اقىلدى ادام، اقىماق جانە قۇل

/uploads/thumbnail/20170709191537906_small.jpg

لۋ ءشۇن (جۇڭگو)

 

 قۇل مۇڭىن شاعاتىن ادام ىزدەپ ءجۇرۋشى ەدى، وعان كەرەگى وسى عانا ەدى، قولىنان كەلەرى دە وسى ەدى. ءبىر كۇنى اقىلدى ادامعا كەزدەسە كەتتى
  − مىرزا، - دەدى ول قايعىرعان بەينەمەن، كوز جاسى ءبىر سىزىق بولىپ كوزىنىڭ قۇيرىعىنان سورعالاپ كەتتى، − ءوزىڭ بىلەسىڭ، مەنىڭ كورگەن كۇنىم قۇرىسىن، كۇنىنە ءبىر ۋاقىت ءنار تاتۋىمنىڭ ءوزى دە ناعايبىل. بۇل ءبىر ۋاقىتتىق تاماق اق جۇگەرىنىڭ كەبەگى عانا. ادام تۇر عوي، دوڭىز مەن يت تە تاتپايدى. ونىڭ ۇستىنە تۇيەنىڭ كوزىندەي پيالامەن عانا بەرەدى. 
  −ايانىشتى - اق ەكەن، - دەدى اقىلدى ادام دا قايعىرعان كەيىپپەن. 
  − باسە، - دەپ قۋانىپ قالدى قۇل، - ءبىراق جۇمىستان كۇن - ءتۇن ءامىر تاپپايمىن، ەرتە تۇرىپ، سۋ اكەلىپ، كەشكە تاماق پىسىرامىن، تۇسكە دەيىن بازارعا سابىلىپ، ءتۇنى بويى ۇن تارتامىن. اشىق كۇنى كىرىن جۋىپ، جاڭبىر جاۋسا تۇتام كۇندىك، قىستا گاز وشاققا وت جاعامىن، جازدا جەلپۋىش جەلپيمىن. ءتۇن ورتاسىندا ساڭىراۋقۇلاق پىسىرىپ، قۇمار ويناعان قوجايىنىمدى كۇتەمىن، بۋحگالتەردەن اقشا العاندى قويىپ، ارا - تۇرا قامشى دا جەيمىن.
  − پاھ، پاھ، - دەپ كۇرسىنىپ قويدى اقىلدى ادام، جاس شىعاتىن قۇساپ، كوزىنىڭ كىرەۋكەسى انتەك قىزارىپ تۇردى. 
  − مىرزا، ءبويتىپ توزە الاتىن ەمەسپىن. قالايدا باسقا ءبىر لاجىن تابۋىم قاجەت بولىپ تۇر. ءبىراق نە شارا بار دەشى؟... 
  − مەنىڭشە، تۇبىندە ءبىر جاقسىلىق كورىپ قالارسىڭ... 
  − راس پا؟! امسە سولاي بولسا ەكەن. ءبىراق، مىرزا، وزىڭە شەرىمدى شاقتىم ءارى تىلەكتەستىگىڭ مەن جۇباتۋىڭدى ەستىپ، ەداۋىر كەڭىپ قالدىم. الەمدە ادىلەت اتاۋلىنىڭ ءالى دە قۇرىماعاندىعى وسى عوي. 
  ءبىراق بىرنەشە كۇن وتپەي جاتىپ، ول تاعى دا الاقىزىپ، مۇڭىن شاعاتىن ادام ىزدەپ شىقتى. 
  − مىرزا، - دەدى كوز جاسىن اعىزىپ تۇرىپ، −ءوزىڭ بىلەسىڭ، مەنىڭ جاتار ورنىم دوڭىز قورادان دا بەتەر. قوجايىن مەنى ادام ەكەن دەمەيدى. ءوزىنىڭ كاندەگىن مەنەن الدەنەشە ون مىڭ ەسە ارتىق كورەدى. 
  − كوك سوققان نەمە، - دەپ الگى ادام اقىرىپ قالعاندا، قۇل شوشىپ كەتتى. بۇل ادام اقىماق ەدى. 
  − مىرزا، مەن توزىعى جەتكەن اياداي جالعىز بولمەلى ۇيدە تۇرامىن، سىزى سۇيەكتەن وتەدى، كوردەي تاس قاراڭعى، قاندالا دەگەنىڭىز ءورىپ جۇرەدى. كوز ىلىنە بەرە شاققاندا، ايىزىڭدى قاندىرادى. كۇلىمسى ءيىسى قولقاڭدى قابادى. ءتورت قابىرعاسىندا بىردە - ءبىر تەرەزە جوق. 
  − قوجايىنىڭا ايتىپ، تەرەزە اشقىزىپ الساڭ بولماس پا ەدى؟ 
  − وندا قايتىپ بولادى؟... 
  − وندا مەنى ەرتىپ بارشى، كورەيىن. 
  اقىماق قۇلعا ەرىپ، ءۇيدىڭ سىرتىنا كەلدى دە، تامدى تەسە باستادى. 
  − مىرزا، بۇل نە قىلعانىڭ؟ - دەدى ول شوشىنعان ۇنمەن. 
  − ساعان تەرەزە اشىپ بەرەيىن دەپ جاتىرمىن. 
  − بولمايدى، قوجايىن ۇرسادى. 
  − وندا جۇمىسىڭ نە! - دەپ ول العان بەتىنەن قايتپادى. 
  − اتتانىڭدار! ۇرى ءۇيدى تالقانداپ جاتىر. شاپشاڭ كەلىڭدەر، كەشىكسەڭدەر، تەسىپ تە جىبەرەدى. 
  ول وكىرە جىلاپ، جەردە دوڭبەكشىپ جاتتى. ءبىر توپ مالاي شىعىپ اقىماقتى قۋىپ سالدى. ايعاي - شۋدى ەستىپ نايقالا باسىپ قوجايىن جەتتى. 
  − ءبىر ۇرى ءۇيدى شاققالى جاتىر ەدى، ءوزىم باس بولىپ، اتتان سالدىم، ءبارىمىز بىرىگىپ، قۋىپ جىبەردىك، - دەدى ول يباعاتتى ءارى جەڭگەن پىشىنمەن. 
  − جارايدى ەكەنسىڭ، - دەپ قويدى قوجايىن ونى ماقتاپ. 
  بۇل كۇنى ونى جۇباتۋعا تولىپ جاتقان ادام كەلدى، ىشىندە اقىلدى ادام دا بار ەدى. 
  − مىرزا، بۇل جولى ەڭبەك كورسەتىپ قوجايىننان ماقتاۋ الدىم. انا جولى، تۇبىندە، ءبىر جاقسىلىق كورەسىڭ دەپ ەدىڭ عوي. كورەگەن - اق ەكەنسىڭ، - دەدى ول ۇلكەن ءۇمىت كۇتكەن ادامداي قۋانىشتى بەينەمەن. 
  − مىنە، سولاي ەمەس پە...، - دەدى اقىلدى ادام ونىڭ قۋانىشىنا ورتاقتاسقان كەيىپپەن.

اۋدارعان: ابدىلدابەك اقىشتاي

قاتىستى ماقالالار