كۇز مەزگىلى كەلىپ، كۇن سۋىتقان ساتتەن باستاپ بيلىك باسىنداعى «مىرزالاردىڭ»  ۋايىمى  - جاڭا جىل مەرەكەسى.

بۇگىن قالالىق ءماسليحاتتىڭ ەكونوميكا جانە بيۋدجەت تۇراقتى كوميسسياسىنىڭ وتىرىسىندا الماتى اكىمدىگى دەپۋتاتتاردان جاڭا جىل مەرەكەسىنە قالانى بەزەندىرۋگە 429 ميلليون 323 مىڭ تەڭگە قارجى سۇراعان.

جاڭا جىل مەرەكەسىنە ءالى ءۇش اي ۋاقىت بار. الايدا بيلىك باسىنداعىلار جاڭا جىل مەرەكەسىنە وراي قالانى بەزەندىرۋگە قازىردەن باستاپ باس قاتىرۋدا.

جوعارىدا اتاپ وتكەندەي، وتىرىس بارىسىندا دەپۋتاتتار باسقارماداعىلاردىڭ اقشا ءبولۋ تۋرالى ۇسىنىسىن ماقۇلداپ، قابىلداعان. الماتى قالاسىنىڭ ەكونوميكا جانە بيۋدجەتتىك جوسپارلاۋ باسقارماسىنىڭ باسشىسى ءىلياس وسەروۆتىڭ ايتۋىنشا، سۇرالعان اقشا اۋداندىق اكىمدىكتەرگە بولىنەدى ەكەن.

جاڭا جىل مەرەكەسى كەڭەس زامانىنان بەرى تويلانىپ كەلە جاتىر، حالىقتىڭ ساناسىنا ابدەن ءسىڭىپ قالعان. سونىڭ سالدارىنان تاۋەلسىزدىك العانىمىزعا 25 جىل، ياعني ءبىر شيرەك عاسىر بولسا دا ەلىمىزدىڭ ەلدىگىن كورسەتەتىن، ماڭىزدى مەرەكەمىز 31 جەلتوقساندا تويلاناتىن «جاڭا جىل» مەرەكەسىنىڭ كولەڭكەسىنەن ءارى اسپاي كەلەدى. دەگەنمەن بۇل مەرەكەنىڭ ءبىزدىڭ ۇلتىمىزعا جات ەكەندىگىن ءبىر ەمەس، بۇكىل حالىق بىلەدى.

بۇگىنگى وتكەن وتىرىستا ءىلياس وسەربەكوۆ بىلاي دەگەن: «ءبىز مادەنيەت باسقارماسىنا جاڭا جىلدىق بەزەندىرۋگە اقشا بەرىپ قويدىق. ءبىراق ول اقشا باسقارماداعىلارعا جەتپەي جاتىر، سەبەبى ولار قالامىزدىڭ باستى بولىكتەرىن بەزەندىرەدى. اۋدانداعىلار وسى اقشاعا وزدەرى ماگيسترالدىق كوشەلەر مەن كوپىرلەردى بەزەندىرۋ كەرەك. ءبىرىڭعاي كونسەپسيا بولۋى ءتيىس، ارينە، پىشىندەر ءارتۇرلى بولسا بولادى، ءبىراق تۇستەر بىردەي بولۋ كەرەك».

باسشىلىقتىڭ بۇل سوزدەرىنە قاراساق، ولار قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تاۋەلسىزدىك مەرەكەسىن قاپەرىنە دە المايتىن سەكىلدى، سەبەبى جاڭا جىلعا بەزەندىرۋ بارىنشا جوعارى دەڭگەيدە بولۋ قاجەت ەكەن.

ءيا، سانامىزعا ۋىتىن ابدەن سىڭىرگەن بۇل داستۇردەن ارىلا المايمىز، بەزەندىرۋ جۇمىستارى ارقىلى قالانىڭ ءسانى دە كىرىپ قالاتىنى راس. الايدا قانشاما قازاقتىڭ قانىمەن، كوز جاسىمەن كەلگەن تاۋەلسىزدىك مەرەكەمىز نەگە ۇمىت قالۋى ءتيىس؟ بارشا جۇرتشىلىقتى تولعاندىرىپ، جاۋابىن تابا الماي كەلە جاتقان ءبىر سۇراق جىل سايىن قويىلادى: نەگە جاڭا جىل مەرەكەسىنە دايىندىق وتە ەرتە باستالادى؟ تاۋەلسىزدىك مەرەكەسىنەن جاڭا جىلدىڭ نەسى ارتىق؟

مۇنداي ساۋالدار ءار جەردە قويىلىپ، بيلىك باسىنداعىلارعا جاۋىر بولعانىمەن، مۇنىڭ جاۋابىن بيلىك وكىلدەرىنىڭ ءبىرى دە بەرە المادى.

جاڭا جىلعا دايىندىقتى ءۇش اي بۇرىن باستاپ، جاڭا جىلدان سوڭ دا ءۇش اي بويى تويلاتاتىن حالىق بۇگىندە جوق ەكەنىن، بۇل مەرەكە قازاق ۇلتى ءۇشىن ءوز ماڭىزىن جويىپ كەلە جاتقاندىعىن ءار ايماقتىڭ اكىمدىكتەرى، ءتۇرلى شەندى قىزمەتتە وتىرعان ورىسقۇلدار ءالى تۇسىنە الماي كەلە جاتقان سەكىلدى.

ەڭ سوراقىسى – جىل سايىن ءاربىر مەكەمە باسشىلىعىنا، قىزمەتكەرلەرگە، ءتىپتى، كىشىگىرىم دۇڭگىرشەكتەگى ساتۋشىلارعا دەيىن اكىمدىكتەر جاڭا جىل مەرەكەسىنە وراي دايىندىقتى ءۇش اي بۇرىن مىندەتتەپ، تاپسىرادى. ولاردىڭ شەشىمىنە قارسى كەلگەن جاعدايدا ايىپپۇل سالامىز دەپ كەسىپ ايتادى. ياعني، وزگە ۇلتتىڭ مەرەكەسىن تويلاماي، قاجەت ەتپەيتىن ادام ايىپپۇل تولەپ، ءتارتىپ بۇزۋشى اتانادى.

الەۋمەتتىك جەلى قولدانۋشىسى نۇربولات ءابىلحان ءوز باسىنان وتكەن جاعدايدى بايانداي كەلە، ۆيدەوۇندەۋ جاريالاپ، جاڭا جىل مەرەكەسىنەن ەلىمىزدىڭ تاۋەلسىزدىك مەرەكەسى مەن رەسپۋبليكا كۇنىنىڭ ماڭىزى زور ەكەندىگىن ايتادى.

قورىتىندىلاي كەلە، وزگە ۇلت مەرەكەسىنە دايىندىقتى ءۇش اي بۇرىن ەرتە باستايتىن باسشىلىققا مىناداي ساۋال قويعىم كەلەدى: جاڭا جىل مەرەكەسىنە وراي ءبىر قالانى بەزەندىرۋگە كەتەتىن 429 ميلليون تەڭگە قارجىنىڭ تاۋەلسىزدىك مەرەكەسى ءۇشىن، تىم قۇرىعاندا، 4 ميلليونى جۇمسالادى ما؟