قازاقستان پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازاربايەۆتىڭ ۇلىبريتانيا مەن فرانسياعا ساپارىنىڭ ناتيجەسى – ون ءبىر ميلليارد دوللار
p_2009_11_14_001نۇرسۇلتان نازاربايەۆتىڭ وتكەن اپتاداعى ۇلىبريتانيا مەن فرانسياعا رەسمي ساپارلارى، جەتەكشى ەكونوميست-ساراپشىلاردىڭ پىكىرلەرىنشە، قازاقستاننىڭ اتالعان ال­دىڭعى قاتارلى الەمدىك ين­دۋستريالىق دەرجاۆالارمەن ينۆەستيسيالىق جانە ساۋدا ىنتىماقتاستىعىندا شەشۋشى ءرول اتقاردى. قازاقستان دەلەگاسياسى بۇرىن-سوڭدى بول­ماعان تابىستى كەلىسسوزدەر ءجۇر­گىزسە، ناتيجەسىندە وراسان زور سوماعا – 11 ملرد.-تان استام دوللاردىڭ كەلى­ءسىم­شارتتارىنا قول قويىل­دى. الايدا، قازاقستان پرە­زي­­دەن­ءتىنىڭ تابىستى تۋرنە­سىنەن ديۆيدەندتەر تەك اقشا­لاي كورسەتكىشپەن عانا شەك­تەلمەيدى. بۇل ارادا قا­زاق­ستاننىڭ ۇلىبريتانيامەن جانە فرانسيامەن ىنتىماق­تا­س­تىعىندا ساپالىق تۇرعىدان جاڭا ءداۋىر باستالعانى انا­عۇر­لىم ماڭىزدى. وسىلايشا، بۇدان بىلاي قاراي جەتەك­ءشى ءرول شيكىزاتتىق ەمەس سەك­تور­لارعا، وڭدەۋشى ونەركاسىپكە، جو­عارى تەحنولوگيالى ءوندى­رىسكە بەرىلەتىن بولادى.
لوندون جانە پاريج ۋاع­دالاستىقتارىنىڭ ءناتي­جەسىندە ومىرگە جولداما الاتىن جوبالار بەس ينستيتۋتتىق رەفورمانىڭ، «100 ناقتى قادام» ۇلت جوسپارىنىڭ ءجا­نە يندۋستريالاندىرۋ باع­دار­لامالارىنىڭ نەگىزىنە اينالادى. قازاقستان الدىڭعى قاتارلى تەحنولوگيالارعا قول جەتكىزىپ، ەلىمىزدە جوعارى قوسىمشا قۇن سالىعى بار جاڭا ءوندىرىس ورىندارى پايدا بولادى، جوعارى بىلىكتى ماماندار وقىتىلادى. قول جەتكىزىلگەن كەلىسىمدەردەن كەلەتىن الەۋ­مەت­تىك تيىمدىلىكتىڭ قۇنى دا اسا جوعارى. جاڭا بىرلەسكەن قا­زاقستان-بريتانيا جانە قا­زاق­ستان-فرانسيا جوبا­لا­رى­نىڭ ارقاسىندا مىڭداعان جاڭا جۇمىس ورىندارى قۇرى­لىپ، تۇتاستاي وڭىرلەر تۇر­عىن­دارىنىڭ ءال-اۋقاتى ارتاتىن بولادى.
نۇرسۇلتان نازاربايەۆتىڭ ساپارىنان سوڭ ەۋروپادا قا­زاقستان تۋرالى «جاڭا ءجى­بەك جولى» جوباسىنىڭ شە­شۋ­ءشى قاتىسۋشىسى رەتىندە اڭگى­مە ايتىلا باستادى. ەۋرو­پا بيزنەسىنىڭ ەلىمىزدىڭ تران­زيت­تىك الەۋەتىن پايدالانۋى دا قازاقستاندىقتارعا كەڭ اۋقىمدى ەكونوميكالىق تيىمدىلىك اكەلەدى.
قازاقستان كوشباسشىسىنا دەگەن تەرەڭ قۇرمەتتىڭ بەلگىسى
نۇرسۇلتان نازاربايەۆتىڭ ساپارى ۇلىبريتانيا مەن فرانسيانىڭ ساياسي جانە ىسكەر توپتارى ءۇشىن ايتۋلى وقيعا بولدى. لوندوندا جانە پاريجدە مەملەكەت باسشىسى ۇلكەن سىي-قۇرمەت كورسەتىلىپ، قارسى الىندى. وسىلايشا، قازاقستان پرەزيدەنتىنىڭ اسا جوعارى ساياسي جانە مورالدىق بەدەلى مويىندالدى.
ۇلىبريتانيا استانا­سىن­دا قازاقستان باسشىسى ۇلىبريتانيا جانە سول­ءتۇس­تىك يرلانديا بىرىككەن كو­رولدىگىنىڭ پاتشايىمى ەلي­زاۆەتا ىى-مەن كەزدەستى. بري­تانيا ءتاجىنىڭ باسشىسى ۇلىبريتانياعا كەلگەن مەم­لەكەت باسشىلارىمەن اسا سيرەك كەزدەسەدى، تەك الەم­دىك اۋقىمداعى اسا كور­­­نەكتى ساياساتكەرلەر عانا وسىن­داي قۇرمەتكە يە بولا الادى. بۋكينگەم سارايىندا نۇرسۇلتان نازاربايەۆقا جا­سالعان ەرەكشە قابىلداۋ قا­زاقستان كوشباسشىسى مەن ءبىزدىڭ ەلىمىزگە دەگەن تەرەڭ قۇر­مەتتىڭ بەلگىسى ەكەنى ءسوزسىز. بري­­تانيا مونارحتارىنىڭ رەزي­­دەنسياسىندا العاش رەت قا­­زاقستاننىڭ ءانۇرانى شىر­قا­لىپ، قاراۋىل باسشىسى ال­عاش رەت قازاق تىلىندە سالەم بەردى.
قازاقستان پرەزيدەنتىنىڭ ۇلىبريتانيا پرەمەر-مي­نيسترىمەن كەزدەسۋى جىلى شىرايلى دوستىق راۋىشتە ءوتتى. قازاقستان پرەزيدەنتى ديەۆيد كەمەروندى پارلامەنتتىك ساي­لاۋداعى سەنىمدى جەڭىسىمەن قۇت­تىقتاپ، وعان بريتانيا پرە­مەرىنىڭ ەلدەرىمىز ارا­سىنداعى بەيبىتشىلىكتى، دوس­تىق پەن ىنتىماقتاستىقتى نى­عايتۋعا قوسقان وراسان زور ۇلەسىن تانۋدىڭ بەلگىسى رەتىندە ءى دارەجەلى «دوستىق» وردەنىن تاپسىردى.
نۇرسۇلتان نازاربايەۆ پا­ريجدەگى ەليسەي سارايىندا دا ەرەكشە سان-سالتاناتىمەن قارسى الىندى. مۇندا قا­زاق­ستان پرەزيدەنتى قۇرمەت قا­راۋىلى ساپىن اينالىپ ءوت­كەن سوڭ، ونىڭ باسشىسىنىڭ ەسە­ءبىن تىڭدادى. بۇل ءراسىم كەل­گەن مەيمانعا دەگەن ەرەكشە قۇرمەتتىڭ بەلگىسىن ءبىلدىرىپ قانا قويماي، فرانسيا مەن قا­­زاق­­ستان ارىپتەستىگىنىڭ سترا­تە­گيا­لىق سيپاتىن دا اتاپ كورسەتتى.
«ءبىز ەشتەڭە سۇرامايمىز – ءبىز بىرلەسە تابىس تابۋعا شاقىرامىز»
قازاقستان پرەزيدەنتىنىڭ ساپارى لوندون مەن ءپاريجدىڭ ىسكەر دەگدارلارى تاراپىنان دا ۇلكەن قۇرمەت پەن شەكسىز قى­زىعۋشىلىق تۋعىزدى. قا­زاقستان كوشباسشىسىنىڭ بريتاندىق جانە فرانسۋزدىق بيزنەس «كاپيتاندارىمەن» جانە الەمدىك يندۋستريالىق الىپتار باسشىلارىمەن كەز­دەسۋلەرى دە ينە شانشار بوس ورىن جوق زالداردا ءوتتى. لوندوندا Royal Dutch Shell، BG Group، Barclays Bank، Vitol Group، De La Rue، Glen­core كومپانيالارىنىڭ، پاريجدە Airbus، Alstom Transport، Vicat، Soufflet، Rothschild Group، Veolia Asia، Areva كومپانيالارىنىڭ باسشىلارى قازاقستان، جيىرما جىل ىشىندەگى ادام ايتقىسىز ەكونوميكالىق ءوسىم، ەلىمىزدىڭ الەۋەتى مەن شەتەل بيزنەسى مەن ينۆەستورلارى ءۇشىن مۇمكىندىكتەر تۋرالى ايتقاندارىن ۇلكەن قىزىعۋشىلىقپەن تىڭدادى.
سونداي-اق، نۇرسۇلتان نازاربايەۆ ەۋروپاداعى ءارىپ­­تەس­تەرىنە الەمدىك ەكو­نو­مي­كاداعى داعدارىستى قۇبى­لىستارعا جەدەل جاۋاپ رەتىندە ويلاستىرىلعان قازاقستان ەكونوميكاسىن جاڭعىرتۋدىڭ بەس ينستيتۋتتىق رەفورما مەن «100 ناقتى قادام» ۇلت جوسپارى جوبالارىن ۇسىندى.
شىنتۋايتىندا، قا­زاق­ستان­نىڭ تابىستارى ءتۇسىن­ءدىرۋدى قاجەتسىنبەيتىن ەدى: «قا­زاق­ستاننىڭ ەكونو­ميكا­لىق عاجايىبى» تەرمينى حا­لىقارالىق ساراپشىلاردىڭ ءسوز قولدانىسىنا دامۋدىڭ ءتيىمدى كورسەتكىشى رەتىندە اينا­لىم­عا الدەقاشان ەنىپ ءۇل­گەرگەن ەدى. ونىڭ ۇستىنە، ۇلى­بريتانيا مەن فرانسيا – كوپ جىلدان بەرى قازاقستاننىڭ ينۆەستيسيا مەن ساۋدا سالا­سىنداعى سەنىمدى ارىپتەسى. بريتانيالىق ينۆەس­تورلار قازاقستانعا 11،2 ملرد.، فران­سۋزدىق ينۆەستورلار 11 ملرد. دوللار سالدى.
الايدا، ءبىزدىڭ ەلدەرىمىز اراسىنداعى ىنتىماقتاستىقتا ەنەرگەتيكالىق جانە تاۋ-كەن ءوندىرىسى سالالارىنا قاراي اۋىتقۋشىلىق بايقالدى. سون­دىقتان، نۇرسۇلتان نازار­بايەۆ قۋات كوزدەرىنە باعا­نىڭ تومەندەۋىنە بايلانىس­تى قازاقستاننىڭ شيكىزات­تىق ەمەس سەكتورلارعا، وڭدەۋ­ءشى ونەركاسىپكە، اۋىل شارۋا­شى­لىعىنا، كولىك ينفرا­قۇ­رى­لىمى جوبالارى مەن «جاسىل» تەحنولوگيالارعا باسىمدىق بەرە باستاعانىنا نازار اۋدارتتى. ءدال وسى سەبەپتى ەل­با­سى اقشانى قازاقستان ەكونو­ميكاسىنىڭ اتالعان سالالارىنا سالۋدى ۇسىندى.
ماسەلەن، ەلباسى فران­سۋزدىق بيزنەسمەندەردى اۋىل شارۋاشىلىعىندا، اسىرەسە، ەت، ءسۇت، ءجۇن، تەرى، جەمىس-جي­دەك وڭدەۋ سەكىلدى سالالاردا جۇمىس ىستەۋگە شاقىردى.
– فرانسۋزدىق شاراپ جا­ساۋشىلارمەن بىرگە ءبىز قا­زاق­ستاننىڭ وڭتۇستىگىندە جوعارى ساپالى 2،5 ملن. بوتەلكە شاراپ شىعاراتىن العاشقى زاۋىتتى ىسكە قوستىق، بۇل جۇمىستى جالعاستىرۋ كەرەك. اۋىل شارۋاشىلىعى دا ۇلان-عايىر اۋماق، وندا دا ءبىز بىرگە جۇمىس ىستەيتىن بولامىز، – دەپ اتاپ كورسەتتى قازاقستان پرەزيدەنتى.
مەملەكەت باسشىسى لون­دوندا دا، پاريجدە دە بري­تا­نيالىق جانە فرانسيالىق بيزنەسمەندەردى قازاقستان اۋماعىندا جۇمىس ىستەپ تۇر­عان، ەۋروپا مەن قىتايدى، سون­داي-اق، تىنىق مۇحيتى ءوڭىر­ىندەگى باسقا دا ەلدەر اراسىن جالعايتىن ترانس­قۇر­لىقتىق ترانزيتتىك ءدالىز­ءدى پايدالانۋعا شاقىرا كەلىپ، ەلىمىزدىڭ ترانزيتتىك مۇمك­ءىن­دىگى زور ەكەنىنە ەكپىن ءتۇسىردى.
نۇرسۇلتان نازاربايەۆ ەلىمىز جۇڭگو باستاماشىلىق تانىتقان كەڭ اۋقىمدى «جا­ڭا جىبەك جولىنىڭ ەكونو­ميكالىق بەلدەۋى» جوباسىن جۇزەگە اسىرۋعا قاتىساتىنىن اتاپ ءوتتى.
– ەكى تەمىرجول جە­ءلىسى ءبىزدى جۇڭگو حالىق رەس­پۋب­­ليكاسىمەن بايلانىس­تىرا كەلىپ، تىنىق مۇحي­تىن­­دا­عى پورتتارعا شىعادى. كونتەي­نەر­لەر سول جاقتان ءبىزدىڭ اۋما­عىمىز ارقىلى ەۋ­روپاعا جول تار­تادى، – دەپ سۋرەتتەپ بەر­ءدى ترانس­­قۇر­لىقتىق ءدالىز مار­شرۋتىن نۇرسۇلتان نازاربايەۆ.
مەملەكەت باسشىسى قا­ءزىر­ءدىڭ وزىندە وسى باعىتپەن 250 مىڭ كونتەينەر تاسىمال­دان­عانىن، ال جاقىن بولا­شاق­تا تاسىمال كولەمى ەكى ەسەلە­نەتىنىن حابارلادى. ونىڭ ءۇس­تىنە، قۇرعاقتاعى ترانزيتتىك ءدالىزدى پايدالانۋ جۇكتەردى جەتكىزۋ ۋاقىتىن: تەڭىزدەگى 40 تاۋلىكتى تەمىرجولمەن 12-14 تاۋلىككە دەيىن قىسقارتۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
ونىڭ ۇستىنە قازاقستاننىڭ ترانزيتتىك مۇمكىندىكتەرىن پايدالانۋدان تەك ەۋروپالىق بيزنەس قانا پايدا تاۋىپ قويمايدى: ەلدىڭ كولىك ارتە­ريا­لارىمەن اعىلاتىن جاڭا جۇك اعىندارى بۇتىندەي ءبىر ءوڭىر­لەردىڭ ومىرىنە جان بىتىرەدى. ول ونداعان مىڭ قازاق­ستان­دىقتاردىڭ قىزمەت كورسەتۋ سا­لاسىندا جۇمىس تابۋىنا نەمەسە ءوز بيزنەستەرىن قۇرۋىنا جاعداي جاسايدى.
ونىڭ سىرتىندا پرە­زي­دەنت بريتاندىق جانە فرانسۋز بيزنەسمەندەرىنە ءىرى قازاق­ستان­دىق كاسىپورىنداردى جەكە­شە­لەندىرۋگە قاتىسۋدى ۇسىندى. نۇرسۇلتان ءابىش ۇلىنىڭ تاعى ءبىر ايتقانى قازاقستاندا ينۆەستورلار ءۇشىن ايرىقشا جاع­دايلار جاساۋ جونىندەگى ۋادە بولدى.
– ءبىز لوندوننان ەشتەڭە سۇرامايمىز. ءبىز بار بولعانى سىزدەردى قازاقستانعا كەلىپ، ءبىز­بەن بىرگە اقشا تابۋعا شا­قى­رامىز، – نۇرسۇلتان نازار­بايەۆ ءوزىنىڭ قازاقستان-بريتان بيزنەس فورۋىمىندا سويلەگەن ءسوزىن وسىلاي دەپ اياقتادى.
بۇل سوزدەر قازاقستان پرە­زي­دەنتىنىڭ بيزنەستىڭ جانە ين­دۋس­تريالاندىرۋدىڭ بريتان­دىق جانە فرانسۋز «كاپيتاندارىمەن» ءتۇرلى پىشىندەردە – تەت-ا-تەت، «دوڭگەلەك ۇستەل» با­سىندا، تۇساۋكەسەر تۇرىندە وتكەن كەزدەسۋلەرىندە تالاي رەت قايتالاندى. ءىس ءجۇ­زىندە ولار نۇرسۇلتان نازاربايەۆتىڭ ەۋروپالىق ساپا­رى­نىڭ لەيتموتيۆىنە اينالدى. جانە بارلىق كەزدە دە قا­زاقستان كوشباسشىسىنىڭ جوعارى بەدەلىنىڭ، ونىڭ تاماشا شەشەندىك شەبەرلىگى مەن سەندىرە ءبىلۋ قابىلەتىنىڭ ارقاسىندا قازاقستاندىق تاراپ كەلىسسوزدەردىڭ ماقساتىنا جەتىپ وتىردى.
«استانا» حالىقارالىق قارجى ورتالىعى (احقو) جوباسىن ۇلىبريتانيانىڭ قارجى ەليتاسىنىڭ مويىنداۋى قازاقستان ءۇشىن ناعىز جەڭىس بولدى. نۇرسۇلتان نازاربايەۆ J Rothschild Capital Managementء-تىڭ باسقارما ءتوراعاسى لورد دجەيكوب روتشيلدپەن ەكسپو-2017 ينفراقۇرىلىمى بازاسىندا احقو قۇرۋ تۋرالى جوسپارىمەن ءبولىستى. د.روتشيلد يدەياعا قولداۋ كورسەتتى ءجا­نە ور­تالىق ازيا ءوڭىرى قارجى­لىق حابىنىڭ مارتەبەگە يە بولۋىنىڭ قازاقستان ءۇشىن تاماشا پەرسپەكتيۆالار اشاتىنىن اتاپ ءوتتى.
الەمنىڭ ەڭ ىقپالدى بانك قۇرىلىمدارىنىڭ ءبىرى­ءنىڭ باسشىسى قولداۋ ءبىلدىر­گەن قاراردىڭ بولۋى قازاق­ستاننىڭ ۇلتتىق بانكىنە ۇلى­بريتانيانىڭ TheCityUK اسسوسياسياسىمەن جانە ەۋرو­پا قايتا قۇرۋ جانە دامۋ بان­كىمەن (ەقدب) مەموراندۋم بەكىتۋگە جاعداي جاسادى. بۇل احقو ەندىگى جەردە قارجىلىق حاب، بۇكىل ورتالىق ازيا وڭىرىنە شەتەل كاپيتالىن تارتاتىن ورتالىق رەتىندە ۇلىبريتانيانىڭ قارجىلىق جانە ىسكەرلىك توپتارىندا ىلگەرى باسادى دەگەندى بىلدىرەدى.
نۇرسۇلتان نازاربايەۆتىڭ رەسمي ساپارىنىڭ تاعى ءبىر ماڭىزدى ناتيجەسى ۇلى­بري­تانيا مەن فرانسيانىڭ استانادا وتەتىن ەكسپو-2017 حالىقارالىق مامان­دان­دىرىلعان كورمەسىنە قاتىسۋعا دايىن ەكەندىگىن ءبىلدىرۋى بول­دى. ال «ەكسپو-2017» ۇلت­تىق كومپانياسى» اق كەلىس­سوزدەر ناتيجەسىندە لوندوندا «شەلل» كورپوراسياسى اتىنان كورمەنىڭ جاھاندىق ءارىپ­تەسىنە يە بولدى.
05(75)
 
 06يلوندون مەن پاريج ينۆەستيسيالاۋعا دايىن
قازاقستان پرەزيدەنتىنىڭ رەسمي ساپارى الاڭىنداعى كەلىسسوزدەر قورىتىندىلارى ناتيجەلى بولدى. قازاق­ستاندىق دەلەگاسيا وزىمەن بىرگە لوندون مەن پاريجدە قول قويىلعان الدىن الا ۋاع­دالاستىقتاردىڭ بۇتىندەي ءبىر پاكەتىن الىپ كەلدى.
يندۋستريالاندىرۋ باع­دارلاماسى، ينفراقۇرىلىمدى جانە وڭدەۋ سەكتورىن دامىتۋ باعدارلاماسى تۇرعىسىنان نەعۇرلىم ماڭىزدى بولىپ تابىلاتىن كەيبىرەۋلەرىن عانا كەلتىرە كەتەيىك. وسىلايشا، «تەحنولوگيالىق دامۋ ءجو­ءنىن­دەگى ۇلتتىق اگەنتتىك» اق (تدۇا) Innovator Capital Ltd.-مەن ءوزارا تۇسىنىستىك ءجو­نىندە مەموراندۋم بەكىتتى. وسى­لايشا، اعىلشىندىق كومپانيا تدۇا-عا بولاشاقتا قا­زاقستاندىق كاسىپورىنداردا ەنگىزىلەتىن تەحنولوگيالار تۋرالى اقپاراتتى بەرۋگە دايىن ەكەندىكتەرىن ءبىلدىردى.
ونىڭ سىرتىندا لون­دوندا قول جەتكىزىلگەن ۋاع­دا­لاستىقتاردىڭ ارقاسىندا بريتاندىق ينۆەستورلار استانانى گازداندىرۋعا اتسالىساتىن بولادى. اڭگىمە قا­زاقستاننىڭ استاناسىن، سون­داي-اق، رەسپۋبليكانىڭ سول­تۇستىك جانە ورتالىق وڭىرلەرىن گازبەن قامتاماسىز ەتەتىن «سا­رىارقا» ماگيسترالدى گاز قۇبىرى بويىندا گاز-تۋر­بينالى ەلەكتر ستانساسىن سالۋ جونىندە بولىپ وتىر.
«قازترانسگاز»اق-تىڭ باس ديرەكتورى مەن Independent Power Corporation PLC قول قويعان مەموراندۋم بريتان­دىق ارىپتەستەردىڭ استانادا، قاراعاندىدا، تەمىرتاۋ مەن جەزقازعاندا ءارقايسىسىنىڭ نومينالدىق قۋاتى 400 مۆت بولاتىن ءتورت گاز-تۋربينالى ەلەكتر ستانسالارىن تۇرعىزۋعا 3،1 ملرد. دوللار سالۋىن قا­راستىرادى.
بۇل جوبانىڭ ەكو­نو­مي­كالىق، الەۋمەتتىك جانە ەكو­لوگيالىق ءمانى وراسان زور. بىرىنشىدەن، استانا مەن ءوڭىر­لەر­ءدىڭ تۇرعىندارى ۇنەمدى جانە قولايلى جىلىتۋ جۇيە­سىنە قولجەتىمدىلىككە يە بولادى. ەكىنشىدەن، ەلەكتر قۋا­تىن ءوندىرۋ كولەمى ارتادى. ۇشىنشىدەن، تابيعي گاز وتىن­نىڭ وزگە تۇرلەرىنە قاراعاندا ەكولوگيالىق جاعىنان تازا، دەمەك، بۇل قالالارداعى اۋا دا الدەقايدا تازا بولادى.
پرەزيدەنتتىڭ ەلوردا مەن رەسپۋبليكانىڭ ورتالىق ءبو­لىگىن گازداندىرۋ تۋرالى 2012 جىلعى قازاقستان حالقىنا جولداۋىندا تاپسىرما بەر­گەنىن ەسكە سالا كەتكەن ءجون. بۇل جوبا «قازترانسگاز» ءۇشىن باسىمدىقتى جوبالاردىڭ ءبىرى بولىپ تابىلادى. ءتۇرلى نۇسقالار مەن جوبالاردى زەرتتەگەننەن كەيىن كومپانيا قازىرگى ۋاقىتتا كونسەرۆاسيا­دا تۇرعان جۇمىس ىستەيتىن گاز قۇبىرلارىن پايدالانۋ ارقىلى نەعۇرلىم ۇنەمدى جولدى تاڭدادى. سونىڭ ارقاسىندا گاز قۇبىرى قۇرىلىسىنىڭ قۇنى ايتارلىقتاي تومەن بولادى، دەمەك، تۇتىنۋشىلار ءۇي­لەرىنە دە گاز قولايلى جاع­دايلاردا قىمبات ەمەس تاريفتەر بويىنشا كەلىپ تۇرماق.
قازاقستاندىق «بايتەرەك» حولدينگى مەن Allur Group جانە فرانسۋزدىق PSA Peugeot Citroën اراسىندا قول قويىلعان كەلەسى ءبىر كەلىسىم بولاشاقتا وتاندىق اۆتوونەركاسىپتىڭ ناعىز تەحنولوگيالىق سەرپىلىس جاساۋى ءۇشىن جاعدايلار تۋعىزادى. ۋاعدالاستىقتىڭ ءمانى Peugeot Citroënء-دى قوس­تا­نايلىق «سارىارقا اۆتوپروم» زاۋىتىنىڭ قۋاتتارىندا تو­لىق سيكلدى رەجىمدە شىعارۋ ءمۇم­كىندىگىن قاراستىرۋ بولىپ تابىلادى.
– ەكونوميكالىق ورتانىڭ وزگەرگەنىنە قاراماستان، PSA Peugeot Citroën توبى تمد ءوڭى­­ر­ىندە قابىلدانعان بيزنەس باعىتقا ادال كۇيىندە قا­لىپ وتىر. كونسەرن قازاق­ستان­دا كوممەرسيالىق جانە ونەر­كا­سىپتىك قاتىسۋىن كەڭەي­تە ءتۇسۋدى جوسپارلاۋدا، 2016 جىلدىڭ سوڭىنا بەلگى­لەن­گەن قوستانايدا تولىق سيكل­ءدى ءوندىرىستى ىسكە قوسۋ ونىڭ شەشۋشى ساتىسى بولماق. قازاقستاندا تولىق سيكلدى ءوندىرىستى ىسكە قوسۋ توپتىڭ وڭىردەگى پوزيسياسىن نىعايتىپ قانا قويماي، سونىمەن بىرگە، اۆتوجيىنتىقتاردى جەتكىزۋشىلەردى دامىتۋعا جانە بۇتىندەي العاندا سالا­نىڭ شوعىرلانۋ دەڭگەيىن ارت­تىرۋعا جاعداي جاسايدى، – دەپ اتاپ كورسەتتى PSA Peugeot Citroën توبىنىڭ ۆيسە-پرەزيدەنتى كريستوف بەر­جەران.
بۇلار دا نۇرسۇلتان نازار­­بايەۆتىڭ ۇلىبريتانيا مەن فران­سياعا رەسمي سا­پارى الاڭ­ىندا قول جەت­كى­ءزىل­گەن ءبىر­لەسكەن جوبالار مەن ءون­دىرىستەردىڭ، ۋاعدا­لاس­تىق­تار­دىڭ تولىق ءتىزىمى ەمەس. ءبىزدىڭ ەلىمىزدىڭ الدىندا ەنەرگەتيكا، مۇناي-گاز، كەن ءوندىرۋ ونەركاسىبى، سۋمەن جابدىقتاۋ جانە قالدىقتاردى جويۋ سالاسىندا جاڭا مۇمكىندىكتەر اشىلىپ وتىر.
پاريج بەن لوندوندا قول قويىلعان جوبالار، كەلىسىمدەر ەلدى يندۋستريالاندىرۋدىڭ، «100 ناقتى قادام» ۇلت جوس­پارىن جۇزەگە اسىرۋ­دىڭ بەرىك ىرگەتاسىنا اينال­ماق. قازاقستانعا زاما­ناۋي تەحنولوگيالار مەن ءوندى­ءرىس­تەر كەلەتىن بولادى. مىڭداعان جانە مىڭداعان قا­زاقستاندىقتار جاڭا قازاق­ستاندىق-بريتاندىق جانە قازاقستاندىق-فرانسۋزدىق ءبىر­لەسكەن كاسىپورىنداردا جۇ­مىس ىستەپ، وقي الاتىن بو­لادى. ال «جاڭا جىبەك جو­لى» جوباسى شەڭبەرىندە قازاقستاننىڭ ترانزيتتىك ءمۇم­كىندىكتەرىن پايدالانۋ ءبۇ­تىندەي ءبىر وڭىرلەردىڭ ەكو­نو­ميكاسىن تۇرلەندىرىپ، ولار­دا قىزمەت كورسەتۋ سالاسى مەن بيزنەستى جانداندىرا تۇسپەك.

دەرەككوز: ەگەمەن قازاقستان