ەلىمىز سوڭعى جىلدارى بۇۇ اياسىندا بىتىمگەرشىلىك ميسسيالارىنا قاتىسىپ كەلەدى. وسىعان وراي ەلىمىز سەناتى حالىقارالىق قاتىناستار، قورعانىس جانە قاۋىپسىزدىك كوميتەتىنىڭ مۇشەلەرى استانا ماڭىنداعى ءنومىرى 68665 اسكەري بولىمىندە بولىپ، بىتىمگەرشىلىك قىزمەتى سالاسىن قۇقىقتىق قامتاماسىز ەتۋ ماسەلەلەرى بويىنشا قورعانىس مينيسترلىگى باسشىلىعىمەن كەزدەسۋ وتكىزدى.
جوعارى زاڭ شىعارۋ ورگانىنان كەلگەن دەپۋتاتتارعا اسكەري دايىندىق بارىسى كورسەتىلىپ، ەلدى مەكەندەردى سودىرلاردىڭ باسىپ العان كەزدەگى اسكەريلەردىڭ ءىس-قيمىلدارى كورىنىسى پاش ەتىلدى. سونداي-اق، اسكەريلەر ارنايى تيردە وزدەرىنىڭ مەرگەندىگىمەن تانىلىپ جاتتى. بۇدان باسقا، ساپ تۇزەگەن ساربازدار دەپۋتاتتار مەن جوعارى اسكەري شەڭدىلەر الدىندا مارشپەن ءجۇرىپ ءوتىپ، دايىندىقتارىن تاعى ءبىر قىرىنان كورسەتە ءبىلدى. ارتىنان ءبىتىمگەرشىلىك قىزمەتىن قۇقىقتىق قامتاماسىز ەتۋگە ارنالعان شتابتاعى وتىرىستا سالانىڭ تۇيتكىلدەرى مەن جەتىستىكتەرى جان-جاقتى تالقىلاندى.
سەناتتىڭ حالىقارالىق قاتىناستار، قورعانىس جانە قاۋىپسىزدىك كوميتەتىنىڭ ءتوراعاسى يكرام ادىربەكوۆ قازاقستاننىڭ بۇۇ اياسىنداعى بىتىمگەرشىلىك ميسسيالارىنا قاتىسۋى ايماقتىق جانە حالىقارالىق قاۋىپسىزدىكتى قامتاماسىز ەتۋگە جانە نىعايتۋعا باعىتتالعان سىرتقى ساياسات تۇجىرىمداماسىنان تۋىندايتىنىنا ەرەكشە توقتالدى. كوميتەت ءتوراعاسى بۇل رەتتە قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ جارلىعىمەن 2011 جىلى بەكىءتىلگەن اسكەري دوكترينانىڭ ەرەجەلەرىنە سايكەس، بىتىمگەرشىلىك قىزمەتى ۇجىمدىق جانە ۇلتتىق ءقاۋىپسىزدىكتى نىعايتۋ جونىندەگى ساياساتتىڭ ماڭىزدى قۇرامداسى بولىپ تابىلاتىنىن دا قاپەرگە سالا كەتتى. سونىمەن بىرگە، ەلىمىزدىڭ اسكەري ساياساتىنىڭ نەگىزگى ءمىندەتتەرىنىڭ ءبىرى بەيبىتشىلىك پەن قاۋىپسىزدىكتى قولداۋ جونىندەگى حالىقارالىق مىندەتتەمەلەرىن ورىنداۋ، ونىڭ ىشىندە بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ شەشىمىن ورىنداۋ اياسىندا بىتىمگەرشىلىك قىزمەتىنە قاتىسۋ بولىپ تابىلادى.
قازىرگى تاڭدا ۇلتتىق زاڭنامانى حالىقارالىق قۇقىقتىق اكتىلەرگە سايكەس كەلتىرۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلۋدە ەكەندىگى بەلگىلى. 2015 جىلى 15 ماۋسىمدا مەملەكەت باسشىسى «بىتىمگەرشىلىك قىزمەتى تۋرالى» زاڭعا قول قويعاندىعىن اتاي كەتكەن ءجون. وسىعان وراي، پارلامەنت تاراپىنان قابىلدانعان «بىتىمگەرشىلىك تۋرالى» زاڭنىڭ نەگىزگى ەرەجەلەرىن سەناتور، ارميا گەنەرالى مۇحتار التىنبايەۆ جان-جاقتى ايتىپ بەردى. دەپۋتات بۇل كەزدەسۋ بەيبىتشىلىك قىزمەتتى ودان ءارى دامىتۋ جونىندەگى جۇمىستاردى شيراتا تۇسەتىندىگىنە نازار اۋدارتتى.
«قازىرگى كەزدەگى جەتىستىكتەر – بولاشاق ۇرپاق ءۇشىن مۇرا. بۇل تۇڭعىش پرەزيدەنت ن.ءا.نازاربايەۆ باستاعان كۇشتى قازاقستاندى قۇرۋ جانە ەلدىڭ تۇراقتى دامۋىنىڭ نەگىزى»، دەدى مۇحتار قاپاش ۇلى. بۇل رەتتە، 2013 جىلعى 20 قازاندا قازاقستان رەسپۋبليكاسى قارۋلى كۇشتەرىنىڭ ساردارلارىن بۇۇ ميسسياسىنا اسكەري بايقاۋشىلار رەتىندە جىبەرۋ تۋرالى پرەزيدەنت ن.نازاربايەۆتىڭ ۇسىنىسىنا پارلامەنت قولداۋ بىلدىرگەندىگىن ايتا كەتۋ كەرەك. سونىڭ نەگىزىندە ءار ميسسياعا بۇۇ ميسسياسى اياسىندا گايتي، باتىس ساحارا، كوت-د يۆۋار جانە ليبەرياعا قازاقستاندىق بەس بىتىمگەرشىدەن اتتاندىرۋ تۋرالى شەشىم قابىلدانعان-دى. جالپى، بەيبىتشىلىك ميسسياسى ءۇشىن 20-عا تارتا وفيسەر دايىندالىپ جاتسا، تاعى جەتەۋى بۇۇ ميسسياسى اياسىندا اسكەري بورىشتارىن وتەۋدە ەكەن.
وتىرىس بارىسىندا قازاقستان رەسپۋبليكاسى قارۋلى كۇشتەرى باس شتابى جاۋىنگەرلىك دايىندىق دەپارتامەنتىنىڭ بىتىمگەرشىلىك ازىرلىكتى جوسپارلاۋ جانە ۇيلەستىرۋ ءبولىمىنىڭ باستىعى باۋىرجان نىعمەتۋللين ءسوز سويلەپ، بىتىمگەرلەر اتىنان ۇلتتىق جانە ايماقتىق قاۋىپسىزدىكتى قامتاماسىز ەتۋگە قوسقان ۇلەسى ءۇشىن تاياۋدا 70 جىلدىعىن اتاپ وتكەلى وتىرعان بۇرىنعى قورعانىس ءمينيسترى، حالىق قاھارمانى م.التىنبايەۆقا العىسىن دا بىلدىرە كەتتى. جالپى، «قازبات» بىتىمگەرشىلەرى يراكتا ءتۇرلى نىسانداردى 4 ميلليونعا تارتا ءقاۋىپتى جارىلعىش زاتتاردان تازارتقانى بەلگىلى. بۇدان باسقا، 5 مىڭداي جەرگىلىكتى تۇرعىنعا مەديسينالىق كومەك تە كورسەتىلگەن. ءسوز رەتى كەلگەندە قۇرلىق اسكەرلەرىنە قاراستى اسكەري ينستيتۋتتا «بەيبىتشىلىك جولىنداعى سەرىكتەستىك» وقۋ ورتالىعى قۇرىلىپ، بۇۇ تيپتىك باعدارلاماسى نەگىزىندە «بۇۇ بەيبىتشىلىك ميسسياسىنا كەتەر الدىندا قازاقستاندىق اسكەريلەردىڭ دايىندىق كۋرسى» ازىرلەنگەندىگىن ايتا كەتۋ كەرەك. سونىمەن قاتار، شۆەسيا مەن فينليانديانىڭ وقۋ ورتالىقتارىنىڭ ساراپشىلارىمەن بىرلەسىپ، «بۇۇ شتابتىق وفيسەرلەرى» كۋرستىق وقۋ باعدارلامالارى ازىرلەنگەن بولاتىن.
"قامشى"سىلتەيدى
دەرەككوز: ەگەمەن قازاقستان