... سوڭعى اپتالار، شىندىعىندا، تىم اپتاپ بولدى...
اسىرەسە، وڭتۇستىك قازاقستان مەن الماتى قالاسى ءۇشىن...
قازاقتىڭ ايدىك ەكى ايماعى باسشىلارىنان ايىرىلدى. وڭتۇستىكتىڭ
جۇرتىنا اقىل توقتاتىپ، ءومىر كورگەن ءورىستى ازامات بۇيىرسا، الماتىلىقتارعا، ءتىپتى، كىشكەنتاي اۋىلدى دا باسقارىپ كورمەگەن كوكوزەك جىگىت كەلدى. ءبىراق، «كۇشتىنىڭ ارتى ديىرمەن تارتىپ»، «بولاشاق» باعدارلاماسىنىڭ تۇڭعىش تۇلەگىن ەلباسىنىڭ ءوزى جەتەكتەپ اكەلىپ، الماتىنىڭ ازۋلى زيالىسىنا تانىستىردى. ءقايتسىن ەندى، كلاستاستىڭ بالاسى – ءوز بالاڭداي ىستىق قوي...
تۇرىنەن الماتىدان عانا ەمەس، ادامزاتتان تۇڭىلگەن كەيىپ كورىنەتىن احمەتجان ەسىموۆ ەلىمىزدىڭ ەڭ ءىرى شاھارىندا 460 مىڭ كاسىپكەرلىك نىساندارىنىڭ تۇراقتى جۇمىس ىستەيءتىندىگىن، ەلباسىنىڭ الماتىنى «قازاق ەكونوميكاسىنىڭ لوكوموتيۆى» دەپ اتاعانىن بيىلعى جىلدىڭ العاشقى جارتىسىندا ىسكەر قالانىڭ رەسپۋبليكا بيۋدجەتىنىڭ 3/1 بولىگىن جيناپ ۇلگەرگەن باستى قان قۇيۋشى (دونور) ەكەندىگىن؛ قازاقستاننىڭ شيكىزات ءونىمدەرىنە الەمدىك باعانىڭ اسەر ەتە المايتىن ءارى شاعىن جانە ورتا كاسىپكەرلىكتى نەگىزگە العان «باسقا ەكونوميكا» قۇرۋعا تىرىسىپ جاتقاندىعىن؛ ءتىپتى، وسىناۋ ماڭىزدى تاجىريبە ءۇشىن الماتى قالاسىنىڭ تاڭدالىپ الىنعاندىعىن؛ كەرەك دەسەڭىز، بۇگىنگىدەي مۇناي مەن مەتالداردىڭ الەمدىك قۇنى قۇلدىراعاندا الماتىنىڭ ءداپ وسى ارتىقشىلىعى مەن ايىرماشىلىعى ەل ەكونوميكاسىنىڭ «جۇرەك قاعىسىن» قالىپتى ۇستاپ تۇرعاندىعىن؛ قازاقتىڭ كەڭبايتاق دالاسىندا كاسىپكەرلىكتىڭ دامۋىنا الماتىدان ارتىق قولايلى جەردىڭ جوق جانە الماتىنىڭ توقتاۋسىز دامۋعا ءتيىس ەكەندىگىن سالقىن سابىر، كەمەل سەنىممەن اڭگىمەلەپ بەردى.
ءبىز سەندىك. سابىر مەن كەمەلدىككە سەندىك. احمەتجان سماعۇل ۇلىنىڭ مويىنىنداعى جاۋاپكەرشىلىك جەڭىلدەگەن جوق، كەرىسىنشە، اۋىر تارتا ءتۇستى. استانا قالاسىنىڭ اكىمى ادىلبەك جاقسىبەكوۆ ءوز لاۋازىمى مەن «استانا ەكسپو-2017» حالىقارالىق كورمەسى ۇلتتىق كومپانياسىنىڭ باسشىلىعىن قاتار كوتەرە الماس ەدى. ءبىزدىڭ «وليمپيادالىق ارمانىمىزدى» بەيجىڭ ۇرلاپ كەتكەن سوڭ، ادامزات الدىنداعى ابىرويىمىز – «استانا ەكسپو-2017» حالىقارالىق كورمەسى بولىپ قالدى. احمەتجان اعامىز اۋىلشارۋاشىلىق اگرونومى بولسا دا، قازاقتىڭ بەدەلى ءۇشءىن جاڭا تەحنولوگيامەن «دوستاسىپ»، ادامزاتتىڭ مۇلدەم تىڭ كۇش-قۋاتىنىڭ تۇرلەرىن تابۋعا تۋرا كەلەدى... ەڭ باستىسى، قازاقتىڭ ابىرويىن ساقتاۋعا بولىنگەن قىرۋار قارجىلار بەدەلىمىزدى بەس تيىن قىلىپ، تالان-تاراجعا تۇسپەسىن. ەسىموۆ ەسى جوق ەسسىز دە، باۋىرلىعى جوق بوتەن دە، اعايىندىعى جوق الىس تا ادام ەمەس، ەسەرلىك كورسەتپەيتىن شىعار؟!.
...ەڭ قيىنى، تامىزدىڭ جەكسەنبىءسىنىڭ تامىلجىعان ءتۇنى الماتىنىڭ الىپ قورجىنىن بىرگە ءبولىسىپ، مايىن ءىشىپ، جىلىگىن شاققان جۋانقارىندار ءۇشىن اسپاننان تۇسكەن نايزاعايداي بولدى. قويدىڭ باسىن ءمۇجىپ، ميىن بىرگە جەگەن ەتەكجەڭدى احمەتجاننىڭ ورنىنا، نەمىستەن سۋ ۇنەمدەۋدى ۇيرەنگەن ۇرپەكباس كەلە قالدى. ەلباسىنىڭ «الماتى - جاستار مەن ستۋدەنتتەردىڭ قالاسى بولعاندىقتان، جاس ادام كەلدى» دەگەنگە مەڭزەگەن ءسوزى دە ەشكىمدى يلاندىرا المادى...
ەلىمىزدىڭ ەڭ بەلسەندى ەكونوميكالىق ورتالىعى ءدۇر سىلكىندى...
باۋىرجان بايبەك - الاقانداي اۋىلدى دا جەكە باسقارماعان، شارۋاشىلىق تاجىريبەسى مۇلدەم جوق، ءىرى قالاعا باسشىلىققا تاعايىندالعان تۇڭعىش «بولاشاق» باعدارلاماسىنىڭ وكىلى جانە سوۆەتتىك باسقارۋ ساتىلارىن كورمەگەن ءبىرىنشى اكىم.
باۋىرجان بايبەكتىڭ شىققان بيىگى ورىنباسارلىقتان اسقان جوق: پرەزيدەنت اكىمشىلىگى جەتەكشىسىنىڭ ورىنباسارى جانە «نۇر وتان» پارتياسى باسشىسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى.
جەرگىلىكتى بيلىككە قاعازبەن نۇسقاۋ تاراتۋ مەن ايماقتىڭ كۇللى شارۋاشىلىعىن ناقتى باسقارۋدىڭ نەمەسە ينتەرنەت-جوبا جەتەكشىسى بولۋ مەن اسا ءىرى قۇرىلىس الاڭىن باسقارۋدىڭ اراسى جەر مەن كوكتەي!..
دەگەنمەن، ەلباسى: «بۇگىنگى جاعدايدا الماتىنى باسقارۋعا تاجىريبەلى دە كرەاتيۆتى كادرلەر كەرەك» دەپ قالدى. باۋىرجان بايبەكتىڭ «ءتاجىريبەسى» بەلگىلى، ال، كرەاتيۆ دەگەن نە؟
كرەاتيۆتى بولۋ دەگەنىمىز – (create - اعىلشىن ءسوزى - جاساپ شىعارۋ تۋدىرۋ) ناقتى جاعدايدا بۇرىن قولدانىلماعان تىڭ تاسىلدەر مەن ادىستەردى قولدانۋ ارقىلى قيىندىقتان شىعۋدىڭ نەمەسە ماقساتقا جەتۋدىڭ مۇلدەم جاڭا جولدارى. جەكە ادامنىڭ ءبىلىمى مەن جىگەرىن پايدالانىپ، ءداستۇرلى ادەت-عۇرىپتان مۇلدەم بولەك، جاڭاشا وي-ساناسىمەن تاۋەلسىز تاسىلدەر قولدانۋدىڭ ناتيجەسىندە باتىل شەشىم قابىلداۋى. امەريكاندىق پسيحولوگ ابراحام ماسلوۋ: «كرەاتيۆ - ءاربىر ادامدا بولعانىمەن، وسكەن ورتاسىنا، تالىم-تاربيەسى مەن بىلىم-بىلىگىنە قاراي كوبىنە جوعالىپ كەتەتىن شىعارماشىلىق ىنتا مەن باعىت» دەيدى...
الماتى - قاتارداعى قاراپايىم قالا ەمەس، الىپ مەگاپوليس. الماتىداي «ءور كەۋدەلى، نار بولمىستى» قالاعا ىنتا مەن باعىت ازدىق ەتەدى، ءتىپتى، مۇنى ءقاۋىپتى قادام دەسەك تە ارتىق ەمەس...
بالكىم، باۋىرجان بايبەك - ءپىل مەن تۇيەنىڭ تەكەتىرەسىنىڭ «جەمىسى» شىعار، ءبىراق، ءومىر-ورمانىندا اسا ءقاۋىپتى جىرتقىشتاردىڭ جۇرگەندىگىن ۇمىتپاۋ كەرەك...
اتامىز قازاق: «ماي سۇراساڭ - مىنە، قۇيرىق» دەگەن ەكەن.
اس بولسىن!..
قاجىمۇقان عابدوللا