قازاقستاندا اراعا شامامەن توقسان جىل سالىپ، قۋعىن-سۇرگىن جىلدارى جەر اۋدارىلعان ازەربايجان ايەلىنىڭ جەرلەنگەن ورنى انىقتالدى. ونىڭ ءقابىرىنىڭ جوعالماي ساقتالۋىنا العاشىندا ەلەۋسىز كورىنگەن ءبىر دەتال – تەمىر قۇلپىتاس سەبەپ بولعان.

ازەربايجان مەملەكەتتىك اقپارات اگەنتتىگى – ازەرتادج-دىڭ قازاقستانداعى مەنشىكتى ءتىلشىسى ەلشان رۋستاموۆ 2024 جىلى قىزمەتىن باستاعان ساتتەن-اق ءوزىنىڭ ارعى اجەسىنىڭ ءقابىرىن ىزدەۋگە كىرىسكەن. بەلگىلى بولعانى – ول 1937 جىلى الماتى ماڭىنداعى بۇرىنعى شاراپ سوۆحوزىنىڭ اۋماعىندا قايتىس بولعان.

سول كەزەڭدە جەر اۋدارىلعاندارعا تاس قۇلپىتاس قويۋعا مۇمكىندىك بولماعان. كوپ جاعدايدا ءقابىر باسىنا اعاش تاقتايشا عانا قويىلىپ، ۋاقىت وتە ول دا جوعالىپ كەتەتىن. الايدا بۇل ايەل ءومىرىنىڭ سوڭىندا ەرەكشە ءوتىنىش ايتىپ، قابىرىنە تەمىر قۇلپىتاس ورناتۋدى سۇراعان.

– ول نە ءۇشىن بۇلاي ءوتىندى؟ ءبىر عانا ماقساتپەن – ۇلى ابباس ءبىر كۇنى قازاقستانعا كەلىپ، اناسىنىڭ ءقابىرىن تابا السىن دەگەن نيەتپەن. وكىنىشكە قاراي، ابباس ءوزى بۇل جەرگە كەلە المادى. ءبىراق 90-جىلدارى تۋىستارىمىزدىڭ ءبىرى كەلىپ، ءقابىردى تاۋىپ، تەمىر قۇلپىتاستىڭ ورنىنا تاس بەلگى ورناتقان، - دەيدى ەلشان رۋستاموۆ.

سوعان قاراماستان، جۋرناليست قازاقستانعا كەلگەننەن كەيىن ءبىر جارىم جىل بويى ءقابىر ورنالاسقان ناقتى جەردى تابا المادى. سەبەبى بۇرىنعى سوۆحوزدىڭ ناقتى قاي جەردە بولعانى بەلگىسىز ەدى.

ىزدەۋ جۇمىستارى كۇتپەگەن جەردەن وڭ ناتيجە بەرەدى. ول الماتى ماڭىنداعى كوكقاينار اۋىلىندا تۇراتىن، 1930-جىلدارى جەر اۋدارىلعان ازەربايجانداردىڭ ۇرپاقتارىنىڭ بىرىمەن تەلەفون ارقىلى سويلەسەدى.

– اڭگىمە بارىسىندا مەن سوۆحوزدى اتاپ ءوتتىم. سويتسەم، ول ءدال وسى جەر ەكەن. ول ادام جەرلەنگەن ورىندى دا بىلەدى ەكەن. بۇل – اۋىلداعى ەڭ العاشقى قابىرلەردىڭ ءبىرى، 1937 جىلى جەرلەنگەن ازەربايجان ايەلىنىڭ مازارى. ونى بۇل جەردە ءبارى تانيدى، - دەيدى جۋرناليست.

وسى مالىمەتتەن كەيىن ەلشان رۋستاموۆ بىردەن الماتىعا بارىپ، ارعى اجەسىنىڭ ءقابىرىن تابادى. كەيىن ول بۇل وقيعا تۋرالى ازەرتادج اگەنتتىگىنە ارنايى رەپورتاج دايىنداعان.

ءجۋرناليستىڭ ايتۋىنشا، بۇل – تەك ءبىر وتباسىنىڭ عانا تاريحى ەمەس، تەرەڭ ماعىناعا يە وقيعا. ارادا 89 جىل وتسە دە، مارقۇمنىڭ سوڭعى وتىنىشىمەن قويىلعان تەمىر قۇلپىتاس ونىڭ ەسىمىن ۇمىتتىرماي، ۇرپاقتارىنا جول سىلتەگەن.

وسىعان دەيىن ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىستا ەرلىكپەن قازا تاپقان باتىس قازاقستان وبلىسى تەرەكتى اۋدانىنىڭ تۋماسى ەسەنعالي جاندىبايەۆ تۋرالى جازعان ەدىك. ونىڭ ۇلى اكەسىنىڭ جەرلەنگەن جەرىنە بارىپ، تاعزىم ەتكىسى كەلەدى.