Búgin Abaı ýnıversıtetiniń túlegi, Qazaqstannyń qurmetti jazýshysy, ǵalym, tarıhshy, aýdarmashy, baspager, pýblısıs ári qoǵam qaıratkeri Muhtar Qazybektiń 75 jasqa tolýyna arnalǵan «Muhtar Qazybek shyǵarmashylyǵyndaǵy ulttyq tarıh: derek, aýdarma jáne tulǵataný» atty respýblıkalyq ǵylymı-tájirıbelik konferensıa ótti. Ulttyq tarıh pen rýhanıat máselelerin arqaý etken taǵylymdy jıynǵa belgili ǵalymdar, ádebıettanýshylar, arhıvıster, jazýshylar men qoǵam qaıratkerleri qatysty.
Konferensıany ýnıversıtettiń Zertteý qyzmeti jáne ınovasıa jónindegi prorektory Ertaı Sultan ashyp, júrgizip otyrdy. Ol jıyn basynda ýnıversıtettiń Basqarma tóraǵasy-Rektory Bolat Tileptiń quttyqtaý hatyn oqyp, Muhtar Qazybektiń ulttyq tarıhty zerdeleý men qazaq rýhanıatyn damytýdaǵy eńbegine joǵary baǵa berdi. Zıaly qaýym ókilderi mereıtoı ıesiniń shyǵarmashylyq jáne ǵylymı murasyna jan-jaqty toqtalyp, jıynda Qazaqstan Jazýshylar odaǵynyń, Almaty qalasy men Túlkibas aýdany ákimdikteriniń quttyqtaý, marapattary tabystaldy.
Baıandama jasaýshylar M.Qazybektiń dýlatıtanýǵa qosqan úlesin ult rýhanıatyndaǵy iri jetistikterdiń biri retinde baǵalady. Atap aıtqanda, asa qundy «Tarıh-ı Rashıdı» eńbegin qazaq tiline aýdaryp, ǵylymı aınalymǵa engizýi otandyq tarıh ǵylymyndaǵy mańyzdy oqıǵa. Bul aýdarma qazaq oqyrmanyna Dýlatıdiń tarıhı murasymen ana tilinde tereńirek tanysýǵa múmkindik berdi. Qalamgerdiń «M.H.Dýlatı: tanym men talǵam» atty eńbegi de ǵulamanyń shyǵarmashylyq álemi men tarıhı kózqarasyn saralaǵan qundy zertteý retinde tanylǵan.
Konferensıa barysynda QR Prezıdenti janyndaǵy UǴA akademıgi Bereket Káribaev, Ortalyq memlekettik arhıv dırektory Sábıt Shildebaı, M.Áýezov atyndaǵy Ádebıet jáne óner ınstıtýtynyń bas ǵylymı qyzmetkeri Qanıpash Mádibaeva, Abaı atyndaǵy QazUPÝ profesory Serik Asylbekov arnaıy baıandama jasap, Muhtar Qazybektiń otandyq ǵylymdaǵy sińirgen qyzmetin saralady. Sonymen qatar, konferensıada túrli sala mamandary – tarıhshylar, ádebıettanýshylar, arhıvıster men qoǵam qaıratkerleri sóz sóılep, ýnıversıtet túleginiń ulttyq tarıh pen kitap isiniń damýyna qosqan úlesin sóz etti.
Qazaqstannyń eńbek sińirgen qaıratkeri Marat Toqashbaev mereıtoıy ıesin uly Abaıdyń parasat mektebinen ótken, shyndyqtan aınymaıtyn jazýshy, ǵalym ári aýdarmashy retinde sıpattady. Baıandamashy keńes ýaqytyndaǵy Almaty qalasynda qazaq mektepteri men balabaqshalaryn ashý jolyndaǵy kúresin erekshe tebirenispen eske aldy.
– Biz sol jyldary Shona Smahanuly bastaǵan toppen birge qazaq mektepterin ashý úshin kúrestik. Sol ortada Muhtar Qazybek te júrdi. Onyń uıymdastyrýshylyq qabileti men tabandylyǵy talaı istiń alǵa basýyna sebep boldy. Úsh mekteptiń qazaqylanýynyń basy-qasynda ózi júrdi. Almatydaǵy №137 qazaq mektebiniń ashylýyna tikeleı uıytqy bolǵan azamattardyń biri – Muhań. Ol máseleniń túıinin taýyp, bılikpen de ortaq til tabysa bildi. Bul – onyń kúreskerlik bolmysynyń aıqyn kórinisi, – dedi Marat Toqashbaev.
Saltanatty jıyn aıasynda Muhtar Qazybektiń tárjimalaýymen ult batyry Baýyrjan Momyshulynyń «Psıhologıa voıny» kitabynyń baspadan shyqqan «Qanmen jazylǵan kitap» aýdarma nusqasy jáne «Zamana sańlaqtary» jınaǵynyń tusaýy kesilip, qalyń oqyrmanǵa jol tartty.
«Abai University» medıa ortalyǵy
