اباي: «تاماعى توقتىق، جۇمىسى جوقتىق – ازدىرار ادام بالاسىن» دەپ ەدى...
...استاناداعى «سارىارقا» ساۋدا ورتالىعىنىڭ كينوتەاترىندا تاعى ءبىر تاماعى توق، كويلەگى كوك بالا – پرەمەر-مينيستر كەڭسەسىنىڭ باس ينسپەكتورى بولات تۋراكەلدييەۆتىڭ ۇلى – قۋانىش بولات ۇلى تۋراكەلدييەۆ (سۋرەتتە) 21 جاستاعى قازاقتىڭ جاس قىزىنىڭ ىشىنەن تەۋىپ قۇلاتىپ، كورگەنسىزدىك جاسادى.
ەگەر وسى قىزدىڭ ورنىندا قۋانىش تۋراكەلدييەۆتىڭ تۋعان اناسى، اپكە-قارىنداسى، جارى نەمەسە قىزى بولسا، نە قىلار ەدى؟!
مەنىڭشە، ماسەلەنى ءداپ وسىلاي قابىرعاسىنان قويىپ، قوعامداعى قارنى توقتاردىڭ ىستىعىن باسىپ، ىنساپقا كەلءتىرۋ كەرەك. الدىمەن، 2013 جىلدىڭ 11 قىركۇيەگىندە «قازينۆەستبانك»ء-تىڭ ديرەكتورلار كەڭەسىنىڭ 35 جاستاعى مۇشەسى دارحان مارات ۇلى بوتابايەۆ «ەير استانا» اۋە كومپانياسىنىڭ الماتى قالاسىنداعى كەڭسەسىندە قاتارداعى قىزمەتكەرى، قازاقتىڭ قىزىن بالاعاتتاپ، اۋىزىنان اق يت كىرىپ، كوك يت شىعىپ، اقىرىندا، بويجەتكەننىڭ بەتىنەن جۇدىرىعىمەن بىرنەشە مارتە قويىپ قالدى.
ەگەر بەت اۋىزىنان سوققى العان قىزدىڭ ورنىندا دارحان بوتابايەۆتىڭ تۋعان اناسى، اپكە-قارىنداسى، جارى نەمەسە قىزى بولسا، نە قىلار ەدى؟!.
نە كەرەك، جابىرلەنگەن قىز قۇقىق قورعاۋ قۇرىلىمدارىنان ادىلدىك تاپپاي جۇرگەندە، بىقسىعان ءتۇتىننىڭ جالىنداعان وتقا اينالىپ كەتۋىنەن زارەسى ۇشقان دارحان بوتابايەۆ بويجەتكەننىڭ ءىزىن اڭدىپ، گۇل سىيلاپ، ازەر دەگەندە اۋپىرىمدەپ كەشىرىمىن الدى.
سوسىن، كوپ ۇزاماي-اق، 2013 جىلدىڭ 1 جەلتوقسانىندا كەلەسى ءبىر جوعارعى شەندى شەنەۋنىك، «استانا ەكسپو-2017» ۇلتتىق كومپانياسى قۇرىلىس دەپارتامەنتىنىڭ باسشىسى قاجىمۇرات ۇسەنوۆتىڭ 23 جاسار بالاسى ماقسات ۇسەنوۆ BMW X6 ماركالى كولىگىمەن جولاۋشىلار جولىنا شىعىپ كەتىپ، بىردەن 6 ادامدى قاقتى. ءبىر كىسى سول جەردە كوز جۇمىپ، قالعاندارى جاراقات الدى.
ماقسات ۇسەنوۆ نەبارى 45 كۇن قاپاستا جاتىپ، 500 مىڭ تەڭگە ايىپ تولەپ، جۇرگىزۋشى كۋالىگىنەن 2 جىلعا ايىرىلدى. ءبىراق، تاماعى توق ماقسات ەش ساسپاي، كۋالىكسىز-اق كولىك ايداپ ءجۇرىپ، تاعى ءبىر جول اپاتىندا ايەلدى جاراقاتتادى.
ەگەر جاراقات العان ايەل ماقسات ۇسەنوۆتىڭ تۋعان اناسى، اپكە-قارىنداسى، جارى نەمەسە قىزى؛ ال، كوز جۇمعان جىگىت تۋعان اكەسى، ءاعاسى-ىنىسى نەمەسە بالاسى بولسا، نە قىلار ەدى؟!.
ارادا 2 جىل دا وتپەي، تاعى ءبىر شەنەۋنىكتىڭ ۇلى قۋانىش تۋراكەلدييەۆ قازاق قوعامىنا بيلىك پەن بايلىقتىڭ كۇشىن كورسەتكىسى كەلدى...
ارينە، قوعامنىڭ «ىستىعىن» ءتۇسىرۋ ءۇشىن «بولات تۋراكەلدييەۆ قىزمەتتەن كەتۋگە ارىز بەردى» (ءبىراق، ءالى كەتكەن جوق. ق.ع.)، «قۋانىش تۋراكەلدييەۆ ءوز قىلىعىنا وكىنەدى»، «بولات تۋراكەلدييەۆ ۇلىنىڭ قىلىعى ءۇشىن كەشىرىم سۇرايدى»، «قۋانىش تۋراكەلدييەۆتىڭ ەسى دۇرىس ەمەس سەكىلدى...» - دەگەن سىندى ەرتەگىلەر ايتىلا باستادى.
بۇل ارەكەتتەردىڭ ماقساتى بىرەۋ-اق – قۋانىش تۋراكەلدييەۆتى تۇرمەدەن امان الىپ قالۋ. بىزدىڭشە، قۋانىش تۋراكەلدييەۆتىڭ دەنى ساپ-ساۋ. تەك، تاربيە مەن ءتارتىپ جەتىسپەيدى. ەڭ قيىنى - بۇل جىگىتتى بوستان ءومىر «تاربيەلەي» المايدى. قىزدىڭ ىشىنەن تەبۋ - مورالدىق شەكارانى ايىرا الماۋ. مۇندايلار قوعامعا اسا ءقاۋىپتى! ەرتەڭ ءسىز بەن ءبىزدىڭ جاقىندارىمىزدىڭ ىشىنەن قۋانىش تۋراكەلدييەۆتىڭ تەپپەۋىنە كىم كەپىل؟!.
انەكي، قۋانىش تۋراكەلدييەۆتى اقتاۋ ناۋقانى باستالىپ تا كەتتى: بىرەۋدىڭ ماپەلەپ وسىرگەن قىزىنىڭ ىشىنەن اياماي تەپكەن قاتىگەزءدى كەپىل اقشا بەرىپ، بوستاندىققا شىعارىپ الدى...
ال، پرەزيدەنتتىڭ جانىنداعى مەملەكەتتىك باسقارۋ اكادەمياسى شۇعىل تۇردە «شەنەۋنىكتەر مەن ولاردىڭ وتباسىلارىنىڭ قوعامدا ءوزىن-وزى ۇستاۋى تۋرالى ەرەجەنىڭ» جوباسىن ازىرلەۋگە كىرىسىپ كەتتى.
بيلىك پەن بايلىقتىڭ شەكتەن شىعۋى – ەسەپسىز ءدۇنيە مەن قيساپسىز قارجىنىڭ بۋى، باسقاشا ايتقاندا، قازاق قوعامىندا سىبايلاس جەمقورلىقتىڭ اسقىنۋىنىڭ ايقىن كورىنىسى. سىبايلاس (سىبايلاس ەمەس تە) جەمقورلىقپەن كۇرەس - ءاربىر شەنەۋنىكتىڭ ءار تيىنىنا ەسەپ بەرۋدەن باستالعاندا عانا ءبىز وركەنيەتتى ەل بولامىز. جەمقورلىقتى اۋىزدىقتاۋدىڭ باسقا بىردە-بىر نۇسقاسى جەمىسىن بەرمەيدى.
قوعامنىڭ كوڭىل-كۇيى مەن ادامداردىڭ ءوز ار-نامىستارىن قورعاۋ دەڭگەيى قانشالىقتى دارەجەدە بولسا، بيلىكتەگىلەر مەن بايلاردىڭ مىنەز-قۇلقى مەن پەيىل-قۇلقىنى ءداپ سونشالىقتى دارەجەدە بولادى. بۇل – دالەلدەۋدى قاجەت ەتپەيتىن شىندىق.
تىلگە تيەك ەتىلگەن بيلىك پەن بايلىق يەلەرىنىڭ باسسىزدىعى – مىڭنان ءبىر عانا مىسال. مۇنىڭ ءوزى وركەنيەتتىڭ ارقاسى – ۆيدەوكامەراعا ءتۇسىپ، قولعا ءتۇسىپ قالعاندار...
ال، كۇن سايىن شالعايداعى اۋدان مەن الىستاعى اۋىلدا شەنەۋنىكتەر مەن باي-باعلانداردىڭ تاراپىنان قانشاما ادىلەتسىزدىكتەر ورىن الىپ جاتىر دەسەڭشى! مۇنداي مونيتورينگ جاساپ جاتقان ەشكىم جوق. مومىن قازاق «قۇداي تابار» دەپ جۇرە بەرەدى...
شىنىندا، بيلىگى مەن كۇيلىلىگى تاسىنعاندار قازاقتى الداعانىمەن، قۇدايدى الداي المايدى. شەتتەرىنەن قارماققا تۇسكەن سازانداي قايراڭعا شىعاپ قالىپ جاتىر...
ەڭ ءادىلى، ارينە، ءبىر اللا تاعالا!
قاجىمۇقان عابدوللا
