قازاقستاندا 5 ساۋىردەن باستاپ «ەمحاناعا تىركەل دە – ءمامس جۇيەسىندەگى ءوز مارتەبەڭدى انىقتا!» اتتى ەمحانالارعا تىركەلۋ ناۋقانى باستالادى دەپ حابارلايدى "قامشى" اقپاراتتىق اگەنتتىگى ق ر دسم باسپا ءسوز قىزمەتىنە سىلتەمە جاساپ. ول تۋرالى بۇگىن باسپا ءسوز ماسليحاتى اياسىندا ق ر دەنساۋلىق ساقتاۋ ۆيسە-مينيسترى ليازات اقتايەۆا مالىمدەدى.
سونداي-اق باسپا ءسوز كونفەرەنسياعا ق ر دسم مەديسينالىق كومەكتى ۇيىمداستىرۋ دەپارتامەنتىنىڭ ديرەكتورى اجار تولەعالييەۆا، «الەۋمەتتىك مەديسينالىق ساقتاندىرۋ قورى» ۇاق باسقارما ءتورايىمى ەلەنا باحمۋتوۆا جانە ق ر دسم ەلەكتروندى دەنساۋلىق ساقتاۋدى دامىتۋ دەپارتامەنتىنىڭ باسقارما باسشىسى بەيبىت ەسەنبايەۆ قاتىستى.
«ەمحانا – ول قانداي دا ءبىر مەديسينالىق كومەك الۋ ءۇشىن «كىرەبەرىس» بولىپ تابىلادى. وندا ءسىز شىن مانىندە قاي مەكەنجايعا تىركەلگەنىڭىزدى تەكسەرۋ ماڭىزدى. سەبەبى، ازامات ءبىر قالادا، اۋداندا تۇرعانىمەن، ول سول مەكەنجاي بويىنشا تىركەلمەگەن بولۋى مۇمكىن. وسى ورايدا ازاماتقا مەديسينالىق قىزمەت كورسەتۋ بويىنشا قيىندىقتار تۋىندايدى. وسىعان بايلانىستى، 5 ءساۋىر مەن 31 ماۋسىم ارالىعىندا الەۋمەتتىك مەديسينالىق ساقتاندىرۋ جۇيەسىندە ءوز مارتەبەسىن انىقتاۋ كەرەك»، - دەدى باسپا ءسوز كونفەرەنسيا اياسىندا ليازات اقتايەۆا.
ءوز كەزەگىندە، «الەۋمەتتىك مەديسينالىق ساقتاندىرۋ قورى» كەاق باسقارما ءتوراعاسى ەلەنا باحمۋتوۆا تىركەلۋ ناۋقانىنىڭ ەرەكشە ماڭىزدىلىعىنا توقتالىپ ءوتتى. ايتۋىنشا، بۇل مىندەتتى الەۋمەتتىك مەديسينالىق ساقتاندىرۋ (ءمامس) جۇيەسىن ەنگىزۋگە دايىندىق شارالارىنىڭ ءبىرى بولىپ تابىلادى.
«قازىردەن باستاپ ءوزىڭىزدىڭ ازاماتتاردىڭ قاي ساناتىنا جاتاتىنىڭىزدى انىقتاپ الىڭىز. جارنانى ءسىز ءۇشىن كىم تولەيدى: مەملەكەت پە، جۇمىس بەرۋشى مە، الدە، ءوزىڭىز بە؟ وسىنى ءتۇسىنىپ الۋ كەرەك»، - دەپ ءتۇسىندىردى ە.باحمۋتوۆا.
قور ءتوراعاسى ءمامس زاڭى بويىنشا، الەۋمەتتىك جاعىنان از قامتىلعان 15 ساناتتاعى ازاماتتار ءۇشىن جارنانى مەملەكەت تولەيتىنىن تىلگە تيەك ەتتى.
ازاماتتاردى العاشقى مەديسينالىق-سانيتاريالىق كومەك كورسەتۋ ۇيىمدارىنا (بۇدان ءارى – امسك) تىركەۋ تۇراقتى نەمەسە ۋاقىتشا تۇراتىن جەرى، جۇمىس، وقۋ، دارىگەردى ەركىن تاڭداۋ، مەديسينالىق ۇيىمدى ءبىر اكىمشىلىك-اۋماقتىق بىرلىك قۇزىرەتى بويىنشا جۇزەگە اسىرىلادى. مۇنداي جاعدايدا ازاماتتار دارىگەر مەن ەمحانانى ەركىن تاڭداعان كەزدە ەمحاناعا تىركەلۋ ءبىر جىلدا ءبىر رەتتەن ارتىق بولماۋى ءتيىس.
امسق ۇيىمدارىنا تىركەلۋ ءۇشىن ازامات سول ۇيىمعا ءوتىنىش ءبىلدىرۋى قاجەت. ال وتباسى مۇشەلەرىن تىركەۋ ءۇشىن ولاردىڭ جازباشا كەلىسىمىمەن بىرگە اربىرەۋىنىڭ جەكە باس كۋالىگى بولۋى شارت.
«ەمحانانى تاڭداۋ كەزىندە مەديسينالىق قىزمەت كورسەتۋشى ۇيىمنىڭ ءسىزدىڭ تۇرعىلىقتى مەكەنجايىڭىزعا جاقىن بولعانى ءجون. بۇل سىزگە جانە ءسىزدىڭ ۋچاسكەلىك دارىگەرىڭىزگە دە ىڭعايلى. جەدەل كومەك قاجەت بولعاندا ۋاقىتىندا كەلگەن دارىگەر جەدەل جانە ساپالى كومەك كورسەتە الادى، - دەدى ق ر دسم مەديسينالىق كومەكتى ۇيىمداستىرۋ دەپارتامەنتىنىڭ ديرەكتورى اجار تولەعالييەۆا.
سونىمەن قاتار، ق ر دەنساۋلىق ساقتاۋ ۆيسە-مينيسترىنىڭ ايتۋىنشا ازاماتتاردى ەمحاناعا تىركەۋ ءمامس جۇيەسىنە قاتىسۋ ءۇشىن وتە ماڭىزدى. ويتكەنى ەمحانا ارقىلى دەنساۋلىق ساقتاۋ جۇيەسىنە جانە اتاپ ايتقاندا، ساقتاندىرىلعان ازاماتتار – مەديسينالىق ساقتاندىرۋ پاكەتى اياسىندا مەديسينالىق قىزمەتتەر پاكەتىنە قول جەتكىزەدى».
ەلىمىزدىڭ ءار تۇرعىنى ەمحاناعا تىركەلۋ ناۋقانى اياسىندا باستاپقى مەديسينالىق ۇيىمعا تىركەلگەنىن تەكسەرۋمەن قاتار، ءوزىنىڭ كاتەگورياسى تۋرالى مالىمدەۋى قاجەت. ءسىز كىمسىز - جالدامالى قىزمەتكەر، جەكە كاسىپكەر، ءوزىن-وزى قامتۋشى ازامات، الدە رەسمي كىرىسى جوق نەمەسە ەش جەردە جۇمىسسىز بولىپ تىركەلمەگەن جۇمىسسىز ازاماتسىزبا؟
ەرتەڭ ساقتاندىرىلعان ادامنىڭ مارتەبەسىن جانە وعان قاتىستى قاجەتتى مەديسينالىق كومەك الۋ كەزىندە قيىندىقتار تۋىنداتپاۋ ءۇشىن بارلىعىن ءقازىر انىقتاۋ ماڭىزدى بولىپ تابىلادى.
ءمامس جۇيەسىنە قاتىسۋ تۋرالى بارلىق اقپاراتتى، جارنالار مولشەرى جانە تولەۋ سحەمالارىن ءسىز ءوز ەمحاناڭىزداعى تىركەۋ ورنى نەمەسە ءسىزدىڭ ۋچاسكەدەگى مەديسينالىق قىزمەتكەرگە جۇگىنۋ ارقىلى بىلە الاسىز.
سونىمەن ءسىز ەمحانانى تاڭدادىڭىز، ەندى وعان قالاي تىركەلۋ كەرەك؟ مۇنى جۇزەگە اسىرۋ وتە وڭاي.
بۇل ءۇشىن سىزگە ەمحاناعا جەكە كۋالىگىڭىزبەن كەلىپ، باس دارىگەردىڭ اتىنا ءوتىنىش جازۋ قاجەت. ءوتىنىشتى تىركەۋ قابىلداۋ بارىسىندا سىزدەن ەشقانداي مەكەنجاي انىقتاماسى تالاپ ەتىلمەيدى. ءسىزدى تىركەۋ ءوتىنىش تۇسكەن كۇنى جۇزەگە اسىرىلادى.
ەمحاناعا تىركەلۋدىڭ ەكىنشى ءتاسىلى ينتەرنەت پايدالانۋشىلار ءۇشىن ىڭعايلى. "ەلەكتروندى ۇكىمەت" (ەgov.kz) پورتالى ارقىلى ەلەكتروندىق قۇجات نىسانىندا ازاماتتىڭ مالىمەتتەرىن كورسەتە وتىرىپ سۇراۋ سالۋ قاجەت. ەمحاناداعى جاۋاپتى قىزمەتكەر ەلەكتروندىق سۇراۋ سالۋدى ءتيىستى اقپاراتتىق جۇيەلەردەن الادى جانە ءسىزدىڭ تىركەۋ تۋرالى تالونىڭىزدى رەسىمدەيدى، سونداي-اق ەلەكتروندىق تۇردە. تىركەلگەنىڭىز جونىندەگى تۋرالى اقپاراتتى "ەgov" پورتالىنداعى «ەمحانانى تاڭدا» بولىمىندە انىقتاي الاسىز.
«سونداي-اق، ازامات تەك ءبىر ەمحانادا عانا تىركەلە الادى جانە ءبىرۋاقىتتا بىرنەشە ەمحانادا تىركەلۋى مۇمكىن ەمەس. ازاماتتاردىڭ وزدەرى وتىنىشتەرمەن كەلىپ امسك ۇيىمدارىنا تىركەۋ كەزىندە، بۇدان بۇرىن بەكىتىلگەن بمسك ۇيىمدارىنان اۆتوماتتى تۇردە شىعارۋ «ازاماتتاردى تىركەۋ رەگيسترى» پورتالى ارقىلى جۇزەگە اسىرىلادى» - اتاپ ءوتتى اجار تولەعالييەۆا.