت - دوساي كەنجەتاي
زجب – زىكىريا جانداربەك
ءافي - ءال-فارابي
حيسي - حوجا احمەت ياسساۋي

ىقىلاس وجاي ۇلىنىڭ facebook الەۋمەتتىك جەلىسىندەگى پاراقشاسىنان

قاتىستى ماقالالار