وڭدەۋ سالالارىندا جانە جەكەلەگەن وڭىرلەردە ورلەۋگە قاراماستان، مۇناي مەن گاز وندىرۋدەگى قۇلدىراۋ جالپى سەرپىندى ايقىنداۋدى جالعاستىرۋدا، دەپ حابارلايدى Qamshy.kz اقپارات اگەنتتىگى.
قازاقستاننىڭ ونەركاسىپ سەكتورى 2026 جىلدى تەرىس سەرپىنمەن باستادى. قاڭتار-اقپان ايلارىنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا ونەركاسىپتىك ءوندىرىس يندەكسى 96،9% قۇرادى، جالپى شىعارىلىم كولەمى 9،1 ترلن تەڭگە. بۇل رەتتە سالانىڭ قۇرىلىمى ءىس جۇزىندە وزگەرگەن جوق: تاۋ — كەن ءوندىرۋ سەكتورىنا 3،5 ترلن تەڭگە (38،2%)، وڭدەۋ ونەركاسىبىنە-4،7 ترلن تەڭگە (51،6%) كەلەدى.
وسىعان بايلانىستى ەكونوميكا ىشىندە كوپ باعىتتى ترەندتەر قالىپتاسۋدا. وڭدەۋ سالالارىندا سەنىمدى ءوسىم بايقالادى:
فارماسيەۆتيكا ونەركاسىبى 1،6 ەسە ءوستى؛
مەتالل بۇيىمدارىن ءوندىرۋ-31،4%؛
ماشينا جاساۋ-15،5%؛
تاماق ونەركاسىبى-11،9%.
سونىمەن قاتار كوممۋنالدىق سەكتور دا كەڭەيىپ كەلەدى:
ەلەكتر جانە گاز ءوندىرىسى 7،5% - عا ءوستى%؛
سۋمەن جابدىقتاۋ جانە قالدىقتاردى كادەگە جاراتۋ-20،5%.
الايدا، بۇل وزگەرىستەردىڭ جالپى اسەرى شەكتەۋلى بولىپ قالادى. كورسەتكىشتەرگە قىسىمنىڭ نەگىزگى فاكتورى شيكىزات سەكتورى بولىپ قالا بەرەدى: تاۋ-كەن ونەركاسىبىندەگى كولەمدەر وتكەن جىلعى دەڭگەيگە قاراعاندا 85،8% - عا دەيىن تومەندەدى. قۇلدىراۋعا نەگىزگى ۇلەس مۇناي (77% - عا دەيىن) جانە گاز (80% - عا دەيىن) ءوندىرۋدى قىسقارتتى.
Tengenomika مالىمەتتەرى بويىنشا، وەگيونالدى سۋرەت بۇل تەڭگەرىمسىزدىكتى كۇشەيتەدى. وڭ ديناميكا الماتى، جامبىل، تۇركىستان وبلىستارى، جەتىسۋ وبلىستارى، سونداي — اق الماتى مەن استانادا ءارتاراپتاندىرىلعان ەكونوميكالاردا شوعىرلانعان. سونىمەن قاتار، قۇلدىراۋ شيكىزاتتىق جانە يندۋستريالىق تاۋەلدى وڭىرلەردە — اتىراۋ، باتىس قازاقستان، قوستاناي، شىعىس قازاقستان جانە اقمولا وبلىستارىندا تىركەلۋدە.
جەكەلەگەن ايماقتار ەكى تاڭبالى ءوسۋدى كورسەتەدى، ءبىراق ول ادەتتە ۇلتتىق كورسەتكىشتەرگە اسەر ەتۋ ءۇشىن اۋقىمى جەتكىلىكسىز نۇكتەلىك جوبالارمەن نەمەسە تار سەگمەنتتەرمەن قامتاماسىز ەتىلەدى.
ناتيجەسىندە "ەكى ءتۇرلى ەكونوميكا" مودەلى قالىپتاسادى: بىرەۋى وڭدەۋ، قىزمەت كورسەتۋ جانە جەرگىلىكتى ءوندىرىس ەسەبىنەن داميدى، ەكىنشىسى شيكىزات سيكلىنەن كەيىن تومەندەيدى. ايتۋىنشا، ەكىنشىسى ءالى دە جالپى ديناميكاعا كوبىرەك اسەر ەتەدى.
ونەركاسىپتىڭ قازىرگى قۇرىلىمى ەكونوميكانىڭ شەكتەۋلى وزگەرۋىن كورسەتەدى. جەكەلەگەن سالالار مەن وڭىرلەردىڭ وسۋىنە قاراماستان، ولاردىڭ ۇلەسى ماكروەكونوميكالىق ءۇردىستى ءالى وزگەرتە المايدى. شيكىزات سەكتورىنداعى شوعىرلانۋ، سونداي-اق شيكىزاتتىق ەمەس سەگمەنتتەردەگى ورتا بيزنەستىڭ ءالسىز دامۋى وندىرىسكە تاۋەلدىلىكتى ساقتايدى جانە وڭىرلىك ديسپروپورسيالاردى كۇشەيتەدى. مۇنداي جاعدايلاردا ءتىپتى جەكە باعىتتاردىڭ تۇراقتى ءوسۋى تەك قۇلدىراۋدى تەگىستەيدى، ءبىراق ونىڭ سەبەپتەرىن جويمايدى.