قىس مەزگىلىندەگى كۇيزەلىستەن قالاي ارىلۋعا بولادى؟

/uploads/thumbnail/20180112132350823_small.jpg

ءقازىر تاڭەرتەڭ جۇمىسقا كۇن شىقپاي تۇرىپ كىرىپ، كەشكە كۇن ۇياسىنا باتقاندا ءبىراق ۇيگە قايتاتىن مەزگىل. جۇمىس ۋاقىتى وزگەرمەگەنىمەن، كۇن قىسقا، ءتۇن ۇزاق. وسىنىڭ اسەرىنەن تۇرعىنداردا بويكۇيەزدىك پەن ماۋسىمدىق كۇيزەلىس ءجيى پايدا بولادى دەپ جازادى Qamshy.kz اقپارات اگەنتتىگى Baribar.kz-كە سىلتەمە جاساپ.  

جەر بەتىندەگى حالىقتىڭ 40 پايىزى مەزگىلدىك كۇيزەلىسكە تاپ بولادى ەكەن. الايدا ونى پسيحوتەراپيەۆت پەن دارى-دارمەكتىڭ كومەگىنسىز-اق جەڭۋگە بولادى.

كۇننىڭ سالقىندىعىنان كوڭىل-كۇيدىڭ بولماۋى، ءجيى سىرقاتتانۋ، جىلى كورپەنىڭ استىندا جاتا بەرۋ – قىسقى كۇيزەلىستىڭ العاشقى بەلگىلەرى. كۇن كوزىنىڭ جەتىسپەۋىنەن ادامداعى ۇيقى گورمونى مەلاتونين جانە باقىت گورمونى سەروتونين بالانسى بۇزىلىپ، ۇيقى، تابەتكە اسەر ەتەدى.

قىسقى كۇيزەلىس تەك ادامداردا عانا ەمەس، بارلىق جاراتىلىس يەسىندە بولادى. وسىمدىكتەردىڭ كوپشىلىگى تىرشىلىگىن توقتاتادى، قۇستار جىلى جاققا ۇشىپ كەتەدى، كەيبىر جانۋارلار ۇزاق قىسقى ۇيقىعا كەتەدى. ادامداردىڭ باسقالاردان ەرەكشەلىگى – كۇيزەلىستى جەڭىپ، ءوز قاجەتتىلىكتەرىن باسقارا بىلۋىندە. سوندىقتان، قىسقى كۇيزەلىستى جەڭۋگە تىرىسۋ كەرەك.

ۆەرمونت ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ زەرتتەۋشىسى كەللي روحاننىڭ ايتۋىنشا، كۇيزەلىستەن قۇتىلۋ ءۇشىن كوپ ۋاقىتتى تازا اۋادا نەمەسە كوڭىل-كوتەرەتىن ورتالىقتار مەن ءتۇرلى ءىس-شارالاردا وتكىزۋ كەرەك. كۇننىڭ سۋىقتىعى، اۋا رايىنىڭ بۇزىلىۋى نەمەسە اياز بۇعان سەبەپ ەمەس. كەرىسىنشە، قىس مەزگىلىندە اۋا تازا بولادى.

تەرەزەدەن سىرتقا قاراپ، قىس مەزگىلىن ۇناتپايتىنىڭىزدى وزگەلەرگە جانە وزىڭىزگە ايتۋ پايداسىز ءىس. قىس مەزگىلىندە دە قىدىرۋعا، كوڭىل كوتەرۋگە، بەلسەندى دەمالىس جاساپ، دوستارىڭىزبەن كەزدەسۋگە بولادى.

قىسقى كۇيزەلىس كەزىندە كۇن كوزى جەتىسپەگەندىكتەن جان-جاعىڭىزدى جاساندى جارىقپەن قامتاماسىز ەتۋگە تىرىسىڭىز. مۇنداي جاعدايدا نەعۇرلىم كوپ جارىق بەرەتىن شامداردى پايدالانعان ءجون.

سونداي-اق، جارقىن، اشىق ءتۇستى كيىمدەر كيۋ، وسىنداي تۇستەگى زاتتاردى ءجيى پايدالانۋ دا كۇيزەلىستى جەڭۋگە كومەكتەسەدى.

قىستا ۇنەمى توڭىپ جۇرەتىن ادامدارعا فيزيكالىق بەلسەندىلىك تانىتۋ قاجەت. كۇنىنە جارتى ساعات جاتتىعۋ جاساۋ بويىن سۋىق جاۋلاپ العان ادامنىڭ جىلىنىپ، بويىنا قان جۇرۋىنە كومەكتەسەدى.

“اۋرۋ – استان” دەگەندەي، كەز كەلگەن اۋرۋدىڭ الدىن الۋ ءۇشىن دۇرىس تاماقتانۋ قاجەت. مىسالى، قارا شوكولاد سەروتونين گورمونىنىڭ بالانسىن ساقتاۋعا كومەكتەسەدى. تابەت تارتپاسا دا ەت، بالىق، جۇمىرتقا، جاڭعاق سياقتى تاعامداردى تاماقتانۋ راسيونىنا قوسۋ كەرەك. بويكۇيەزدىكتى جەڭۋ ءۇشىن كوپ ادامدار كۇش-قۋات بەرەتىن ەنەرگەتيكالىق سۋسىندار مەن الكوگولدى پايدالانادى. ماماندار ونىڭ ۋاقىتشا عانا كومەكتەسەتىنىن، كەيىن ءتۇرلى اۋرۋلارعا اكەپ سوعاتىنىن ەسكەرتەدى.

قاتىستى ماقالالار