اقىن، جۋرناليست ەرلان تولەۋباي «بوعدا» ءاتتى ءان جازدى. ول ءوزى جازعان ءان تۋرالى:

«تاريحى تۇنىپ جاتقان الىپ «ءتاڭىر تاۋ» ساحارانىڭ ساڭلاقتارى بولعان، ساداعى دا سايگەزى دە التىن، الىپ ساقتاردىڭ اتا قونىسى. ساداعىن بۇزاۋداي موڭىرەتىپ تارتقان بابالارىمىز بۇل تاۋعا «ءتاڭىر تاۋى» دەپ ەسىم قويىپ اتاۋ ەتكەن. 

قيلى جىلداردىڭ قياسى تاريح بەتىنە، ءار الۋان ارىپتەرمەن جازىلدى. سونان كەيىن ۇلى بابامىز ءۇيسىننىڭ كۇل توككەن قۇتتى قونىسىنا ايلاندى.  بۇل تاۋعا بابامىز ات قويدى بالاسى كۇل توكتى، ەرگەنەكتى ەل بولدى.  ءتۇبى ءبىر تۇركىلەرگە دە اتاقونىس ميراس بولدى. X عاسىردان باستاپ ءتاڭىر تاۋى «بوعدا» تاۋى دەپ اتالدى،  بوعدا بالكىم بابا ءتاڭىردىڭ ءبىر اتى شىعار. 

باباسى جازىپ بالاسى وقىعان تاريح بۇگىنگە جەتتى،  دالاسىندا سول باباسىنا تاعزىم ەتىپ، ۇرپاعى بۇگىن وركەندەپ ءوستى. تاۋاپ ەتكەن تاۋىم، ءتاڭىر تاۋىم دەپ،  بوز وردام بوعدام دەپ عۇمىر كەشىپ جاتىر. مەن دە سول بوعدانىڭ سۇلۋ تابيعاتىنا، تۇنىق اۋاسىنا، اسقار شىڭدارىنا، قالىقتاعان قىرانىنا قارىزدار ءبىر ۇلى رەتىندە وسى ءانىمدى ارناپ وتىرمىن»، - دەيدى ءان اۆتورى.

بوعدا – الاتاۋدىڭ(ءتاڭىر تاۋ – تيان-شان) شىعىسقا قاراي سوزىلعان جۇلدەسىندە ءۇرىمجى قالاسىنىڭ وڭتۇستىگىندەگى تاۋدىڭ اتى. بوعدا كولى ۇرىمجىدەن 97 كم قاشىقتىقتا. 

ءتاڭىر تاۋىنىڭ سولتۇستىك باۋرايىنا ورنالاسقان بوعدا كولى ءقازىر جۇڭگو بيلىگى تاراپىنان تۋريستىك ايماق رەتىندە قولدانادى. ءتاڭىر تاۋىنىڭ قيىس شىعىسىنداعى بوعدا مۇزدى شىڭىنىڭ كەۋدەسىندەگى التىن جاقۇتپەن ايشىقتاعان ايناداي جارقىراعان، كوركەمدىگىمەن كوز ءسۇرىندىرىپ، بارشانى وزىنە باۋراعان ايگىلى ياحات كورىنىس اۋدانى. ول سانجى وبىلىسىنىڭ فۋكاڭ قالاسىنىڭ شىعىس سولتۇستىك تاۋلى القابىنا ورنالاسقان. ونىڭ وڭتۇستىك جاعى باسىن قىسى-جازى اق قار، كوك مۇز قۇرساۋلاپ تۇرعان بوعدا مۇزدى شىڭى ايباتتانىپ، ەڭسەلەنىپ كوركەم كورىنىس بەرىپ تۇرسا، كولدىڭ اينالاسى تاۋ ەتەگىن بالاقتاپ، كومكەرىپ تۇرعان قاراعاي شىرشالارى ەتەگىن سۋعا مالىپ تۇر. بوعدا كولىنىڭ باس-اياعىنىڭ ۇزىندىعى 3400 مەتر، كەڭدىگى 1500 مەتر، كولدىڭ سۋ بەتىنىڭ اۋماعى 4،9 شارشى شاقىرىم بولىپ، سۋىنىڭ ەڭ تەرەڭ جەرى 105 مەتر اينالاسىندا، سۋ قاينارى مۇز تاۋدىڭ ەرتىندى سۋىن قاينار ەتەدى دە، سۋى تازا ءارى ءمولدىر، تۇنىق بولىپ، كليماتى تابيعي ءتورت ماۋسىمدىق كليماتقا جاتادى. 

«قامشى» پورتالىندا تۇساۋى كەسىلىپ وتىرعان ءان جالعاسىن تابا بەرسىن دەپ تىلەيمىز!