وسىدان 74 جىل بۇرىن تۇساۋى كەسىلگەن ءسوز زەرگەرى عابيت مۇسىرەپوۆتىڭ «اقان سەرى – اقتوقتى» تراگەدياسى م.اۋەزوۆ اتىنداعى قازاق مەملەكەتتىك اكادەميالىق دراما تەاترىندا كورەرمەن قاۋىممەن قايتا قاۋىشپاق. العاش قاراشاڭىراق تەاتردا 1942 جىلى ساحنالانعان تۋىندى 1980 جىلدارعا دەيىن تەاتر رەپەرتۋارىنان تۇسكەن جوق، ءار كەز ءوز كورەرمەنىن تاۋىپ، قولداۋ-قوشەمەتتەرىنە بولەنىپ وتىردى. بۇگىندە اراعا قىرىق جىلداي ۋاقىت سالىپ تراگەديانى جاڭاشا كوزقاراسپەن، زاماناۋي، ەۋروپالىق ستيلدە رەجيسسەر قۋانىشبەك ادىلوۆ ساحنالاماق. ال تالاسى كوپ، تاعى ءبىر اقان سەرى، اقتوقتى بەينەلەرىن ويناۋ تەك ونەردە وزا شاپقان، تالەيى بار تالانتتىڭ عانا باعىنا بۇيىراتىنى بەلگىلى. بۇل رەتتە تەاتر ساحناسىندا سال-سەرىلەردىڭ پاديشاسى، اقيىق اقىن اقان سەرىنىڭ بەينەسىن ويناۋ قازاقستان "سەرپەر" جاستار وداعى سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتتارى ەركەبۇلان دايىروۆ پەن الماس شاياحمەتوۆكە تاپسىرىلسا، اقان اندەرى مەن كۇيلەرىنىڭ ارقاۋىنا اينالعان ارۋ اقتوقتى رولدەرىن قازاقستان "سەرپەر" جاستار وداعى سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى ءلاززات قالدىبەكوۆا مەن اكتريسا جانەل ماقاجان وينايدى. وسىعان وراي قويىلىمنىڭ پرەمەراسىنا دايىندالىپ جاتقان شىعارماشىلىق توپتىڭ جۇمىس بارىسىمەن تانىسىپ قايتقان ەدىك.
جانەل ماقاجان، اكتريسا:
اقتوقتى - ءاربىر اكتريسانىڭ ارمانى جانە مەنىڭ م.اۋەزوۆ تەاترىنىڭ اكتەرلىك قۇرامىنا قابىلدانعالى ەنشىمە تيگەن العاشقى باستى ءرولىم. وسىعان دەيىن كينوسالاسىندا ونەر كورسەتكەندىكتەن، قاراشاڭىراقتىڭ كيەلى ساحناسىندا ع.مۇسىرەپوۆتىڭ "اقان سەرى - اقتوقتى" تراگەدياسىندا اقتوقتى ءرولىن ويناۋ - مەن ءۇشىن ۇلكەن مارتەبە جانە جاۋاپكەرشىلىك. بۇگىندە ءوز كەيىپكەرىمدى ءساتتى الىپ شىعۋ ءۇشىن رەجيسسەردىڭ تالابىنا ساي جۇمىس ىستەۋگە تىرىسىپ جاتىرمىن.
مۇرات ءنۇراسىلوۆ، قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى:
"اقان سەرى - اقتوقتى" تراگەدياسىن مەكتەپ قابىرعاسىندا وقىپ جۇرگەن كەزىمدە كورگەم. سول كەزدە ەمىس-ەمىس ەسىمدە قالعانى اقتوقتى ءرولىن شولپان جانداربەكوۆا اپامىز، ال بۇگىندە مەنىڭ ەنشىمە تيگەن قوڭقاي ءرولىن قازاق تەاترىنىڭ العاشقى ىرگەتاسىن قالاۋشىلاردىڭ ءبىرى، ۇلى سەركە قوجامقۇلوۆ بابامىز ويناعان. نەگىزى قوڭقاي اكتەر رەتىندە وڭ جامباسىما كەلگەن ۇلكەن رول. ارينە، كاسىبي اكتەر بولعاندىقتان، رول ۇنادى، ۇنامادى، ۇلكەن، كىشى دەپ بولە المايمىن، دەسە دە ماعان مۇنداي بەينە ءبىرىنشى رەت بەرىلىپ تۇر. كەيىپكەرىمنىڭ ءوز باسىنا كەلسەم، بۇل - "كىشكەنتاي ادامنىڭ تراگەدياسى" (تراگەديا مالەنكوگو چەلوۆەكا). جالعىز قىزى اقتوقتى. ەلدىڭ سوزىنە ەرەتىن دە، قىزىن سۇيگەنىنەن ايىراتىن دا، ارتىنان اھ ۇرىپ، ويبايلاپ قالاتىن دا اكەسى. پەسانىڭ سيۋجەتى بويىنشا ول - ايتاتىن سوزدەرى دە، ءجۇرىس-تۇرىسى دا كۇلكىلى كەيىپكەر. ءبىراق، شىن مانىندە، بۇل - تراگەديا. بۇرىن دا، بۇگىن دە ومىرىمىزدەن ورىن الىپ كەلە جاتقان تراگەديا. ال سپەكتاكلگە كەلسەم، قويىلىم ءساتتى شىعادى دەگەن ويدامىن، ال قالعانىن ساحنا كورسەتەدى، باعاسىن حالىق ايتادى.
قايرات ءنابيوللا، اكتەر:
ماعان ۇسىنىلعان رول - سەردالى بەينەسى. ول دا اقان سياقتى اقىن ءارى سەرى. الايدا، قىزعانشاق، كۇنشىل، ءىشى تار كەيىپكەر. اقاندا نە بار، سونىڭ ءبارىن قىزعانادى، ءتىپتى اقتوقتىنى دا. ادامداردى بىر-بىرىنە ايداپ سالىپ، اقانعا قارسى قويادى. وعان ساتقىندىق جاسايدى. ويتكەنى اقان بار جەردە ول ەشكىم ەمەس. سوندىقتان ونىڭ كوزدەگەنى - اقاندى ەلدەن قۋىپ شىعىپ، ەلدىڭ اقىنى مەن سەرىسى ءوزى بولۋ. جالپى مەن ءۇشىن اكتەر رەتىندە وتە قىزىقتى رول.
دايىنداعان ءمولدىر بەكجان