سولتۇستىك كورەيادان قاشىپ، ارتىنشا وتباسىن كوشىرىپ الىپ كەلگەن ايەل ءوزىنىڭ باستان وتكەرگەن قيىنشىلىعىن، كحدر-دىڭ ساياسي، الەۋمەتتىك جانە ەكونوميكالىق داعدارىسى تۋرالى TedX ساحناسىندا ايتىپ بەردى.

"بالا كەزىمدە سولتۇستىك كورەيانى الەمدەگى ەڭ كەرەمەت ەل دەپ ويلادىم. «قىزعاناتىن ەشتەڭە جوق» ءانىن ايتىپ ءوستىم. مەكتەپتە كيم ير سەننىڭ تاريحىن وقۋعا كوپ ۋاقىت جۇمسايتىنبىز، ال وزگە ەلدەر تۋرالى ەشتەڭە بىلمەدىك. تەك وڭتۇستىك كورەيا، جاپونيا مەن امەريكا ءبىزدىڭ جاۋىمىز ەكەنىن عانا قۇلاعىمىزعا قۇيىپ ءوسىردى.  شەتەلدەگى ءومىر تۋرالى ويلانسام دا، ءومىر بويى سولتۇستىك كورەيادا تۇرامىن دەپ ويلادىم.  الايدا بارلىعى وزگەردى. 

ەلدىڭ كوزىنشە ادامدى ءولىم جازاسىنا كەسكەنىن العاش رەت 7 جاسىمدا كوردىم.  ول كەزدە دە كحدر-دەگى ءومىر مەن ءۇشىن ادەتتەگى  كۇندەردەي ءوتىپ جاتتى. وتباسىم ماتەريالدىق جاعىنان تارشىلىق كورمەدى. جوقشىلىق، اشتىق دەگەندى بىلمەدىم.

1995 جىلى انام جۇمىسىنداعى ايەلدىڭ اپكەسىنىڭ حاتىن اكەلدى. وندا بۇل حاتتى وقىپ وتىرساڭ، وتباسىمىزدىڭ بەس ادامى ءولىم قۇشقانى. ءبىزدىڭ ءنار تاتپاعانىمىزعا ەكى اپتا بولدى. ەدەندە جاتىرمىز. بويىمىزدان كۇش كەتكەنى سونشا ولۋگە دايىنبىز. بۇل حاتتى وقىپ ەسەڭگىرەپ قالدىم. سول كەزدە العاش رەت مەنىڭ ەلىمدە ادامدار زارداپ شەگىپ جاتقانىن ءتۇسىندىم.

مەن پويىز بەكەتىنىڭ جانىنان ءوتىپ بارا جاتىپ قورقىنىشتى كورىنىستىڭ كۋاگەرى بولدى. سول ۋاقىتتاعى كورىنىس ءالى كۇنگە دەيىن كوز الدىمنان كەتەر ەمەس. جەردە ايەل قيمىلسىز جاتتى. . ال ونىڭ ابدەن السىرەگەن بالاسى اناسىنا قاراپ جاتتى، ءبىراق ەشكىم ولارعا كومەكتەسپەدى. اركىم ءوز شارۋاسىمەن الەك.

90-شى جىلداردىڭ ورتاسىندا سولتۇستىك كورەيانى اشتىق جايلادى. ميلليونداعان تۇرعىن اشتىقتان كوز جۇمدى. ءشوپ، قۇرت-قۇمىرسقا جەگەندەر امان قالدى. ەلەكتر توعىنىڭ جەتىسپەۋشىلىگى قاتتى بىلىنە باستادى. تۇندە ەلدى قاراڭعىلىق باساتىن" دەپ ەسكە الادى ايەل.