ءدىنبۇزارلار باستى نازاردا

/uploads/thumbnail/20170710130209040_small.jpg

ەل بولىپ ەڭسە كوتەرىپ، ۇلت پەن ۇلىستىڭ باسىن قوسىپ، ءجونى وڭ جۇرت بولۋعا تىرىسىپ كەلە جاتقانىمىزعا مىنە 25 جىلدان استى! ازاتتىقتىڭ اۋەلگى  جىلدارىندا حالىقتىڭ جاعدايى شالاقۇرساق كەيىپتە بولسا، بۇگىندە بۇقارا  جاعدايى اۋىز تولتىرىپ ايتارلىقتاي دەڭگەيدە. تۇنىعى تازا بىرلىگىمىز بەن ىنتىماقتاستىعىمىزدىڭ شىرقىن قاشىرعىسى كەلەتىن، اتىنان ات ۇركيتىن راديكالدى ءدىني اعىمدار مەن توپتار قوعام اراسىندا ءجۇر. قاتارلارى كوبەيىپ ءورشىپ تە بارا جاتىر ەدى، ابىروي بولعاندا، اتقامىنەر ازاماتتار مەن بيلىك وكىلدەرى اتالمىش جاعدايدى دەر كەزىندە قولعا الىپ، تيىسىنشە شەشىم قابىلداپ، ونى جۇزەگە اسىرۋعا كىرىستى. ءبىر عانا ءبىزدىڭ وبلىسىمىزدىڭ وزىندە ءدىن كەلەڭسىزدىكتەرىمەن ىشكى ىستەر دەپارتامەنتى، ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك كوميتەتى، جامبىل وبلىسى اكىمدىگىنىڭ ءدىن ىستەرى باسقارماسى مەن وبلىستىق پروكۋراتۋرا اينالىسۋدا، ءتىپتى بۇل باعىتتا مەشىت يمامدارى دا ايانىپ جاتقان جوق. دەسە دە ەسكى داۋدىڭ داۋىلى سەيىلەر ەمەس. تەرىس اعىمعا بەت بۇرىپ، ءدىندى فاناتتىق دەڭگەيدە ۇستانىپ، ازاماتتار اراسىندا الاۋىزدىق  تۋعىزاتىن يدەولوگيانى ۇستانۋشىلار ءالى دە بار. بارشاعا ايدان انىق بولىپ تۇرعان اقيقاتتى اينىعان دەپ ءبوسىپ جۇرگەندەردىڭ دەنى جاستار، ولار ءدىن ماماندارى تاراپىنان ايتىلعان كەڭەس پەن اقپاراتتاردى جوققا شىعارىپ، تەولوگ ءدىنتانۋشىلاردىڭ ءبارىن بيدعاتشى(دىندە جاڭالىق اشۋشى)، مۇنافىق(ەكىجۇزدى) دەپ ءجون-جوسىقسىز ايىپتاۋعا كوشكەن. جاسىراتىنى جوق، ەلگە زيانى بار كوپتەگەن تەرىس ءدىني اعىمدار يسلام ءدىنىنىڭ نەگىزىندە ءوربىپ وتىر، سەبەبى، حالىق سانىنىڭ نەگىزگى بولىگى مۇسىلماندار. جات اعىمنىڭ جەتەگىندەگى جانداردىڭ كوبى زاڭعا تولىق باعىنبايدى، زاڭدى ءدىني بىرلەستىك ۇسىنعان باعىتتى ۇستانبايدى، كوكىرەك جانارلارى كور، قۇلاعى بىتەۋ، باستى ماقساتتارى بۇلىك شىعارۋ. ارينە، ولار وزدەرىنىڭ ۇستانىمدارىن اقيقاتقا بالاپ، تالاس-تارتىس جاساعىسى كەلەتىندىگىنەن بەيسانا كەيىپتە، وزدەرىنىڭ ارەكەتتەرىنە جاۋاپ بەرە المايدى.

سىرت بەينەسى قوعامعا جات، ءتول ءداستۇرى مەن سالت-ساناسىن شەتكە ىسىرىپ تاستاعان، كوزقاراسى بەلگىلى ءبىر دەڭگەيدە شەكتەلگەن، رۋحاني قۇلدىراۋعا اينالعان ازاماتتارمەن بۇگىندە جامبىل وبلىسى اكىمدىگى وڭالتۋ ورتالىعىنىڭ قىزمەتكەرلەرى اينالىسىپ كەلە جاتىر. 2016 جىلدىڭ قازانىندا قۇرىلعان بۇل ورتالىق جات اعىمنىڭ جەتەگىندە كەتكەندەر جانە سول اعىمنان زارداپ شەككەندەرمەن تىكەلەي، ءارى، كەشەندى تۇردە جۇمىس جاسايدى. سونداي اق، مەكەمەنىڭ ەنشىسىنە جالپىلاما ءاقپاراتتىق-تۇسىندىرۋ شارالارىن جۇرگىزۋ دە كىرەدى.  دەسەك تە، نەگىزگى قىزمەت ءدىني كوزقاراسى بۇرىس بار ازاماتتارمەن جەكە سۇحبات جۇرگىزۋ، اعىمىن انىقتاپ، ءداستۇرلى ءدىندى ءتۇسىندىرۋ. ولاردى وزدەرىنىڭ كوپتەپ شوعىرلاناتىن جەرلەرىنەن (ءوندىرىس ورىندارى، مەشىتتەر) تاۋىپ، تيىسىنشە زاڭ شەڭبەرىنەن اۋىتقىماي سۇحبات وتكىزىلىپ، مەكەمە ينسپەكتورلارى تاراپىنان باقىلاۋعا الىنادى. ورتالىق قۇرامىندا ءدىنتانۋشى، تەولوگ جانە پسيحولوگ ماماندارى بار. جەكە كەزدەسۋلەر ازاماتتاردىڭ ءدىني كوزقاراسىنىڭ دەڭگەيىنە قاراي جۇيەلى تۇردە جۇرگىزىلەدى. وبلىس كولەمىندەگى ءار-بىر ءدىنى بۇرمالانعاندار جانە ءدىنىنىڭ ءمىنى شىعىپ وپىق جەگەندەر «وڭالتۋ ورتالىعىنىڭ» باستى نازارىندا!

تەكتىلەردەن قالعان تەڭدەسسىز سالت-سانامىز بەن قويناۋى قورعا باي كەڭ بايتاق دالامىز قازىردە سول جەردى باسىپ جۇرگەندەرگە امانات ەكەنى انىق. ەجەلدەن كەلە جاتقان دارىپتەلەتىن ءداستۇرىمىز بەن ۇستاناتۇعىن اتا ءدىنىمىزدىڭ مۇرتىن بۇزباي كەلەشەك ۇرپاققا قالدىرۋ دا ءبىزدىڭ مىندەتىمىز. وسىنداي ۇلى ماقساتتارعا جەتۋ جولىندا، ەل تۇتاستىعى مەن ىشكى بىرلىگىن ساقتاپ قالۋ بارىسىندا «وڭالتۋ ورتالىعىنىڭ» الداعى ۋاقىتتا قوسار ۇلەسى تەڭىزدەيىن تەلەگەي بولماق. ەندىگى ساتتە سوقپاق جولدى تاڭدادىم دەپ توقپاققا جاقىن جۇرگەندەردى، ءامىرى جەتسە سويىل ۇستاپ، سودىرعا اينالۋعا دايىن تۇرعانداردىڭ ساناسىن سەرگىتىپ قالىپتى قوعام قاتارىنا قايتارۋ باستى پارىز!..

  ب.تىلەۋحان

جامبىل وبلىسى اكىمدىگى
«وڭالتۋ ورتالىعى» كمم-نىڭ
ينسپەكتور–پسيحولوگى                                                                         

قاتىستى ماقالالار